De slagkracht van de Amerikaanse marinevloot uitgelegd: 'Zo'n 5.000 man aan boord'
Een grote Amerikaanse marinevloot met vliegdekschepen en oorlogsschepen is in het Midden-Oosten samengebracht om Iran onder druk te zetten. De Verenigde Staten dreigen met militair ingrijpen om het dictatoriale regime van Ali Khamenei omver te werpen. Oud-viceadmiraal bij de Koninklijke Marine Ben Bekkering legt in Goedemorgen Nederland uit wat de slagkracht van deze vloot is.
Amerikaanse oorlogsschepen en vliegdekschepen, zoals de USS Abraham Lincoln en de USS Roosevelt, patrouilleren inmiddels in de Straat van Hormuz, de Arabische Zee, de Middellandse Zee en de Rode Zee. Iran is omsingeld en als het regime geen deal sluit met de Amerikaanse president Donald Trump, is militair ingrijpen een reële mogelijkheid.
"Dit is het ultieme instrument voor machtspolitiek", zegt Bekkering. "Zo'n vliegdekschip is enorm snel en kan 800 tot 900 kilometer per dag afleggen. Zulke schepen kunnen overal opduiken en zijn te gebruiken voor escalatie en de-escalatie." Kortom, een vliegdekschip is "de kern van heel veel verdedigingsmiddelen, maar ook de kern van de klappen uitdelen".
Een dag op een marineschip
Als viceadmiraal buiten dienst beschrijft hij hoe een dag op een marineschip eruitziet. "Het militaire vak houdt zich altijd bezig met crises, maar je moet je niet door crises laten leiden. Je hebt je instructies gekregen en je maakt daar op zee eigen plannen op. We hebben daarom een routine die begint met een ochtendbriefing. Dan wordt er verteld wat er die nacht is gebeurd en wat de plannen zijn voor de dag. Gedurende de dag gaat dat verder en aan het einde van de dag heb je de besluitvormingsbriefing."
De positie van de Amerikaanse marineschepen in het Midden-Oosten:
"Daarin wordt besproken wat er die dag is gebeurd en wat men de komende dagen wil bereiken", legt Bekkering uit. "Zo bouw je een stramien in. Het is een klokwerk dat draait, met allemaal radartjes die samen voor een heel groot vlootverband zorgen."
5.000 man aan boord
Op de vliegdekschepen die in het Midden-Oosten onder hoogspanning patrouilleren geldt dezelfde routine, vertelt Bekkering. "Ze zijn alleen niet meer aan het oefenen, er wordt nu echt geopereerd. Dat betekent dat er voortdurend vliegtuigen in de lucht zijn die voor de verdediging van het verband zorgen. Tegelijkertijd wordt er nagedacht over de gereedheid als er een klap uitgedeeld moet worden." Op deze vliegdekschepen staan ongeveer tachtig vliegtuigen, meer dan Nederland aan F-35's heeft.
“Zo'n vliegdekschip is enorm snel en kan 800 tot 900 kilometer per dag afleggen. Het is de kern van heel veel verdedigingsmiddelen, maar ook de kern van klappen uitdelen.”
Aan boord van deze stalen kolossen zitten bijna 5.000 mensen. "Dat zijn ook de wasser, de kok en de techneuten. Het is eigenlijk een dorp dat daar beweegt, met alle faciliteiten. Op de schepen daaromheen zitten zo'n 250 tot 300 man per schip."
En dat is alleen nog het zichtbare gedeelte van zo'n scheepsverband, benadrukt hij. "Er varen ook een groot aantal logistieke schepen mee die zorgen voor voldoende brandstof, voedsel en munitie. Maar daaromheen varen minstens één of twee onderzeeboten. En op de kade, bij locaties dichtbij, staan verkenningsvliegtuigen en tankers. Het is een enorm systeem van allerlei middelen die precies in elkaar passen."
Dreiginstrument
De oud-viceadmiraal denkt dat de schepen vooralsnog worden ingezet als dreiginstrument. "Wat deze enorme troepenmacht doet, is druk zetten op Iran. De focus ligt met name op het elimineren van het nucleaire programma", stelt hij.
“Het is een enorm systeem van allerlei middelen die precies in elkaar passen.”
Bekkering verwacht niet dat de VS eenzelfde actie uitvoert als in Venezuela, waar de toenmalige president Nicolás Maduro van zijn bed werd gelicht en naar een Amerikaanse gevangenis werd vervoerd. "Ik denk dat de Amerikanen nooit uit zijn op regime change. Die fase zijn ze voorbij, dat willen ze niet meer."
Blokkade op olie en gas?
Er zou ook een trainingsmissie van Iran gaande zijn, in samenwerking met China en Rusland. Dat werd door het Iraanse regime tegengesproken, maar het land heeft volgens Bekkering nog steeds een aantal behoorlijke aanvals- en pressiemiddelen. "Het nucleaire programma lijkt behoorlijk aangetast te zijn bij de aanvallen vorig jaar, maar ze hebben nog steeds een grote productiecapaciteit van ballistische raketten."
"Ze ondersteunen ook nog steeds allerlei groeperingen, waaronder Hamas, Hezbollah en de Houthi's. Als drukmiddel hebben ze het afsluiten van de Straat van Hormuz en de Houthi's kunnen een andere zeestraat, de Bab el Mandeb, afsluiten."
“Als drukmiddel hebben ze het afsluiten van de Straat van Hormuz en de Houthi's kunnen een andere zeestraat, de Bab el Mandeb, afsluiten.”
Dat betekent een mogelijke blokkade op olie en gas. "Bab el Mandeb is de handelsroute tussen Shanghai en Rotterdam, dus daar zitten drukmiddelen die Iran kan uitoefenen."
Momenteel onderhandelt het Iraanse regime met de Amerikaanse regering over 'een deal', liet Trump weten. In de tussentijd ligt de scheepsvloot klaar om tot actie over te gaan, mochten de onderhandelen niets opleveren. Over de aanwezigheid van de Amerikaanse vloot is Bekkering in ieder geval duidelijk. "We moeten hopen dat de slagkracht die er is, verstandig wordt ingezet."