Rechtse partijen willen spoed met telefoons asielzoekers uitlezen

Rechtse partijen vinden dat haast moet worden gemaakt met de wet die het weer mogelijk maakt om smartphones van asielzoekers uit te lezen, onder meer om te screenen op terrorismedreigingen. Na uitspraken van de Raad van State concludeerde de Inspectie Justitie en Veiligheid onlangs dat hier geen wettelijke basis voor is. Asielminister Bart van den Brink belooft na de zomer met een wetsvoorstel te komen. VVD'er Ulysse Ellian vindt het "echt ongelofelijk" dat het niet eerder kan.

Het kan volgens de CDA-bewindsman niet eerder, omdat hij advies moet vragen bij de Autoriteit Persoonsgegevens (AP) en die heeft daarvoor tijd nodig. Diederik Boomsma van JA21 begrijpt niet waarom de waakhond geen spoedadvies zou kunnen geven. "Dit moet gewoon geregeld worden", zei hij donderdag bij een asieldebat.

Het antwoord van de minister dat de AP niet iets kent als een spoedprocedure, stelt Ellian niet tevreden. "Hier is de nationale veiligheid gewoon evident in het geding." Hij sluit zich aan bij Boomsma, die "desnoods een paar nachtjes wil doorhalen" om dit snel te regelen.

Vrijdag wordt het Europese migratiepact ingevoerd. Onderdeel van deze ingrijpende verandering van het asielsysteem is dat de Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND) de verantwoordelijkheid voor de screening overneemt van de Dienst Identificatie en Screening Asielzoekers (DISA). De IND wil de telefoons van asielzoekers niet inzien als daar geen wettelijke basis voor is. Ook niet, zoals inmiddels de praktijk is, als de asielzoekers om toestemming wordt gevraagd.

Boomsma ziet "geen reden" om met dat laatste te stoppen. Van den Brink ziet die wel. Want ook dan moeten gegevens worden opgeslagen, zo redeneert hij, en daarvoor is een wettelijke basis nodig.