Tientallen oud-bewindslieden noodgedwongen op de wachtgeldbank: 'Geen nieuwe baan door strengere regels'

Tientallen ministers en staatssecretarissen ontvangen noodgedwongen wachtgeld, omdat ze door strengere lobbyregels niet zomaar aan een nieuwe baan kunnen komen. De bewindslieden mogen twee jaar niet in hetzelfde vakgebied aan de slag. Oud-staatssecretaris Gijs Tuinman doet zijn beklag in De Telegraaf: "Ik zit noodgedwongen op de strafbank. Ik krijg bijna iedere dag een baan aangeboden, maar moet van alles afslaan."

De regels zijn bedoeld om belangenverstrengeling en draaideurconstructies te voorkomen. Oud-bewindspersonen moeten voor nieuwe functies eerst langs een adviescollege, dat beoordeelt of er sprake is van mogelijke belangenconflicten.

Uit een rondgang van De Telegraaf blijkt dat Tuinman niet de enige is. Tientallen bewindslieden slaan banen af omdat een negatief oordeel dreigt. "De consequentie is dat de inmiddels 65 oud-bewindspersonen die nu nog op wachtgeld zitten, minder makkelijk aan een nieuwe baan komen", vertelt oud-zorgminister Fleur Agema in de krant.

Veel bewindslieden uit het kabinet-Schoof zijn de pineut, omdat ze vakspecialisten zijn. Agema: "Hun expertise ligt op het terrein waarop hun lobbyverbod geldt, en dat werkt extra complicerend."

'Gekke situaties'

"Je krijgt best gekke situaties", vertelt politiek verslaggever Mats Akkerman in Goedemorgen Nederland op NPO 1. "Neem bijvoorbeeld Gijs Tuinman (BBB), die in het vorige kabinet staatssecretaris van Defensie was. Hij heeft een hele carrière gehad binnen Defensie, heeft zelfs de hoogste militaire onderscheiding gekregen, werd staatssecretaris en mag nu niet binnen zijn vakgebied aan de slag. Dat is best lastig. Moet hij dan opeens toezichthouder worden in de zorg?"

Zelf zegt Tuinman in De Telegraaf: "Ik krijg bijna iedere dag een baan aangeboden, maar moet van alles afslaan. Ik wil helemaal geen geld van de overheid en verdien liever mijn eigen geld met een baan. Eigenlijk duurt een termijn door die regels dus niet vier jaar, maar zes. Maar dan moeten we dat ook eerlijk gaan uitleggen aan mensen."

Voorstanders benadrukken echter dat de strengere regels nodig zijn om het vertrouwen in de politiek te vergroten en corruptierisico’s te verkleinen. Critici vrezen echter dat het ambt minder aantrekkelijk wordt, vooral voor mensen van buiten de politiek.

De tekst gaat verder onder de X.

'Wachtgelddiscussie is zwaar overdreven'

Directeur van debatcentrum De Balie, Yoeri Albrecht, vindt het goed dat er regelgeving is, maar stelt dat het voor oud-bewindslieden niet té moeilijk gemaakt moet worden. Ondertussen moeten ze gewoon wachtgeld kunnen ontvangen. "De discussie daarover is zwaar overdreven! We moeten onze politici een degelijk salaris geven. Zo werkt de democratie. We willen toch graag goede mensen?"

Politiek verslaggever Akkerman zegt dat er voldoende politiek draagvlak is voor wachtgeld. "Het gaat er nu om dat er veel meer mensen gebruik van maken. Dat komt omdat meerdere kabinetten in korte tijd zijn gevallen. Daarom zijn veel bewindslieden — en Kamerleden — afgetreden."