75 jaar Israël, maar politieke onrust drukt stempel op viering

De huidige politieke onrust in Israël werpt een schaduw over de viering van de 75-jarige verjaardag van het land. Dat zegt CIDI-directeur Naomi Mestrum. "Ook vandaag de dag is Israël weer in een bijzondere positie. Er is heel veel interne onrust."

Israël is diep verscheurd over de plannen van de uiterst rechtse regering van premier Benjamin Netanyahu om de invloed van de rechterlijke macht terug te dringen ten gunste van de wetgevende macht, wat inhoudt die van het parlement.

Het hooggerechtshof van het land zou geen besluiten van het parlement meer kunnen afwijzen omdat de parlementariërs het laatste woord zullen hebben. De plannen leiden al geruime tijd tot grote betogingen tegen de coalitieregering van Netanyahu. Ook zou de benoeming van opperrechters meer een zaak van politici worden dan van magistraten.

"Een groot deel van het land kan zich niet vinden in de plannen van de extreemrechtse regering", zegt Mestrum, directeur van het CIDI (Centrum Informatie en Documentatie Israel) in Goedemorgen Nederland. "Er zijn al zestien weken elke zaterdag massale protesten, met honderdduizenden mensen, door het hele land. Israël staat op een kruispunt: wat voor land wil het zijn?"

Oppositieleider en oud-premier Yair Lapid heeft al aangekondigd de nationale ceremonie vanavond niet bij te wonen. "Hij zegt dat het land in een korte tijd totaal verdeeld is geraakt. Volgens Lapid is Israël de eenheid verloren. Laten we er ook bij vermelden dat premier Benjamin Netanyahu vorig jaar toen hij oppositieleider was ook niet naar de herdenking is gekomen."

Volgens Mestrum drukt "de huidige splijting in de samenleving absoluut een stempel op dit bijzondere moment".

Bewogen geschiedenis

Toch heeft Israël ook genoeg te vieren. "75 jaar is een gigantische mijlpaal. Israël is eigenlijk nog een heel jong land, maar heeft al zoveel meegemaakt en bereikt. Israël is de enige Joodse staat ter wereld en is voor heel veel Joden ontzettend belangrijk. Het is de enige plek waar zij na jarenlange systematische vervolging veilig zijn", zegt Mestrum. "In Israël kunnen Joden Joden zijn."

In 75 jaar heeft het land "de woestijn levendig en het land vruchtbaar gemaakt en zijn steden en een sterke economie gebouwd", zegt Mestrum. "Er zijn Joden van over de hele wereld in Israël samengekomen. Uit Arabische landen, Europese landen en uit de voormalig Sovjet-Unie. Het is een mengelmoes die nu met elkaar een samenleving aan het opbouwen is."

Gaza

Maar de geschiedenis van Israël kent ook een aantal zwarte bladzijden. Mestrum noemt de Zesdaagse Oorlog als dieptepunt. "Het is een existentiële dreiging geweest voor het voortbestaan van het land. Zelfs tegen Israëls eigen verwachting in hebben zij in zes dagen aanvallen van alle buurlanden kunnen weerstaan. Daarbij zijn ze zelfs in de positie gekomen dat ze de Westelijke Jordaanoever hebben veroverd op Jordanië, Gaza en de Sinaï op Egypte en de Golan op Syrië", zegt Mestrum.

Volgens haar is dat "de katalysator geweest voor een probleem waar Israël nu nog mee zit". Ze doelt op de aanhoudende onrust tussen Israël en de Gazastrook. "Israël heeft vrede gesloten met Egypte en de Sinaï teruggegeven. De vrede is ook getekend met Jordanië, maar niet met de Palestijnse staat. 75 jaar na de oprichting van Israël is dat nog steeds een heel moeilijk punt."