Spanning over toekomst Schiphol loopt verder op: 'Vandaag erop of eronder voor Karremans'

Luchtvaartminister Vincent Karremans hoopt vandaag nieuwe luchtverkeersregels voor Schiphol door de Tweede Kamer te loodsen. Jarenlang was er gesteggel over het aantal vluchten op Schiphol, daar moet nu een einde aan komen. Vanuit verschillende hoeken klinkt stevige kritiek, onder meer van de Raad van State. Luchtvaartverslaggever van De Telegraaf Yteke de Jong is resoluut: "Het is vandaag erop of eronder voor Karremans."

Vanavond staat het cruciale Tweede Kamerdebat over de nieuwe regels op Schiphol op de agenda. De minister wil de regels rond Schiphol juridisch opnieuw vastleggen in een zogeheten integrale wijziging van het Luchthavenverkeerbesluit Schiphol (LVB), die volgens het kabinet per 1 november 2026 in werking moet treden. Daarin wordt een maximum van 478.000 vliegbewegingen per gebruiksjaar opgenomen, waarvan maximaal 27.000 nachtvluchten.

Ook worden de regels voor het baangebruik formeel vastgelegd: vliegtuigen moeten zoveel mogelijk gebruikmaken van de banen die per saldo de minste hinder voor de omgeving veroorzaken. Daarnaast komen er nieuwe en uitgebreidere geluidsgrenswaarden en meer handhavingspunten, zodat de bescherming van omwonenden juridisch beter kan worden gehandhaafd. "Het systeem qua baangebruik is nooit juridisch vastgelegd, waardoor er niet gehandhaafd kon worden", legt De Jong uit in Goedemorgen Nederland op NPO 1.

Dat gaat, als het aan Karremans ligt, nu eindelijk gebeuren. "Dit is een stap uit een compleet juridisch moeras waarin het Schipholdossier was beland", aldus De Jong. "Als alles juridisch vastligt, kan men niet meer zeggen dat Schiphol illegaal opereert, wat nu wel het geval is. Als de inspectie zegt: wij kunnen niet handhaven omdat er geen regels zijn, dan is dat niet sterk. Dat is de afgelopen jaren voer geweest voor al die rechtszaken."

De juridische basis is de afgelopen maanden juist opnieuw onder druk komen te staan. De Raad van State vernietigde in maart 2026 de versnelde wijziging van het LVB waarin de 478.000 vliegbewegingen waren vastgelegd. Volgens de Raad van State was die wijziging onvoldoende gemotiveerd en niet zorgvuldig tot stand gekomen. Totdat het nieuwe, integrale LVB in werking treedt, blijft de bestaande situatie van anticiperend handhaven gelden.

'Ongetwijfeld' nieuwe rechtszaken

De president-directeur van Schiphol, Pieter van Oord, is tevreden met de nieuwe regels. "Die 478.000 vluchten is in ieder geval genoeg om Schiphol als internationaal knooppunt van luchtvaartmaatschappijen in stand te houden", reageerde hij tegenover de NOS.

De Jong ziet dat iedereen wil dat het juridisch zo snel mogelijk geregeld wordt. "Daar is nu zicht op. De luchtvaartmaatschappijen zijn niet blij met de krimp, maar het is hen veel waard dat het juridisch geregeld wordt en dat er een einde komt aan al die rechtszaken. Die bescheiden krimp nemen ze even voor lief.”

Toch zullen er "ongetwijfeld" nieuwe rechtszaken komen, aldus De Jong. "Milieugroepen en dergelijke hebben dat ook al aangekondigd. In ieder geval opereert Schiphol dan weer conform de wet- en regelgeving."

Economische krimp?

Kan Schiphol door deze maatregelen nog wel verder groeien, of is een economische krimp aanstaande? De Jong voorspelt weinig goeds. "Schiphol denkt dat ze hier wel mee uit de voeten kunnen, maar dat hangt af van luchtvaartmaatschappij KLM, die de grootste gebruiker van Schiphol is. Stel je voor dat KLM wegvalt, dan zakt het luchtvaartknooppunt ook als pudding in elkaar. Voor maatschappijen is gewoon nog heel weinig groei mogelijk in de toekomst."

Ze schetst een scenario: "Als je ziet dat andere knooppunten in het Midden-Oosten en Turkije verder groeien, dan kan dat ten koste gaan van de verbindingen die op Schiphol worden aangeboden. Dat zal alleen niet van de een op andere dag gaan, maar over de decennia heen kan dat wel gebeuren."