Opnieuw onrust in Belfast na brute mesaanval: 'Het zijn pogroms, ze achtervolgen mensen om hun huidskleur'
Het was opnieuw onrustig in de Noord-Ierse hoofdstad Belfast vannacht. Demonstranten gingen de straat op en richtten vernielingen aan, als reactie op een Soedanese man die iemand probeerde te onthoofden op straat. Bewoners met een migratieachtergrond worden door de relschoppers op straat aangevallen. "Het zijn pogroms, ze achtervolgen mensen om hun huidskleur", reageert een verbolgen Yoeri Albrecht in Goedemorgen Nederland.
Beelden van de mesaanval, die online werden verspreid, leidden tot flinke woede en verontwaardiging binnen de samenleving. De Soedanese man hield iemand vast op de grond en viel hem aan met een keukenmes. Het slachtoffer verloor zijn linkeroog en liep diepe snijwonden op, onder meer in zijn nek.
Door de rellen die op de aanval volgden zijn al drie aanhoudingen verricht. Verwacht is dat er meer aanhoudingen zullen volgen.
'Het is een oorlogsgebied'
De eerste gewelduitbarsting vond dinsdag plaats in de Noord-Ierse hoofdstad om hun onvrede over het migratiebeleid te uiten. Relschoppers staken voertuigen in brand en hadden het volgens politieke leiders gemunt op mensen van buitenlandse afkomst.
Bij de rellen raakten ook twee agenten gewond, zegt de politie. Een van de politiemensen kreeg iets tegen zijn hoofd gegooid, de tweede agent ademde rook in nadat een brandbom was afgegaan.
Door de rellen is het leven in Belfast ontregeld. Sommige scholen sloten gisteren eerder, bus- en treinverkeer werd later ook opgeschort en bedrijven hebben medewerkers opgeroepen om thuis te werken.
SkyNews sprak met getuigen van de rellen. Zo is iemands huis in vlammen opgegaan, waar hij dertien jaar heeft gewoond. "Het is vernietigd, het complete huis is weg." Een andere inwoner vindt het "angstaanjagend om hier nu op straat te zijn". Hij noemt het "een oorlogsgebied".
Verdachte voorgeleid
De verdachte van de mesaanval, een asielzoeker uit Soedan, is inmiddels voorgeleid en blijft vastzitten. De man was in 2023 het Verenigd Koninkrijk binnengekomen en had een vluchtelingstatus gekregen. Hij kreeg datzelfde jaar een tijdelijke verblijfsvergunning tot 2028.
De geweldsuitbarsting roept de vraag op wie we allemaal binnenlaten en hoe deze asielzoekers worden gescreend. "In Soedan heb je de meest verschrikkelijke geweldsspiraal in lange tijd. Je kan je goed voorstellen dat mensen daar zwaar getraumatiseerd zijn geraakt, omdat er genocidaal geweld plaatsvindt door grote groepen", zegt Albrecht, directeur van debatcentrum De Balie.
Het conflict in Soedan begon in april 2023 tussen twee rivaliserende facties van de militaire regering van Soedan. Het Soedanese regeringsleger en de paramilitaire groep Rapid Support Forces vechten op grote schaal met elkaar. Naar verluidt zijn honderdduizenden mensen omgekomen. 3,5 miljoen mensen zijn door het conflict op de vlucht geslagen.
Albrecht kan zich voorstellen dat mensen die uit oorlogsgebieden naar Europa komen de meest verschrikkelijke dingen hebben meegemaakt of gedaan. "Daarom is de vraag of er genoeg begeleiding is voor sommige mensen die naar Europa komen."
Noord-Ierland 'is een moeilijk land'
Albrecht noemt het "ongelooflijk" dat dit in Noord-Ierland gaande is, maar benadrukt ook dat "het een moeilijk land is". Noord-Ierland heeft namelijk tientallen jaren van zwaar geweld achter de rug. Tijdens een decennialang conflict van de jaren zestig tot 1998 kwamen meer dan 3.500 mensen om het leven bij aanslagen, schietpartijen en andere gewelddadigheden tussen republikeinse en loyalistische groeperingen.
Hoewel het vredesakkoord van 1998 een einde maakte aan het grootschalige geweld, zijn de politieke en maatschappelijke spanningen nooit volledig verdwenen. Die geweldshonger is "nooit echt weggeweest", zegt Albrecht. Die akkoorden waren volgens hem knap in elkaar gezet, "omdat het heeft gezorgd voor veel meer rust". Alleen blijven in sommige groepen en wijken "een sluimerende geweldsbehoefte".
Volgens hem zit er meer achter de huidige rellen. "Die georganiseerde milities aan Ierse en Britse kant kunnen elkaar in een mum van tijd oproepen. Nu zie je ook weer gemaskerde mannen die de boel in de fik steken. Het is een traditie."
Hij ziet dat deze organisaties onder de radar nog altijd bestaan. "Kennelijk worden die nu beïnvloed door, ik denk, extreemrechts. Het is bewuste destabilisatie. Er zit een buitenlandse, niet-Ierse component aan het opjagen en opjutten. Dat kan in Ierland goed door deze groeperingen."
Albrecht vervolgt: "Het is altijd verschrikkelijk makkelijk om met etnisch geweld, met racisme, politiek te bedrijven en te destabiliseren. We weten ondertussen dat er best een hoop mensen in de samenleving zijn die dat willen. Je kan er helaas altijd naar teruggrijpen, het werkt."
Vergelijking met Loosdrecht
JA21-Tweede Kamerlid Ingrid Coenradie vergelijkt deze rellen in de studio van Goedemorgen Nederland met de rellen in Loosdrecht. Die vonden plaats nadat de gemeente had aangekondigd een asielnoodopvang in te richten in het gemeentehuis. "We hebben ook daar verschrikkelijke dingen gezien, waarbij hulpverleners werden bekogeld. Het is niet de eerste keer dat we dit zien." Ook werd het gemeentehuis in brand gestoken.
"Het is verschrikkelijk. Wat hier precies achter zit, moeten we zeker uitzoeken. Tegelijkertijd leeft er ook een sentiment in de samenleving dat mensen zich niet gehoord voelen. Geweld is natuurlijk nooit goed te praten, laat ik dat voorop stellen, maar dat deze mensen daardoor radicaliseren, is een feit."