main-logo NPO Start
Steun WNL Steun WNL Steun WNL
Goedemorgen Nederland - 5 mei 2021 — 12:33

Oorlogsveteraan ging op haar 17e bij Defensie: ‘Veel mooie maar ook veel nare dingen gezien’

Nederland telt bijna 110.000 veteranen, allemaal met een eigen verhaal. Ze vochten niet alleen voor de vrijheid in ons eigen land, maar ook voor de vrijheid op andere plekken in de wereld. Daarom is Bevrijdingsdag voor hen extra belangrijk, omdat zij met eigen ogen hebben gezien dat vrijheid niet vanzelfsprekend is. Net als Krystal van Dinter, die op haar zeventiende bij Defensie ging.

Anders dan die leeftijd misschien doet vermoeden was werken in het leger voor Van Dinter geen kinderdroom. “Ik wilde eigenlijk al vanaf dat ik drie was kapster worden”, vertelt ze. Maar haar moeder komt uit Engeland, en binnen de Engelse kant van haar familie heerst er een liefde voor politie en defensie. “Ik ben daar op vakantie geweest, en mijn tantes trokken mij toen een uniform aan. Toen dacht ik: dit is wel heel mooi en speciaal. Zodoende is het bij mij een beetje gaan leven.”

In haar tijd bij Defensie heeft de inmiddels 38-jarige Van Dinter “veel mooie, maar ook veel nare dingen” gezien. In 2003 en 2004 werd ze uitgezonden naar Bosnië. “Dat was een vredesmissie en ging om wederopbouw. Je moest er vooral zijn voor de mensen. Natuurlijk zag je het leed, hoorde je de verhalen en zag je de kapotgeschoten huizen. Maar daar was het rustig, en je voelde daar meer de vrede.”

‘Afghanistan was een heel ander verhaal’

Drie jaar later werd ze uitgezonden naar Afghanistan, waar Nederlandse militairen in 2007 de strijd met de Taliban aangingen. Dat was een compleet ander verhaal, zegt Van Dinter, die daar chauffeur was van een pantserwielvoertuig. “Ik ben een van de eerste lichtingen geweest daar. Je voelde de spanning en je wist dat je daar eigenlijk naartoe ging met een compleet andere missie als die in Bosnië.”

Tijdens die missie liep Van Dinther een complexe posttraumatische stresstoornis (PTSS) op waardoor ze haar missie eerder moest afbreken. “Ik zou eigenlijk acht maanden gaan, en dat is vijf maanden geworden”, vertelt ze. “Bij terugkomst heb ik heel erg moeten zoeken. Drie jaar later kreeg ik de stempel PTSS.”

Aan de buitenkant kun je niet veel aan haar zien, zegt Van Dinther. “Mensen die mij dagelijks spreken zullen kunnen zeggen: daar zit een krachtige vrouw waar niets aan te zien is.” PTSS uit zich dan ook bij iedereen anders. “Ik krijg vanuit binnen heel veel signalen, symptomen en lichamelijke reacties. Dat uit zich in angst-, zweet- en paniekaanvallen, hyperventilatie, spier- en zenuwkrampen”, vertelt ze. “Maar omdat je militair bent laat je naar buiten eigenlijk bijna niets zien.”

Sport als ontlading

Sport is daarin voor Van Dinther echt een ontlading. “Het emmertje zit bij heel veel mensen, zeker bij degenen die PTSS hebben opgelopen, bijna altijd vol. Op het moment dat ik kan sporten gaat net dat scherpe randje ervan af, waardoor ik in mijn dagelijkse leven en zeker thuis meerdere dingen kan hebben en met meerdere dingen kan omgaan.”

Invictus Games

De oorlogsveteraan doet dan ook mee aan de Invictus Games. Na twee keer uitstel door de coronacrisis wordt het internationale sportevenement voor militairen en veteranen nu in 2022, van 16 tot en met 22 april, gehouden. “Ik doe zelf mee aan het compound-schieten (gerelateerd aan het handboogschieten, red.), een aantal zwemonderdelen en aan powerlifting”, vertelt ze.

Voorzitter van de Invictus Games, Mart de Kruif, onderschrijft dat sporten voor mensen die gehandicapt zijn, lichamelijk of geestelijk, heel belangrijk is voor het herstel van zelfvertrouwen. “Al die mensen die eraan deelnemen hebben een enorm incident gehad en zijn in een gat gedonderd”, zegt hij. “Als je dan kijkt, soms duurt het jaren, hoe ze daaruit komen: het is best mooi en nederig om te zien hoe mensen kunnen zijn in deze tijd, waar we zo veel klagen.”

Verschilmaker

Van Dinter is door het Nationaal Comité Herdenking Capitulaties aangewezen als ‘verschilmaker’. De verschilmakers brengen het vuur vanuit Wageningen naar de veertien plaatsen waar normaal gesproken een Bevrijdingsfestival wordt gehouden. Dat is er nu alleen online. Van Dinter ontsteekt het vuur vandaag in Rotterdam. “Een hele eer”, vindt ze.

LEES OOK: ‘Kinderen en kleinkinderen zullen steeds meer de ambassadeurs van de vrijheid worden’

Door: Marinka Wagemans

Maak nu het verschil. Het telt. Word lid. Klik hier

U heeft niet de juiste cookie settings om een reactie te plaatsen. Klik hier om uw instellingen te wijzigen

Stand van Nederland: Generatie Next

Millennial Raquel Schilder ontdekt dat het belastingsysteem in Nederland in het nadeel werkt van de meeste van haar generatiegenoten. Ouderen hebben gemiddeld het meeste vermogen en betalen relatief het minste belasting. Alleen de groep millennials die erft of schenkingen ontvangt profiteert daarvan. Dat levert problemen op voor de huizenmarkt maar ook voor de gehele economie. De aflevering is nu te bekijken op NPO Start.

Flinke stijging voedselprijzen wereldwijd

De prijzen voor voedsel op de wereldmarkt zijn hoger dan ze in de afgelopen tien jaar zijn geweest, meldde VN-voedselorganisatie FAO. De wereldmarktprijzen van onder…

Lees meer

Jongeren krijgen steeds vaker celstraf

Jongeren krijgen steeds vaker een celstraf opgelegd, zo blijkt zaterdag uit cijfers die de NOS heeft opgevraagd. Bijna 25 procent van de minderjarigen die door de rechter…

Lees meer

De Jonge: vanaf 21 juni kunnen mensen kiezen voor Janssen-vaccin

Alle 18-plussers kunnen zich vanaf 21 juni bij de GGD melden voor een afspraak met het Janssen-vaccin. Dat meldt demissionair minister Hugo de Jonge (Volksgezondheid)…

Lees meer

RIVM: 1417 nieuwe coronagevallen, laagste aantal sinds 15 september

Slechts 1417 nieuwe coronagevallen zijn afgelopen dag aan het licht gekomen. Dat is het laagste aantal sinds 15 september. Het aantal positieve tests ligt ook…

Lees meer

Politie vindt 47 verwaarloosde honden in één woning

De dierenpolitie heeft gisteren 48 huisdieren in beslag genomen uit een woning in Utrecht. De dieren leefden daar in erbarmelijke leefomstandigheden, zo meldt de politie….

Lees meer

Vanaf 30 juni ‘volle’ evenementen mogelijk met test of vaccinatie

De festivalzomer kan voor een deel doorgaan: vanaf 30 juni zijn evenementen toegestaan zonder grote beperkingen op het aantal bezoekers en waar mensen ook geen…

Lees meer

Prinses Amalia ziet tijdens studietijd af van toelage van 1,5 miljoen euro per jaar

Prinses Amalia ziet tot het eind van haar studie af van haar toelage. Ze wordt in december achttien, wat betekent dat ze volgens de wet…

Lees meer

Proef met vaccineren op de markt in Rotterdam wordt uitgebreid, ook landelijke interesse

Het initiatief van een aantal Rotterdamse huisartsen om inwoners van achterstandswijken op de markt voorlichting te geven over corona en vaccinaties wordt uitgebreid. Mensen die…

Lees meer

Drone helpt bij het opsporen van reekalfjes zodat ze niet onder de grasmaaier komen

Afgelopen dinsdag werd er voor het eerst gebruik gemaakt van een drone bij het opsporen van reekalfjes in hoog gras. De dieren werden gezocht om…

Lees meer

CBS: Iets meer faillissementen in mei, maar aantal blijft historisch laag

Het aantal faillissementen kwam in mei iets hoger uit dan in april. Toch ging het vergeleken met eerdere jaren nog steeds om heel weinig bankroeten,…

Lees meer

Hoe creëren we een eerlijker speelveld op de woningmarkt, zodat ook millennials kunnen concurreren?

Al een paar jaar zeggen toonaangevende economen dat de verdeling van vermogen in de westerse wereld een probleem gaat worden voor de economie. Nu komt…

Lees meer

Belgen krijgen voorrang bij kaartverkoop Pukkelpop, Nederlanders moeten tot 30 juni wachten

Kaarten voor het Belgische festival Pukkelpop zijn de eerste paar weken alleen beschikbaar voor Belgen. De kaartverkoop begint woensdag. Nederlanders en andere buitenlandse festivalgangers kunnen…

Lees meer

EU: met volledige vaccinatie niet in quarantaine op vakantie

Nederlandse vakantiegangers en andere EU-burgers die volledig zijn gevaccineerd tegen covid-19 hoeven deze zomer niet in quarantaine of worden getest als ze naar een EU-land…

Lees meer

Mbo-scholieren gediscrimineerd in zoektocht naar stage in Utrecht

Mbo-studenten worden op grond van gender, migratieachtergrond en religie gediscrimineerd bij het vinden van een stageplek. Dat is vrijdag voor het eerst objectief vastgesteld in…

Lees meer