Geen loze groene beloftes meer door nieuwe EU-regels: 'Greenwashing is prettige marketingtruc'

Een eco-jeans, 100% Green Choice of biologisch afbreekbaar. Producten zijn vandaag de dag vaak voorzien van een groen label of een vage duurzaamheidsclaim. De Europese Unie eist dat bedrijven stoppen met onbewezen claims over hoe milieuvriendelijk hun producten zijn. "Greenwashing is een prettige truc van fabrikanten. Mensen die graag duurzaam consumeren, zijn bereid daar net wat meer voor te betalen."

Zondag treedt de EU-richtlijn Empowering Consumers for the Green Transition in werking. Het idee is simpel: als een bedrijf zegt dat iets groen, ecologisch, milieuvriendelijk of klimaatvriendelijk is, moet daar een onderbouwing voor zijn. "Fabrikanten mogen niet zomaar een groen stempeltje op hun product zetten", legt Joyce Donat van de Consumentenbond uit in het radioprogramma Stand van Nederland.

Luister nu naar de podcast van Stand van Nederland:

Want dat gebeurt nu op grote schaal. "Wij komen ontzettend veel greenwashing tegen. We zien bijvoorbeeld schoonmaakmiddelen waarop staat: 99 procent van duurzame oorsprong. Maar ja, tachtig procent bestaat al uit water, dus dan kom je daar wel snel aan."

De Consumentenbond onderzocht in 2025 verschillende grote voedselproducenten. Bij Unilever werden ruim 450 producten van negen merken onderzocht. Op 247 producten stond volgens de Consumentenbond een misleidende duurzaamheidsclaim. Bij Riedel, het bedrijf achter onder andere Appelsientje en CoolBest, werden 126 producten onderzocht. Daarvan hadden 74 producten, oftewel 60 procent, een misleidende duurzaamheidsclaim. Het ging bijvoorbeeld om vage teksten over duurzaam geteelde ingrediënten, verpakkingen of de herkomst van grondstoffen.

"Het is een prettige marketingtruc voor fabrikanten", aldus Donat. "Mensen die graag duurzaam consumeren, zijn bereid daar net wat meer voor te betalen."

'Goed voor portemonnee'

We zullen niet direct merken dat de regels zijn ingegaan. "De oude voorraad mag gewoon opgemaakt worden. Het gaat om de nieuwe producten die van de fabrieksband rollen. Die moeten aan die regels voldoen. Dus het zal nog eventjes duren, maar niet zo heel erg lang."

Zonder duurzaamheidsclaims kunnen bedrijven de prijzen iets minder omhoog gooien, stelt Donat. "Maar belangrijker is nog dat die wet ook regels oplegt op levensduur, repareerbaarheid en reserveonderdelen die beschikbaar moeten zijn. Alles om ervoor te zorgen dat producten langer meegaan. En dat is natuurlijk voor ieders portemonnee goed."