Onrustig Kamerdebat over toenemend geweld in samenleving: 'Sommige politici ontsporen hier'

Het Kamerdebat over het normaliseren van geweld in politiek en samenleving liep dinsdagavond meerdere keren uit de hand. Verwijten, beschuldigingen en felle botsingen tussen Kamerleden bepaalden de sfeer in de Tweede Kamer. Sjuul Paradijs zag het met lede ogen aan. "Kamerleden nemen elkaar enorm de maat, terwijl de grote problemen eigenlijk niet worden aangepakt."

Het debat was aangevraagd na de onrust rond demonstraties bij asielzoekerscentra en uitspraken van verschillende politici over migratie, geweld en extremisme. Premier Rob Jetten waarschuwde in de Kamer voor het "goedpraten" van geweld en zei dat woorden van politici direct invloed hebben op wat er op straat gebeurt.

Vooral Forum voor Democratie kwam onder vuur te liggen vanwege uitspraken over "omvolking" en "remigratie". Ook ontstond een felle confrontatie tussen CDA-leider Henri Bontenbal en FVD-Kamerlid Lidewij de Vos, nadat zij stelde dat het asielbeleid van onder meer CDA en VVD leidt tot geweld en verkrachtingen.

Bontenbal reageerde woedend: "Op z’n Rotterdams: hoe goor wil je het hebben? Kijk dan in de spiegel of je nog een moreel kompas hebt."

'Cool down'

In Goedemorgen Nederland vertelt Paradijs dat hij zag hoe het gesprek in de Kamer steeds verder ontspoorde. "Je zou eigenlijk willen zeggen: cool down", zegt hij. "Kijk, het is goed dat erover gesproken wordt. Tegenstellingen in de samenleving zijn er ook, dus dat moet ook in de Tweede Kamer worden uitgesproken. Maar sommige politici ontsporen hier."

De oud-hoofdredacteur van De Telegraaf verwees daarbij onder meer naar de harde woorden die tijdens het debat vielen. "Kijk, het woordgebruik van Bontenbal, dat een ander Kamerlid ‘goor bezig is’..."

Volgens Paradijs raakt het debat daarmee steeds verder verwijderd van de problemen waar het eigenlijk over zou moeten gaan. "Mijn gevoel hierbij is dat we een land hebben met heel veel problemen. Dat we zien dat het kabinet tandenloos is, omdat het een minderheidskabinet is. En dat we dit debat in de Kamer zien, waarin Kamerleden elkaar enorm de maat nemen."

Daarbij wijst hij ook op de confrontaties tussen verschillende politieke blokken in de Kamer. "Dat gaat op sommige momenten ook nog heel ver, bijvoorbeeld tussen Markuszower en Klaver, terwijl de grote problemen eigenlijk niet worden aangepakt. En dat wordt ook gemaskeerd door dit debat."

Frustraties

Tijdens het debat liepen de spanningen verder op toen vrijwel de hele Kamer probeerde FVD afstand te laten nemen van extreemrechtse groeperingen die mogelijk betrokken zijn bij gewelddadige anti-azc-protesten. De Vos veroordeelde geweld, maar nam geen expliciete afstand van groepen als Voorpost. Dat leidde opnieuw tot frustratie bij meerdere partijen.

Ook de vraag of coalitiepartijen in de toekomst willen samenwerken met de Groep Markuszower zorgde voor stevige discussies. D66, VVD en CDA sloten verdere politieke samenwerking niet expliciet uit, al benadrukten zij dat er momenteel geen sprake is van structurele afspraken.

Volgens Paradijs speelt de politieke werkelijkheid op de achtergrond een belangrijke rol in de toon van het debat. "Je ziet dat de rechtse partijen, de liberaal-rechtse partijen - eigenlijk moet ik gewoon zeggen: rechtse partijen -winnen. Kijk naar Forum voor Democratie, kijk naar JA21, inmiddels groter dan de VVD. Dus dat speelt op de achtergrond natuurlijk ook een rol."

Toch waarschuwt hij ook voor de gevolgen van de steeds hardere toon in het publieke debat. "Het is goed dat er in de Kamer over gesproken wordt en dat die tegenstellingen ook publiek worden uitgewisseld. Maar ondertussen zien we natuurlijk die samenleving zich verdelen."