Politieke onenigheid en gesjoemel werpen schaduw over het Eurovisie Songfestival: 'Ingewikkelde discussie als Israël wint'

Het Eurovisie Songfestival barst vanavond los, maar van een jubelstemming is geen sprake. Nederland is dit jaar niet van de partij vanwege de deelname van Israël. De rest van de songfestivalwereld zit met geknepen billen. Wat gaat Israël doen?

Normaal print hij scoreformulieren uit voor een avondje met vrienden, maar vanavond zit songfestivalkenner Maurice Wijnen op de bank. "Het is jammer van het feestje wat het is, maar je kunt hier niet aan voorbij."

Nederland, Spanje, Ierland, Slovenië en IJsland slaan het songfestival dit jaar over, omdat de landen het niet eens zijn met de deelname van Israël. AvroTros liet eerder weten: "We doen niet mee omdat we het niet verantwoord vinden onder de huidige politieke omstandigheden rond het festival."

"Ik vond dat een goede beslissing", reageert Wijnen in Goedemorgen Nederland. "We zagen dagelijks vreselijke beelden uit Gaza. Hoe kunnen we nog met een vlaggetje wuiven terwijl Israël op het podium staat?"

Twintig stemmen op Israël

Vorig jaar won de Israëlische zangeres Yuval Raphael de publieksstemming. Helemaal eerlijk is dit niet gegaan. Tijdens de vorige editie voerden de Israëlische overheid en pro-Israëlische groepen een campagne om supporters ertoe aan te zetten het maximum van twintig stemmen per persoon uit te brengen.

De New York Times publiceerde onlangs een analyse waaruit blijkt hoe eenvoudig een stemming te sturen is. De krant is in het bezit gekomen van de Spaanse stemming. Israël behaalde daar afgerond 47.570 stemmen in de Spaanse televoting. Als elke stemmer twintig keer stemde, waren daarvoor amper 2379 mensen nodig. Om de Oekraïense inzending op de tweede plaats te kloppen, volstond zelfs een georganiseerde groep van 482 personen.

"Het verschil in de top drie kan dus van een paar honderd stemmen afhangen", aldus Wijnen. "Het is de vraag wat Israël gaat doen. Stel het land eindigt heel hoog of wint zelfs... dan wordt het een heel ingewikkelde discussie."

De Israëlische omroep KAN kan zich aan de regels houden, maar is met handen en voeten gebonden. "De Israëlische regering is niet per se fan van de omroep. Dus wat als zij promotie voeren op duistere manieren?"

Het songfestival is altijd al politiek geweest, aldus Wijnen. "Dertig jaar geleden gaven Griekenland en Cyprus elkaar al twaalf punten. Ik heb alleen nog niet gezien dat een land zo proactief aan de voorkant te werk gaat als Israël."

Spanje

De afwezigheid van vijf landen zal zéker niet in de uitzending benoemd worden. De afwezigheid van Spanje is echter wel pijnlijk voor de organisator van het festival. "Spanje hoort normaal bij de big five, landen die veel financieren. Dat Nederland niet meedoet is minder erg in het sociale plaatje. Het wordt alleen wel verergerd door de ellende die we met Joost Klein hebben meegemaakt."

Desalniettemin gaat Wijnen met een wijntje en een chippie proberen te genieten van de show. "Ik houd van de glamour, muziek, grootsheid, het decor en de nieuwe lichteffecten!"