Angela Brandsma zeilt met haar bemanning een jaar de hele wereld over: 'Het is één groot sociaal experiment'

Een zeilwedstrijd van ruim een jaar, goed voor zo’n 40.000 zeemijl, acht etappes en zes oceaanoversteken. Als enige Nederlandse schipper begeleidt Angela Brandsma een internationale bemanning tijdens de Clipper Race. Niet voor niets geldt de race als een van de zwaarste amateurzeilwedstrijden ter wereld. Voor Angela is de oceaan inmiddels haar werkplek. "Ik heb het mooiste kantoor van de wereld", vertelt ze in het radioprogramma WNL In de Kantine.

Lange dagen, weinig slaap, kou, constante fysieke inspanning en amper privacy. Werken tijdens de Clipper Race is zeker geen luxe vakantie, maar Angela wil niet anders meer. "Het is een strijd mét de elementen. Omdat je continu in beweging bent, ik zeg weleens: het is één grote yogasessie of pilates, hoe je het maar wil noemen. Over het algemeen valt iedereen altijd wel af. Want je blijft gewoon verbranden."

De Clipper Race wordt gevaren met boten van ongeveer 70 voet, zo’n 23 meter lang. "Nee, het is zeker geen vijfsterrenhotel. Iedereen slaapt in bunks. Dus een soort van hangmatten die wel wat stijvig zijn."

Als schipper heeft Angela samen met de first mate nog iets meer privacy. "Voor mijzelf en de first mate hebben we wel onze eigen bunks, zodat we iets van privacy hebben. Maar dat is eigenlijk helemaal niet."

Van zakenwereld naar oceaan

Angela verruilde de zakenwereld voor een leven op zee nadat ze tien jaar geleden haar zoontje van een maand verloor. "Business of marges zeiden me helemaal niets meer. Ik kon het niet meer hebben over geld. Het boeide me helemaal niets meer."

Haar vader gaf een simpel advies: ga doen wat je leuk vindt. "Mijn ouders zijn een hele grote steun voor mij. Toen ben ik wel echt met hen in gesprek gegaan. Het enige wat ik leuk vind, is zeilen. Dan moet je kijken hoe je dan je geld ermee verdient. Ik ben mijn eigen bedrijf opgestart. Ik ben begonnen met bezorgingen. Ik breng boten voor mensen van A naar B. Heb je een boot in het Caribisch gebied die naar Nederland moet? Dan kun je mij bellen."

Via dat werk belandde ze uiteindelijk bij de Clipper Race. Eerst als first mate, later als schipper. "Ik doe nu eindelijk werk wat ik eigenlijk altijd had moeten doen. Ik doe nu alleen nog maar dingen die ik leuk vind. Het is mijn plan B. Ik had natuurlijk liever mijn plan A gehad. Maar in mijn plan B ben ik gelukkig."

'Het is één groot sociaal experiment'

De Clipper Race onderscheidt zich van veel andere zeilwedstrijden doordat een groot deel van de bemanning uit amateurzeilers bestaat. Ze komen uit alle hoeken van de wereld. Mensen met weinig of soms zelfs nauwelijks ervaring stappen aan boord voor een etappe. Sommigen gaan zelfs de hele wereld rond.

Angela vertelt: "Deelnemers komen om allerlei verschillende redenen aan boord. Ze hebben wel zin in een uitdaging of ze willen even wat anders. Ze hebben een scheiding achter de rug of hun huis verkocht."

Ze voelt zich als schipper "politie, schooljuf, coach en mentale begeleider". "Het is één groot sociaal experiment. Dat zeg ik weleens. Veel amateurs valt het vooral de eerste week tegen. Mensen weten echt niet waar ze in terechtkomen. Zelfs als je wel een beetje zeilervaring hebt, dan is het nog steeds superlastig."

En dan is er nog het slaapgebrek. De bemanning werkt in verschillende wachten en moet daardoor leren functioneren met korte slaapblokken. Overdag hebben ze volgens Angela ongeveer zes uur rust, maar dat betekent niet dat ze zes uur slapen. "Dat is ongeveer vier uur slaap. En dan ’s nachts gaan zij vier uur op en dan vier uur af. Het gaat alleen maar door. En ’s nachts moet je weer opstaan. En moet je weer op wacht."