Trump laat Iran in de kou: 'Hij heeft de protesten aangejaagd, maar krabbelt nu terug'

Volgens de Amerikaanse president Donald Trump is het gedaan met het hard neerslaan van Iraanse demonstranten, maar directeur van debatcentrum De Balie Yoeri Albrecht gelooft daar niets van. "Waar hij dit ook vandaan heeft, zijn dikke duim of een fluisteraar in Teheran, geloofwaardig is het niet", zegt hij in Goedemorgen Nederland op NPO 1.

De protesten in Iran duren inmiddels ruim twee weken, met duizenden doden tot gevolg. Trump vertelde woensdag dat hij informatie heeft ontvangen waaruit blijkt dat het brute geweld in Iran afneemt. "En er is geen plan voor executies", zei hij. "Dat is mij verteld door een goede bron. We komen er wel achter."

Albrecht vindt het pijnlijk dat de president van de Verenigde Staten volop staat te liegen. Volgens hem gaat het geweld tegen Iraanse betogers onverminderd door. "Het zou voor het eerst in decennia zijn dat de ayatollahs zich inhouden."

Nog pijnlijker is dat de VS actie zou ondernemen als het geweld tegen de protestanten nog erger wordt. Met de uitspraken van Trump lijkt dat niet snel te gebeuren. Het maakt de Iraniërs boos. Volgens Albrecht heeft Trump de protesten "aangejaagd", terwijl hij nu terugkrabbelt. "Het is uitermate cynisch. Er worden daar duizenden mensen in hun borst geschoten."

'Niet waar wat Trump zegt'

De Iraans-Nederlandse schrijver Shohreh Feshtali luisterde met pijn in haar hart naar de woorden van Trump. "Niet alleen ik, maar 90 miljoen mensen. Het is niet waar wat hij zegt. Afgelopen donderdag hebben ze massaal mensen vermoord op straat en vrijdag was het nog erger. Het zijn veel meer dan 2.500 doden."

"Dat Trump zoiets zegt, betekent wel dat hij in gesprek is met mensen van het Iraanse regime", weet Feshtali zeker. "Maar alles is voor hem een zakelijke beslissing, ongeacht wat voor effect dat heeft op het leven van mensen. Een ziek, zwak en machteloos Iran is veel makkelijker te controleren dan een Iran dat vrij en krachtig is."

Tekst gaat verder onder de X.

Ze hoopt dat Trump, ondanks zijn recente uitspraken, zijn woorden nakomt. "Want nu heeft hij liefde en hoop gegeven aan 90 miljoen mensen." Als hij zijn woorden niet nakomt, "zullen wij dat nooit vergeten".

'Overheid rijdt met tanks op straat'

Donderdagochtend sprak ze iemand die in de nacht van woensdag op donderdag van Iran naar Dubai vloog. "Hij zei dat alle winkels en bedrijven om 14.00 uur moeten sluiten. Niemand mag vanaf 17.00 uur nog naar buiten, er is een avondklok. Als je naar buiten komt, word je meteen doodgeschoten. De overheid rijdt met tanks op straat en soldaten hebben geen genade."

Via het balkon of via het raam roepen mensen alsnog 'dood aan Khamenei' of scanderen ze de naam van de kroonprins Reza Pahlavi, die wordt gezien als de symbolische oppositieleider van Khamenei.

Rode lijn verschuift

Trump verkondigde in een eerder stadium nog dat hij Iran te hulp zou schieten als het Iraanse regime ook maar een vinger uitstak naar de demonstranten. Later trok hij zijn standpunt bij en vertelde hij in actie te komen zodra demonstranten werden opgehangen.

Het verschuiven van de rode lijn is "uitermate cynisch", omdat Trump volgens Albrecht de protestanten heeft aangespoord de straat op te gaan. "Omdat hij zei dat hulp onderweg zou zijn, kan ik mij voorstellen dat Iraniërs uit wanhoop de straat opgaan. En op het moment dat er duizenden doden zijn gevallen, zegt hij het maar even aan te kijken."

Luchtruim gesloten

Toch heeft het Amerikaanse ministerie van Oorlog plannen klaarliggen, mocht de situatie in Iran nog verder escaleren. "Er zijn verschillende opties ontwikkeld. Bombardementen, maar ook naar binnen gaan en leiders executeren en gerichte aanvallen op de Revolutionaire Garde. Er zijn meerdere opties, maar het is onzeker wat Trump de volgende dagen gaat doen. Hij trekt zijn troepen momenteel wel terug uit een basis in Qatar, omdat hij kennelijk rekening houdt met Iraanse wraakacties als hij aanvalt."

Vannacht was het luchtruim boven Iran bijna vijf uur dicht. "Er is alleen niets gebeurd, tot nu toe. Het sluiten van het luchtruim is alleen veelzeggend. Kennelijk dachten de Iraniërs dat er wel een aanval kwam. Dus het is nog niet zo zeker dat er niets gaat gebeuren."