main-logo NPO Start
Steun WNL Steun WNL Steun WNL
Het Onderzoeksbureau - 29 oktober 2021 — 07:00

‘Deur voor illegale adoptie staat in Nederland wagenwijd open’

De huidige vorm van geboorteaangifte bij de burgerlijke stand laat de deur wagenwijd open staan voor illegale adoptie. De controle bij geboorteaangifte moet daarom strenger, om te voorkomen dat baby’s illegaal geadopteerd worden, en vervolgens worden ingeschreven bij een Nederlandse gemeente. Dat stellen Stichting Fiom, Defence for Children en de voormalig speciale VN-rapporteur kinderhandel Maud de Boer-Buquicchio tegenover de NPO Radio 1-podcast Het Onderzoeksbureau. De instanties pleiten voor een verplicht en verifieerbaar, uniform geboortebewijs of een directe lijn tussen de burgerlijke stand en ziekenhuis of verloskundigen.

Begin dit jaar stopte minister Sander Dekker voor Rechtsbescherming buitenlandse adopties. Aanleiding was een rapport van de commissie Joustra, over de rol van de Nederlandse overheid bij adopties in het verleden. Nederland zou niet hebben ingegrepen bij misstanden als kinderhandel, kinderdiefstal, vervalsing van documenten en corruptie. Het adoptiesysteem is kwetsbaar, concludeerde het rapport.

Maar het risico bestaat dat mensen overgaan tot illegale adoptie, ziet directeur Ellen Giepmans van Fiom, een stichting gespecialiseerd in afstammingsvragen. Bijvoorbeeld door een baby uit het buitenland of uit Nederland bij de burgerlijke stand als een eigen kind in te schrijven. Het systeem om dat tegen te gaan is volgens Fiom nog steeds niet waterdicht. ,,Op het moment dat zo’n adoptiestop plaatsvindt, zie je al meteen dat mensen creatief worden. Dan is het een risico dat mensen makkelijk een baby kunnen aangeven bij de burgerlijke stand, die niet van henzelf is.’’

Geboortebewijs

Op dit moment is het niet wettelijk verplicht om bij de publieksbalie van de gemeente met documenten aan te tonen of een pasgeborene het kind is van de ouder. Bij aangifte van een pasgeborene aan het loket is een legitimatiebewijs verplicht, en kan er slechts naar een geboortebewijs gevraagd worden. Een geboortebewijs dat op dit moment een met de hand ingevuld kaartje kan zijn. Het Onderzoeksbureau analyseerde de websites van de 25 grootste Nederlandse gemeenten. Slechts acht van die gemeenten benoemt expliciet dat een geboorteverklaring meegenomen moet worden. Het is niet duidelijk hoe vaak illegale adoptie plaatsvindt, omdat het volgens instanties lastig of soms helemaal niet te ontdekken is.

Om fraude bij de geboorteaangifte te kunnen achterhalen, zou er volgens Fiom een controleerbaar bewijs moeten worden geïntroduceerd, dat door ziekenhuis of verloskundige wordt afgegeven en niet makkelijk na te maken is. ,,Er is een bewijsstuk nodig dat aangeeft: ik ben bij de geboorte van dit kind geweest en dit is daadwerkelijk het kind van deze vrouw”, zegt Giepmans. Ook stelt Fiom een meldpunt voor zodat personen met vermoedens over een valse geboorteaangifte, dit kunnen melden. ,,Daar is geen duidelijke route voor in Nederland. Dat zou relevant zijn, zodat vermoedens of zorgen gedeeld kunnen worden.”

‘Er moet een dubbelcheck komen’

De voormalig speciale VN-rapporteur kinderhandel Maud de Boer-Buquicchio en Defence for Children willen een directe lijn tussen ziekenhuis, verloskundigen en burgerlijke stand en dat geboorteakten uit het buitenland beter gecontroleerd worden. De Boer-Buquicchio: ,,Er moet een dubbelcheck komen op de gegevens zoals die tijdens een geboorteaangifte worden aangegeven. Het is nodig dat ambtenaren in Nederland onzekerheden over een buitenlandse geboorte kunnen checken door contact te hebben met autoriteiten in het buitenland; zoals plaatselijke ambtenaren, het Nederlandse consulaat, de verloskundige of het ziekenhuis.” Defence for Children pleit voor een breed onderzoek naar de achterdeur van het geboorteregistratiesysteem, om vast te kunnen stellen hoe groot het probleem is en wat er aan gedaan kan worden.

Volgens Patrick Noordoven, die in de jaren 80 illegaal geadopteerd werd uit Brazilië, kunnen valse geboorteaangiftes nog steeds onontdekt plaatsvinden. Hij wil dat er bij een geboorteaangifte meerdere getuigenverklaringen worden overlegd, waaruit blijkt dat een moeder zwanger is geweest en dat geboorte heeft plaatsgevonden. Ook wil hij dat DNA-afname bij tenminste moeder en baby na de geboorte bespreekbaar wordt gemaakt.

Simon Rijsdijk, de voorzitter van de Nederlandse Vereniging Voor Burgerzaken (NVVB) erkent dat er valse geboorteaangiftes kunnen plaatsvinden, maar zegt dat er geen aanwijzingen zijn dat dit op grote schaal gebeurt. Nieuwe richtlijnen kunnen mogelijk leiden tot extra papierwerk, denkt de NVVB. Dus moet de oplossing van het probleem volgens de vereniging gezocht worden in de omgeving van de ouders die de valse geboorteaangifte doen: ,,Zij kunnen opkomen voor het kind, en het beschermen. Zij mogen hun mond en ogen niet sluiten.”

Het Onderzoeksbureau is een podcast van Omroep WNL, waarin journalisten Sandra van den Heuvel en Bram Endedijk elke twee weken duiken in een wereld van misdaad of misstanden. De zeventiende aflevering van Het Onderzoeksbureau over illegale adopties is te beluisteren via Spotify, Apple of de podcast-app van de NPO.

Door: Redactie

Maak nu het verschil. Het telt. Word lid van WNL. Klik hier

Luister terug

Rick Nieman ging in gesprek met oud-landbouwminister Cees VeermanAtilay en Gunay Uslu van Corendon, Commandant Landstrijdkrachten Jan Swillens en Nationale Ombudsman Reinier van Zutphen.

Klik hier en luister terug!

Kijk terug: Staat de toekomst van de markt op het spel?

De markt is onderdeel van de Nederlandse samenleving, maar vanwege onzekerheid over vergunningen en zero-emissiezones, dreigt de markt uit het straatbeeld te verdwijnen. Kunnen de ondernemers het nog opbrengen of is het einde nabij?

Klik hier en kijk terug.

Zaterdag 17.00 uur
Twaalf gewonden bij nieuw incident met turbulentie in vliegtuig

In een vliegtuig van Qatar Airways dat onderweg was van Doha (Qatar) naar Dublin, zijn twaalf mensen lichtgewond geraakt door turbulentie boven Turkije. De Ierse…

Lees meer

Partijleiders praten maandag verder over premierskandidaat

De partijleiders van PVV, VVD, NSC en BBB praten maandagochtend verder over de premierskandidaat voor een nieuw kabinet. Dat doen ze met formateur Richard van…

Lees meer

Containervervoer in korte tijd fors duurder geworden

De prijzen voor containervervoer tussen Azië en Noord-Europa zijn de afgelopen week omhooggeschoten. Daarmee komen de tarieven dicht bij een eerdere piek dit jaar, toen…

Lees meer

Vrouw in Goirle vermoedelijk door misdrijf om het leven gekomen

Een vrouw die vrijdag dood werd aangetroffen in een appartement in Goirle (Noord-Brabant) is vermoedelijk door een misdrijf om het leven gekomen, meldt de politie…

Lees meer

Veel politie in Utrecht wegens signalen van ‘gewelddadige confrontatie’ tijdens demonstratie

Er zijn signalen dat personen uit zijn op een “gewelddadige confrontatie” met demonstranten van de organisatie Let Women Speak, zo schetst de driehoek (politie, Openbaar…

Lees meer

Onbegrip bij Corendon over belasting op langeafstandsvluchten: ‘De hardwerkende burger kan het niet meer betalen’

Oprichter van reisaanbieder Corendon Atilay Uslu snapt niet dat het aankomende kabinet de belasting wil verhogen op langeafstandsvluchten. Hij pleit voor het schrappen van korte…

Lees meer

Oud-landbouwminister Veerman: ‘Met de vuist op tafel slaan in Brussel gaat niet werken’

Oud-landbouwminister Cees Veerman waarschuwt in WNL Op Zondag op NPO 1 voor de houding van het aankomende kabinet ten opzichte van Brussel als het aankomt…

Lees meer

Oud-staatssecretaris van Cultuur en Media Gunay Uslu heeft grote zorgen over verhoging btw op cultuur

In het hoofdlijnenakkoord van PVV, VVD, NSC en BBB staat het plan om de btw op onder andere cultuur en boeken te verhogen van 9…

Lees meer

Commandant Landstrijdkrachten Jan Swillens waarschuwt voor dreiging Russische sabotageacties

De voormalig directeur van de MIVD is te gast in het programma WNL Op Zondag bij Rick Nieman vanuit zijn nieuwe rol als Commandant Landstrijdkrachten….

Lees meer

Hoe PiS in Polen de media naar de hand zette: ‘Angst zaaien en framen’

Persvrijheid stond onder het bewind van de Poolse regeringspartij PiS afgelopen acht jaar flink onder druk. Er waait sinds kort een nieuwe wind. De nieuwe…

Lees meer

Invoer van zero-emissiezones zal markten doen veranderen: ‘Gemeenten moeten bijspringen’

Wie als marktkoopman niet zo snel mogelijk zijn vervuilende dieselbus- of vrachtwagen inruilt voor een elektrische variant, is al vanaf volgend jaar veel duurder uit….

Lees meer

Recordaantal illegale migranten naar Engeland over het Kanaal

Meer dan 10.000 migranten, een recordaantal, zijn dit jaar al illegaal het Kanaal overgestoken en in Engeland beland. De laatste cijfers over de illegale migratie…

Lees meer

NSC-leider Omtzigt vindt onderhandelingen met Yesilgöz en Wilders ‘niet prettig’ vanwege bedreigingen

Pieter Omtzigt maakt zich grote zorgen over de ‘verharding’ van de Nederlandse samenleving. Dat zei de NSC-leider bij een ledendag in het gebouw van de…

Lees meer

Man die Baudet sloeg in België komt niet voor de rechter

De Oekraïner die Forum voor Democratie-leider Thierry Baudet vorig jaar sloeg met een paraplu in België, hoeft volgens de Belgische krant Het Nieuwsblad niet voor…

Lees meer