Minister Van Weel: Europees tegenvoorstel voor Oekraïne bestaat niet

Er is geen Europees tegenvoorstel voor het 28-puntenplan van Donald Trump voor Oekraïne, zegt minister van Buitenlandse Zaken David van Weel in het WNL-radioprogramma Sven op 1. "Dat tegenvoorstel bestaat niet." Wel bevestigt hij dat er constructieve gesprekken plaatsvinden.

Verschillende media, waaronder persbureau Reuters, schreven de afgelopen dagen over zo'n Europees tegenvoorstel. Dat zou zijn opgesteld in reactie op het 28-puntenplan van de Amerikaanse president Trump voor vrede in Oekraïne, dat grote concessies van Oekraïne zou vragen. Volgens Van Weel bestaat het tegenvoorstel dus niet. "Er is veel ruis. Er wordt gecommuniceerd alsof er een Europees tegenbod zou zijn gedaan."

Het Verenigd Koninkrijk, Frankrijk en Duitsland spraken gisteren in Genève met Amerika en Oekraïne. Tijdens die gesprekken is wel nagedacht "over wat we nou van diverse punten vinden", zegt de demissionair VVD-bewindsman. "Maar het is niet zo dat daar een Europees tegenbod op tafel is gelegd. Marco Rubio ontkende dat gisteravond in zijn persconferentie terecht."

Tijdens de gesprekken met Washington zouden Frankrijk, Duitsland en het VK volgens berichten hebben voorkomen dat Oekraïne nooit lid zou mogen worden van de NAVO. Van Weel kan dat niet bevestigen.

In de berichtgeving over het tegenvoorstel leest hij overigens "geen gekke dingen", voegt hij eraan toe. "Ik zou mij prima kunnen vinden in een aantal van de voorstellen die worden gedaan. Maar het is geen formeel document en ook niet als zodanig ingebracht in de discussies."

Richtlijn

Van Weel denkt dat het tegenvoorstel waarover geschreven wordt in werkelijkheid een richtlijn is die is opgesteld door Europese bondgenoten. "Ik denk dat vanuit één of meerdere landen is nagedacht om een eigen positie te bepalen. Ik zie dit als een richtlijn, voor zowel Oekraïne als de Europese landen die aan tafel zitten."

Sven op 1 gemist? Luister deze uitzending nu terug als podcast. De tekst gaat hieronder verder.

De gesprekken in Genève gaan vandaag verder. Van Weel verwacht dat er goede progressie wordt geboekt. "We spreken formeel over het Genève-plan en niet meer over het 28-puntenplan. Er is ook overeenstemming dat de punten die raken aan de NAVO en de EU, een apart traject krijgen, waarin de EU en NAVO hun positie kunnen vinden. Dat is heel terecht."

"Ik denk dat er grote vooruitgang is geboekt door de VS en Oekraïne over een aantal van die kernzaken. Hoe dicht men is bij een definitief voorstel, dat vervolgens met Moskou moet worden besproken, is op dit moment moeilijk te zeggen", aldus de VVD-minister.

'Russen luisteren mee'

In het 28-puntenplan van Trump stond onder meer dat de krijgsmacht van Oekraïne zo'n veertig procent moet inkrimpen, tot maximaal 600.000 militairen, dat Oekraïne veel land moet inleveren, nooit lid mag worden van de NAVO en Russisch de officiële voertaal wordt. Van Weel wil niet zeggen welke punten precies zijn teruggedraaid. "Daar kan ik niet al te veel over zeggen, want ook Russen luisteren mee met dit soort gesprekken."

"Ze zijn erg benieuwd wat er nu gebeurt tussen de VS en Oekraïne en tussen de VS en Europa, en wat het betekent over hoe zij zich weer tegen dit tegenbod zullen verhouden", legt hij uit. "Totdat het tegenbod wordt voorgelegd aan Moskou, zal ik daar niet al te veel over in detail treden."

Van Weel begreep dat er "paniek" uitbrak "onder velen" nadat het 28-puntenplan van Trump uitlekte, eind vorige week. "Vooral in Oekraïne, waar Volodimir Zelenski die avond een speech heeft gegeven voor het hele volk, om te zeggen: er liggen moeilijke keuzes voor. Inmiddels is er een proces opgestart, ziet het er allemaal iets meer gebalanceerd uit. Ik ben een stuk optimistischer nu. Maar dat eerste bericht was wel schrikken."