Honderden mensen overleden doordat ic’s vol lagen met coronapatiënten

Er stierven in het afgelopen coronajaar honderden mensen meer na ongevallen dan in de voorgaande jaren. Dat komt hoogstwaarschijnlijk doordat zij niet werden opgenomen op de ic, aangezien die vol lagen met coronapatiënten. Ook werden er veel minder complexe kankeroperaties uitgevoerd en wordt verwacht dat mensen met kanker onder de leden minder snel naar de huisarts zijn gestapt.

Van de 80.000 patiënten die normaal na een ongeval of bijvoorbeeld een val in huis op de trauma-afdeling belanden, overleed in 2018 en 2019 2,4 procent aan de ernst van het letsel. Uit deze nieuwe cijfers blijkt nu dat in coronatijd 2,9 procent is overleden.

Dat blijkt uit het eerste grootschalige onderzoek naar de impact van de coronacrisis op de zorg, uitgevoerd door de Samenwerkende Kwaliteitsregistraties (SKR). Ook bij andere spoedeisende zaken lijkt de crisis gevolgen te hebben gehad. Zo is er tijdens de eerste coronagolf een afname van 20 procent minder acute trauma opnames te zien. Hartinfarcten werden 15 procent minder behandeld en er overleden veel meer nierpatiënten.

Minder kankeroperaties

Artsen vrezen dan ook voor de effecten die de uitgestelde zorg nu nog gaat hebben. Zo werden er in de hele oncologie in 2020 bij dertien verschillende tumorsoorten 2000 complexe operaties minder gerapporteerd dan in voorgaande jaren: een daling van 11 procent. Oncologen zien nu meer mensen met verder gevorderde uitzaaiingen, omdat mensen minder snel met bijvoorbeeld een opmerkelijke moedervlek naar de huisarts stapten.

De onderzoekers pleiten voor een plan van aanpak om de gevolgen het hoofd te bieden. Ook bij de minder urgente ingrepen zoals knieoperaties, want uitstel daarvan heeft ook gevolgen voor de kwaliteit van leven.

'Dat hebben we deels onderschat'

Volgens PvdA-Kamerlid Attje Kuiken is dit een probleem wat in het afgelopen coronajaar niet goed is meegewogen door de politiek. "Het ging alleen maar over de ic's en de besmettingen, maar niet meer wat dit voor de normale zorg doet. Dat hebben we deels onderschat", zegt ze in Goedemorgen Nederland op NPO 1. "Ik denk dat minister Tamara van Ark te optimistisch is over hoe snel we die zorg gaan inhalen. Zij zegt dat dat aan het einde van het jaar kan lukken. Maar als ik kijk naar de belasting van het personeel in de ziekenhuizen en de zorg denk ik dat dat nog wel twee jaar kan duren."

Dat kan verregaande gevolgen hebben voor mensen en moet daarom bij een nieuwe golf of volgende pandemie beter aangepakt worden, zegt Kuiken. "Dan moet je echt in overleg met ziekenhuizen treden om die samenwerking te blijven vormgeven."

LEES OOK: Eigen risico mogelijk omhoog door corona: ‘Kan ervoor zorgen dat mensen zorg mijden’