Wanneer gaat de gaskraan in Groningen voorgoed dicht?

Aardbevingen met scheuren in huizen en bezorgde burgers tot gevolg: de politiek heeft besloten dat de gaskraan in Groningen definitief wordt dichtgedraaid, al blijft een waakvlam branden. Wanneer kan Groningen echt rustig slapen en hoe staat het eigenlijk met de afhandeling van de schade?

De gaswinning in Groningen was jarenlang een politiek gevoelig thema, tot het vorige kabinet besloot de winning definitief te staken. Vanaf 1 oktober komt er geen gas meer uit het Groningenveld. Alleen als het komende winter erg koud wordt, zouden elf clusters gasputten weer kunnen worden geopend om eventuele problemen in de energieleveringszekerheid op te vangen.

Wil jij meer weten over de (gevolgen van de) gaswinning in Groningen? Kijk vrijdagochtend naar Goedemorgen Nederland op NPO 1.

Daar was de Groningen Bodem Beweging (GBB) niet blij mee. Voorzitter Coert Fossen liep een week geleden weg uit een gesprek met demissionair staatssecretaris Hans Vijlbrief (Mijnbouw), die het kabinetsbesluit kwam toelichten. "De hand wordt op de knop gehouden", constateerde Fossen.

'Hele winter adem inhouden'

In Groningen kwam dat besluit volgens hem hard aan. Fossen wees op het uiterst kritische rapport van de parlementaire-enquêtecommissie die de gaswinning heeft onderzocht en op een dringend advies van het Staatstoezicht op de Mijnen om het Groningenveld zo snel mogelijk definitief te sluiten.

Gronings gedeputeerde Susan Top deelt die teleurstelling. Zij is blij dat de gaswinning komend jaar in principe stopt, maar vindt dat daar toch "een haakje aan zit", omdat de mogelijkheid om het veld van de waakvlam te halen wordt opengehouden. "Dat betekent toch weer een hele winter adem inhouden."

Overheden in de provincie Groningen riepen Vijlbrief eerder op de zorgen bij inwoners weg te nemen en "mogelijke maatschappelijke ontwrichting" te voorkomen. De regio wil dat duidelijk wordt hoe dit precies in zijn werk zou gaan en wat het waakvlamniveau precies betekent. Ook willen de overheden helder krijgen wat de gevolgen van het besluit zijn voor de versterking van gebouwen. Mogelijk moeten er woningen aan het versterkingsprogramma worden toegevoegd.

Gaswinning alleen bij 'perfecte storm'

Demissionair premier Mark Rutte zei voor de zomer dat het alleen bij een "perfect storm" nodig is om het Groningenveld weer op het waakvlamniveau te zetten. Alleen bij een zeer strenge winter én problemen met de gasbergingen moet er wat gewonnen worden, maar de kans dat dat gebeurt, is volgens hem heel klein. Hij is er zeker van dat de putten vanaf 1 oktober 2024 worden dichtgestort.

De winning in Groningen werd al afgebouwd. Zes van de elf resterende productielocaties voor Gronings aardgas gingen op 1 april dicht. Vorig jaar was de aardgasproductie in Groningen nog minder dan een vijfde van de totale gaswinning in Nederland. Afgelopen jaar werd er in totaal 16,1 miljard kubieke meter aardgas uit de Nederlandse bodem gehaald.

Tekst gaat verder onder X.

(Emotionele) schade

De bevingen die volgden op de gaswinning in Groningen, zorgde voor scheuren in woningen. Volgens de Groninger Bodem Beweging hebben meer dan 85.000 mensen schade aan hun huis door bevingen, 90.000 woningen zijn in waarde gedaald. Er wordt zelfs geschat dat er jaarlijks zestien sterfgevallen in Groningen door gezondheidsklachten als gevolg van de aardbevingen zijn, zegt de GGB.

De zwaarste beving van het Groningenveld was 3.6 op deschaal van Richter, in Huizinge in augustus 2012. Ook na het sluiten van het veld kunnen aardbevingen overigens nog enige tijd blijven voorkomen, omdat de bodem is verzakt.

Het Groninger Gasberaad hoopt dat het dichtdraaien van de gaskraan mensen in de provincie Groningen zekerheid biedt over hun toekomst. Maar Jan Wigboldus, voorzitter van de belangenorganisatie, noemde het gisteren vooral een "administratieve kwestie". "Veel mensen zijn er ziek van", zei Wigboldus over de gevolgen van de boringen. "Die groep is nog altijd veel en veel en veel te groot, ik hoop dat dat nu beter wordt."