Mobiliteitsexpert kraakt plan GroenLinks-PvdA: 'Klimaat niet gebaat bij treinabonnement voor 49 euro'

Een treinabonnement voor 49 euro klinkt heel sympathiek, maar gaat helemaal niet helpen om mensen de auto uit te krijgen. Dat stelt mobiliteitsexpert aan de TU Eindhoven, Carlo de Weijer. "Uiteindelijk levert het meer reizen op. Daar schiet het klimaat niet mee op", zegt hij in het radioprogramma Stand van Nederland.

Het kabinet gaat zich inzetten voor goedkopere treintickets buiten de spits, een plan van GroenLinks-PvdA Partijleider Jesse Klaver stelt voor om een dalurenticket voor de trein drie maanden lang 49 euro te laten kosten.

Zo'n abonnement "kan waarschijnlijk wel", reageert premier Rob Jetten. "Ik begrijp de oproep vanuit de Kamer om op kortere termijn al met een tijdelijke maatregel te komen om het ov aantrekkelijker te maken. En wellicht ook een hoop mensen te verleiden om de auto wat vaker te laten staan, het ov vaker te gebruiken en hopelijk ook een permanente gebruiker van het ov te worden."

'Mooi op verkiezingsposters'

Gaat het helpen? Nee, zegt mobiliteitsexpert De Weijer resoluut. "Het is een heel sympathiek idee en het staat mooi op verkiezingsposters, maar als je het een beetje afpelt, dan gaat het heel weinig opleveren. Het zal wel als succes verkocht worden, omdat veel mensen er waarschijnlijk gebruik van zullen maken, maar het gaat nauwelijks tot niet gebeuren dat mensen de auto laten staan."

Voorbeelden uit het buitenland tonen dit aan. "Ze hebben dit in Duitsland geprobeerd en in Luxemburg heb je gratis ov, maar elke keer komt er hetzelfde uit: ja, er zijn meer treinreizen, maar je ziet bijna nooit dat er significant minder auto's rijden."

Automobilisten zijn verknocht aan hun eigen wagen, omdat ze hun lot niet zo makkelijk willen overdragen aan een systeem, aldus De Weijer. Daarom is het ook veel makkelijker om mensen vanuit de auto op de fiets te krijgen, want dan houd je je lot ook in handen. Het is een basisvergissing dat de auto en trein communiceren. Het maakt niet uit hoeveel je investeert in het ov: je krijgt mensen niet uit de auto."

Het dalurenabonnement kan zelfs nadelig uitpakken voor het klimaat, meent de expert. "Als de trein toch al rijdt in de daluren, maakt het niet zoveel uit of je erin stapt, maar je ziet bijna altijd gebeuren dat er door de drukte extra treinen moeten gaan rijden. Dan krijg je nog meer druk op het spoor. Daar schiet het klimaat helemaal niets mee op."

De tekst gaat veder onder de X.

200 euro

Bovendien is de optie helemaal niet zo goedkoo. "We hebben het over 49 euro per maand. Stel, je bent een gezin van vier en je wil zo'n ticket aanschaffen... Dan zit je op 200 euro. Qua benzinekosten kun je daarvoor 1300 tot 1400 kilometer rijden."

De expert voorspelt dat vooral mensen die toch al met de trein reizen een dalurenabonnement zullen aanschaffen. "Stedelingen gaan meer stedentrips doen." Wat hem betreft kiest het kabinet voor een gerichte aanpak, zoals korting op het ov voor de armste huishoudens.