Politieke chaos compleet na voorstel JA21: 'Zelfs binnen de coalitie onenigheid'
De chaos in Den Haag is na de eerste dag van de Algemene Politieke Beschouwingen alleen maar groter geworden. De Tweede Kamer, inclusief Progressief Nederland, vroeg het minderheidskabinet om een keuze te maken tussen links en rechts om de begroting te kunnen steunen. Maar tot ieders verrassing liet JA21-leider Joost Eerdmans op het nippertje weten dat hij deelakkoorden wel ziet zitten. "Ik durf niet te zeggen dat ze dichter bij een meerderheid zijn gekomen", zegt politiek verslaggever van WNL Tessa van Viegen.
Tijdens het debat werd al duidelijk dat JA21 waarschijnlijk de begrotingen van Klimaat en Groene Groei en Asiel en Migratie niet gaat steunen. "Wij gaan een begroting op asiel niet steunen als er dwangmaatregelen voor gemeenten in staan", verwees Eerdmans naar de spreidingswet die nog van kracht is. Hij zei dat hij waarschijnlijk per begroting gaat kijken of zijn partij die kan steunen.
"Het is voor de oppositie een stuk ingewikkelder geworden", vertelt Van Viegen in Goedemorgen Nederland op NPO 1. "De hele dag werd er namelijk gezegd: we staan op een deelsplitsing. Het kabinet moet over links of rechts. Anders rijd je in de greppel. Opeens werd er geopperd dat er misschien wel een rotonde mogelijk is: de ene keer over links, de andere keer over rechts. Dan is er veel meer mogelijk voor het kabinet, want ze hoeven geen harde keuze te maken."
Jarenlange stabiliteit
Progressief Nederland-leider Jesse Klaver ziet het sluiten van deelakkoorden absoluut niet zitten. "De groeten!", sprak hij. D66 en CDA zijn ook geen fan van het voorstel. "Die willen langjarige stabiliteit en het liefst een akkoord sluiten voor meerdere jaren, waardoor ze die regeerperiode langer kunnen uitzitten", zegt Van Viegen. VVD vindt het wél een goed idee. "Zelfs binnen de coalitie is hier onenigheid over."
De tekst gaat verder onder de X.
Politiek verslaggever @TessaViegen proefde een fijnere sfeer tijdens de Algemene Beschouwingen. "Het ging hard op de inhoud, soms ook nog wel lelijk op de persoon, maar over het algemeen was er minder verharding. Dat geeft de burger moed." #GoedemorgenNederland #WNL pic.twitter.com/WhL9UxdPmv
— WNL Vandaag (@WNLVandaag) September 17, 2026
Is het voorstel van JA21 überhaupt uitvoerbaar? "In theorie kan het. Het is een beetje een grote taart die je te verdelen hebt, met al die begrotingen. De ene keer kan een taartpunt naar rechts gaan, bijvoorbeeld als je met JA21 het asielbeleid oplost. De andere keer kan een taartpunt naar links gaan, door sociale zaken met Klaver aan te pakken."
Eenvoudig is het echter niet, zegt Van Viegen. "Want uiteindelijk komt de hele taart samen in het belastingplan: de manier waarop we alles gaan betalen. Eerdmans denkt anders over de manier van belasting heffen dan Klaver, dus het wordt complex om de handtekeningen onder één plan te krijgen."