CDA wil het roer omgooien: ‘Ons land is uit balans geraakt’

Het is tijd voor een andere koers. Dat is de boodschap van het CDA voor de komende verkiezingen. "Ons land is uit balans geraakt, en dat is een voedingsbodem voor polarisatie", zegt fractievoorzitter Pieter Heerma in Op1.

"Je moet erkennen dat iets te ver doorgeslagen is, en iets dat 40 jaar geleden voordeel opgeleverd heeft, nu tot fundamentele ongelijkheid leidt tussen Randstad en regio", zegt Heerma. "Dat in de stad huizen onbetaalbaar zijn voor mensen met een normaal salaris, terwijl er in de regio plekken zijn waar er gewoon geen winkel of basale voorziening meer is."

Het CDA rekent in een nieuw visiestuk af met rendementsdenken. Dit zorgt er namelijk voor dat geld voor onder meer infrastructuur keer op keer terechtkomt op plekken waar al veel economische bedrijvigheid is, zoals in de Randstad, legt Heerma uit. Dat terwijl regio's in andere delen van Nederland verschralen.

Leefbaarheid gaat op meerdere plekken achteruit

Ziekenhuizen moeten sluiten, en rijdt geen openbaar vervoer meer, en ook scholen moeten sluiten: de leefbaarheid gaat achteruit. En dat geldt volgens Heerma niet alleen maar voor het platteland. "Hetzelfde probleem is zich ook binnen steden aan het afspelen", zegt hij. "Als je alleen keuzes maakt op basis van efficiëntie, en wat het best uit een model komt, is altijd de plek waar het al het drukst is, ook de plek waar maatregelen het meest opleveren." Maar zelfs dáár gaat de leefbaarheid achteruit, want er mogen dan wel banen zijn en economische groei, maar de huizen zijn onbetaalbaar.

Tekst gaat verder onder de tweet.

Dit alles vergroot de polarisatie in ons land alleen maar meer, denkt het CDA. "Maar door met elkaar andere keuzes te maken, kunnen we die balans herstellen", zegt Heerma. En dat moet ook, zegt hij, want in de steden waar op dit moment nog steeds gebouwd wordt, zal de ruimte op een gegeven moment op zijn. Om de neerwaartse spiraal waar sommige regio's zich nu in bevinden wil het CDA spoorlijnen en andere projecten buiten de Randstad vaker en meer subsidie krijgen, ook als deze onrendabel zijn.

Rendementsdenken

De focus op rendement is al sinds de kabinetten-Lubbers (oud CDA-leider) de norm, en is dan ook jarenlang door de Christendemocraten gesteund. Dat erkent ook Heerma. "Ik loop daar niet voor weg", zegt hij. Maar dat was dat moment verstandig, zegt hij. "Het heeft in de jaren 80 ook echt gewerkt. Maar daar kwamen de val van de muur, de individualisering, het marktdenken, de overheid die zelf ook steeds efficiënt als bedrijf gerund moet gaan worden overheen", somt hij op.