Zorgpremie stijgt fors, Edith Schippers waarschuwt voor vastlopende zorg: 'Alle hens aan dek'

De zorgpremie stijgt met bijna vijftien euro per maand naar 173,25 euro. Zorgverzekeraar DSW voert daarmee de grootste premiestijging ooit door. Volgens oud-zorgminister Edith Schippers (VVD) loopt de zorg helemaal vast als we niets doen. "Alle hens aan dek", waarschuwt ze in WNL Op Zondag op NPO 1.

De premiestijging betekent dat verzekerden bij DSW op jaarbasis 180 euro meer kwijt zijn aan hun zorgverzekering. De stijging treft ongeveer 787.000 verzekerden die bij DSW zijn aangesloten.

De stijgende zorgkosten in Nederland zijn al langer een heet hangijzer. De zorgpremie is de afgelopen tien jaar flink gestegen. In 2017 betaalden DSW-verzekerden 108 euro per maand voor hun basisverzekering. In 2026 is dat bedrag gestegen naar 158,50 euro, een toename van bijna 47 procent in negen jaar tijd. In 2027 stijgt de premie verder naar 173,25 euro per maand. Daarmee ligt de zorgpremie ruim 60 procent hoger dan in 2017.

Schippers, die van 2010 tot 2017 minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport was, ziet een doodlopende weg. Ze is bang dat de zorgpremie voor een steeds grotere groep mensen onbetaalbaar wordt. Over vijf jaar "loopt de zorg hartstikke vast als we niets doen".

'Zorgsysteem moet anders ingericht worden'

Het verbaast haar niet dat de zorgpremie stijgt. "Gelukkig compenseren we dat voor de laagste inkomens via de zorgtoeslag. Maar je zou maar net 55.000 euro verdienen per jaar als koppel. Dan zit je boven de zorgtoeslaggrens en moet je de volle pond betalen."

Luister hier deze uitzending van WNL Op Zondag terug als podcast:

Ze maakt zich grote zorgen, omdat niet alleen de zorgkosten stijgen, maar ook de vergrijzing toeneemt. "Dat weten we al heel lang en dat kunnen we goed voorspellen. We krijgen steeds meer ouderen die meer zorg nodig hebben. Vaak is dat ook complexere zorg. We krijgen meer vraag, terwijl het aanbod onder druk staat, omdat we een arbeidsmarktprobleem hebben. We hebben niet genoeg mensen om die zorg te leveren."

Al met al moet het zorgsysteem anders worden ingericht, waarschuwt ze. "Dat is de enige optie als we andere resultaten willen krijgen."

Tekort aan huisartsen

Schippers maakt zich ook zorgen over het nijpende tekort aan huisartsen. Twaalf procent van de Nederlanders beschikt momenteel niet over een huisarts. "Terwijl dat de eerste lijn is richting een ziekenhuis."

Ze beaamt dat het systeem niet goed functioneert. "Vroeger werkten huisartsen zeven dagen per week. Dat doet een huisarts niet meer. Ze zijn meer parttime gaan werken, terwijl de vraag toeneemt omdat er meer oudere mensen zijn. Die gaan nou eenmaal vaker naar de huisarts." Daardoor neemt de druk op de huisartsenzorg verder toe. "Wat mij stoort, is dat ik in de praktijk de urgentie niet zie om het op te lossen. Ik zie niets gebeuren."

Ze wijst daarbij naar zorgaanbieders, zorgverzekeraars en de overheid. "Zij hebben met elkaar gezegd dat het anders moet, omdat het vastloopt. Ze sluiten een mooi akkoord, maar vervolgens zitten er geen consequenties aan als dat akkoord niet wordt uitgevoerd. Terwijl er veel mensen aan tafel zitten die erover gaan. Maar ze zeggen weleens: zet tien koks aan tafel en het eten wordt er niet lekkerder van."

Volgens Schippers worden er geen besluiten genomen omdat zorgaanbieders en verzekeraars de zorg alleen op hun eigen manier willen veranderen. "Er is een impasse. Iemand moet daarom de regie pakken zodat het losgetrokken wordt. De zorg is namelijk te versplinterd om zelf met een oplossing te komen."

'Pak meer regie'

Volgens Schippers is Mirjam Sterk, de huidige zorgminister in het kabinet-Jetten, de aangewezen persoon om de regie te nemen. "Ze moet meer regie voeren en duidelijkheid creëren waar we volgend jaar moeten staan en over twee jaar. Zodat we over tien jaar nog steeds een betaalbare en toegankelijke gezondheidszorg hebben."

Een oplossing die Schippers aandraagt, is verdere digitalisering. "Jongere mensen die even naar de huisarts willen om iets te vragen, kunnen dat digitaal doen. Daardoor krijgt de huisarts meer ruimte voor de ouderen."

Ze is geen voorstander van hardere keuzes. "Dat gaat over pakketverkleining. Als wij niet innoveren, gaan we achterlopen en gaat de kwaliteit achteruit. We moeten nieuwe technologie toepassen in de gezondheidszorg. Dat betekent automatiseren, robotiseren en samenwerken om de zorgvraag op te vangen, wat nu onvoldoende gebeurt. Laten we dit in een snelkookpan voor elkaar krijgen door meer regie te pakken."