Daniella Zwaaf geeft kinderen les over de Holocaust: 'Jongen van elf zei dat ik dood moest'
Middelbare scholieren krijgen steeds vaker desinformatie binnen over de Holocaust via TikTok. Het gaat om video's die de Holocaust ontkennen of de gruwelijkheid ervan ondermijnen. Directeur van het Joods Cultureel Kwartier (JCK), Emile Schrijver, maakt zich zorgen. "Het nadeel van TikTok is dat desinformatie in rap tempo aan hen wordt voorgeschoteld. Zij zijn dan vaak niet in staat om de informatie in twijfel te trekken", vertelt hij in Goedemorgen Nederland op NPO 1.
Schrijver pleit ervoor dat scholen en docenten gesteund moeten blijven worden bij het lesgeven over dit onderwerp. Dit soort desinformatie kan ervoor zorgen dat jongeren geen begrip meer hebben voor dit deel van de Nederlandse geschiedenis.
Daniella Zwaaf gaat langs scholen om kinderen over dit onderwerp te leren door te vertellen over haar opa Bram. Hij overleefde Auschwitz. Zij heeft ervaring uit eerste hand met onbegripvolle jongeren.
'Mevrouw, alle Joden moeten dood. U ook'
"Over het algemeen krijg ik hele warme reacties. Ik vertel een erg persoonlijk verhaal en dat komt ook bij kinderen heel dichtbij. Het raakt mensen." Toch zijn niet alle kinderen zo meelevend: "Ik heb ook wel eens meegemaakt dat een jongetje van elf jaar na het hele verhaal zei: "Mevrouw, mevrouw, alle Joden moeten dood. U ook.""
"Ik vind het belangrijk om dan in gesprek te gaan, maar het is niet mijn klas, dus ik keek eerst naar de docent. Die greep niet in. Toen heb ik die jongen wel aangesproken op zijn opmerking." Hoe komt een jongen van elf bij zoiets? Volgens Zwaaf is het een combinatie van zowel de thuissituatie als sociale media. "Dat is een lastig spanningsveld om in te werken. Want je wil het er met elkaar over hebben, maar je weet niet wat die kinderen thuis over dit onderwerp te horen krijgen."
Het gesprek aangaan
Om dit soort incidenten te voorkomen, is het volgens Schrijver belangrijk om te blijven benadrukken dat dit soort opmerkingen en gedrag niet normaal is. In een dergelijke situatie heb je volgens hem geen andere keus dan het gesprek aan te gaan.
"Wij hebben jaarlijks tienduizenden leerlingen die naar het Nationaal Holocaustmuseum komen. Natuurlijk krijg je daar zeer regelmatig vragen over hoe het zit met de Joden van nu. We moeten docenten trainen om om te kunnen gaan met kinderen die vragen hebben of opmerkingen maken zoals dat jongetje. Het slechtste wat je kunt doen, is het gesprek afkappen. Je moet die kinderen ook leren dat er ruimte is voor heel veel geschiedenis naast elkaar."
Hij gaat verder: "Je kunt ontmoedigd raken door deze ontwikkeling bij jongeren, maar dat heeft geen zin. Het is de kunst om jongeren bij de les te houden over dit onderwerp. Zij moeten begrijpen dat dit is wat er gebeurt als je elkaar niet meer als mensen ziet."
Daniella Zwaaf sluit af: "Blijf in gesprek, zie de ander als mens, bloed is rood van iedereen."