'Onvoorspelbare' Trump schudt Europa wakker: 'Verkering met de Verenigde Staten is vooralsnog uit'
De plannen van Donald Trump om Groenland te annexeren heeft de boel flink wakker geschud op de bijeenkomst van EU-leiders in Brussel. De Europese regeringsleiders bespreken maandag hoe ze het wakker geschrokken Europa snel beter kunnen bewapenen - en vooral ook hoe dat moet worden betaald.
De Deense regering verkeert in een crisismodus nu de nieuwe Amerikaanse president blijft aandringen op overdracht van Groenland aan de VS. Dat is volgens hem nodig voor de Amerikaanse "nationale veiligheid". Verschillende partijen in de Kamer vragen het kabinet de Denen te steunen. Pieter Omtzigt (NSC) zei dat de EU als een blok achter Denemarken moet gaan staan. Hij verwacht een "duidelijk signaal" op de komende EU-top.
Stadia van rouw
Volgens Europa-kenner Mendeltje van Keulen is het gevoel van Omtzigt iets wat onder alle Europese regeringsleiders leeft. "Ik moet een beetje denken aan die stadia van rouw", zegt Van Keulen bij Goedemorgen Nederland op NPO 1. "Van ontkenning gaan we richting acceptatie en dan razendsnel. Tachtig jaar Europese Unie en nu zien we dat we ons razendsnel moeten heroriënteren."
“Trump is onvoorspelbaar en dat is iets waar de Europese Unie helemaal niet zo goed tegenkan.”
"Tegelijkertijd is dit volgens experts al een hele tijd aan de gang", weet Van Keulen. "Amerika richt zich al een heel aantal jaar veel meer op China. Trump is onvoorspelbaar en dat is iets waar de Europese Unie helemaal niet zo goed tegenkan."
Crisis
Trump sluit militair geweld tegen een bondgenoot niet uit om zijn zin te krijgen. "Dat is bizar", oordeelt Van Keulen. "Je ziet ook dat de reactie in de hoofdsteden daar echt wel één was van crisis. Je ziet ook dat de Deense premier onmiddellijk is gaan rondreizen om te proberen iedereen hier op één lijn te houden. Wat Omtzigt ook zegt: dat is het allerbelangrijkste in de Europese Unie, die natuurlijk uit 27 landen bestaat."
De boodschap van Mette Frederiksen is volgens Van Keulen helder. "Wij hebben eenheid. Het lukt ons om één lijn te houden en vooral heel duidelijk allemaal uit te spreken: hier gaan we een grens over, die eigenlijk de hele wereldorde op z'n kop zet. Groenland is gewoon een land met een volk en een territorium. Daar kun je niet zo bedreigend over spreken als Trump heeft gedaan."
“Ik heb het vaker gezegd: het ondenkbare is denkbaar. We moeten ons daar als Europese Unie en als Nederland op voorbereiden.”
Verkering uit
"Ik zou er maar sterk rekening mee houden dat Trump daar niet gevoelig voor is en dat Trump gaat doen wat hij gezegd heeft", waarschuwt Amerikadeskundige Jan-Kees Emmer. "Tot nu toe doet-ie al drie weken wat-ie gezegd heeft. Ik heb het vaker gezegd: het ondenkbare is denkbaar. We moeten ons daar als Europese Unie en als Nederland op voorbereiden. De verkering met de Verenigde Staten is vooralsnog uit."