main-logo NPO Start
Word lid
30 november 2017 — 12:33

Nepbericht over Zwarte Piet bereikt miljoenenpubliek: honderdduizenden trappen erin

Een nepnieuwsbericht waarin beweerd wordt dat de NTR (de makers van Sinterklaajournaal) Zwarte Piet zwart zullen laten als het bericht maar voldoende gedeeld wordt heeft in luttele weken miljoenen Nederlanders bereikt. Maar liefst 285.000 mensen trapten kennelijk in het bericht en deelden het nepnieuws met hun volgers.

“Dringende oproep: De NTR heeft toegezegd dat Zwarte Piet definitief zwart blijft in het Sinterklaasjournaal, als dit bericht voor dinsdag 5 december minimaal 300.000 keer is gedeeld. Dat gaan wij redden door dit bericht massaal te delen!” luidt de volledige tekst van het bericht, die vergezeld gaat van een foto van een Zwarte Piet in het Sinterklaasjournaal. Het bericht werd 11 november gepost door de Facebookpagina ‘Zwarte Piet Fan‘.

De NTR is bekend met het bericht. “Natuurlijk is dit niet waar”, zegt woordvoerder René Takken. Volgens hem wordt op sociale media echter zoveel nepnieuws verspreid rondom het Sinterklaasjournaal dat het voor de NTR “onbegonnen werk” is op dergelijke berichten te reageren. “We kunnen wel aan de gang blijven.”

Succevolste Nederlandse ‘fake news’ ooit?

Ondanks de grote stroom aan nepnieuws over Zwarte Piet onderscheidt dit bericht zich door de mate van succes extreem succesvol. Nepnieuwsdeskundige Peter Burger, coördinator het Nieuwscheckersteam van de Universiteit Leiden, noemt het “op zijn minst een van de succesvolste nepberichten van het afgelopen jaar”. Hij sluit niet uit dat het met 285.000 shares een record heeft gebroken in Nederland. “We hebben een top-tien opgesteld een paar maanden geleden. Het best scorende bericht kwam daarin niet verder dan 245.000.”

De Facebookpagina waarvan het bericht afkomstig is, verspreidt al maanden met succes nepnieuws volgens deze formule. Zo beweerde de pagina dinsdag  dat Gerard Ekdom en Andre van Duijn een oproep hadden gedaan “Zwarte Piet met rust te laten” vergezeld met de vraag het bericht te delen. Ekdom zelf ontzenuwde het bericht vrijwel direct op Twitter. Toch staat de Facebookpost nog steeds online. Inmiddels is hij 5.000 keer gedeeld

Nepnieuwsmakers vaak op geld uit

Volgens Burger proberen de eigenaren van de pagina op deze wijze meer volgers te krijgen. Wie een Facebookpagina met duizenden likes controleert kan vervolgens linkjes naar webpagina’s vol advertenties plaatsen en daarmee veel geld verdienen. “Of je kan de pagina online verkopen. Daar zijn veilingen voor.”

Het Leidse Nieuwscheckersteam werkt samen met Facebook aan de bestrijding van nepnieuws. Toch is Burgers bijzonder kritisch op het Amerikaanse bedrijf.  “Ik begrijp niet hoe het kan dat dit soort pagina’s blijven bestaan. Ik denk zeker dat ze hier meer aan zouden kunnen doen.”

Facebook kent weliswaar tegenwoordig een knop waarmee nepberichten kunnen worden gemeld, volgens Burgers hebben nepnieuwsmakers daar wat op gevonden. “Een van de manco’s van die Facebookknop is dat je alleen maar berichten kunt melden met een link naar een pagina erin.” De berichten op de Zwarte Piet Fan-pagina bevatten vaak alleen foto’s. “Dit blijft dus onder de radar.”

Door: Redactie

Laat vrolijk rechts niet verloren gaan! Word Superlid van WNL: klik hier.

U heeft niet de juiste cookie settings om een reactie te plaatsen. Klik hier om uw instellingen te wijzigen

Terugkijken: De aankomst van de vlag van D-Day

De vlag is terug in Amerika. Kijk hier in de documentaire ‘De Aankomst van de vlag van D-Day’ hoe Bert Kreuk het bijzondere exemplaar aan president Trump mocht overhandigen.

Terugluisteren: WNL Tegenpolen

Hoe moet het buitenlandbeleid van de EU er uit komen te zien? Moet Europa een machtsblok vormen tegen Trump, Putin en China. En zo ja, hoe dan? We bespreken dit vanavond met Wierd Duk en Han ten Broeke.

Fel migratiedebat tussen Ten Broeke en Duk: ‘We kunnen de massa-immigratie niet aan’

Europa moet vluchtelingen duidelijk maken dat de Europese grenzen ondoordringbaar zijn en dat mensen uit Afrika niet worden toegelaten. Volgens journalist Wierd Duk is dat…

Lees meer

Journalist Wierd Duk overweegt politieke carrière: ‘Te makkelijk om aan de kant te staan’

Journalist en opiniemaker Wierd Duk overweegt om een carrièreswitch te maken en de politiek in te gaan, ondanks dat hij dat wereldje nogal lastig en…

Lees meer

‘Veroordeelden moeten recht verliezen om in beroep te gaan tegen harde arrestatie’

Veroordeelden zouden hun rechten moeten verliezen om klachten te kunnen indienen over bijvoorbeeld hun arrestatie. Dat stelt publicist Rutger van den Noort in WNL Opiniemakers…

Lees meer

VVD Rotterdam schuift kritiek op preventief fouilleren aan de kant: ‘Wij willen keihard optreden’

Het college van B&W in Rotterdam wil risicovolle personen in de stad vaker preventief gaan fouilleren om het toenemende vuurwapengeweld te verminderen. Linkse partijen, zoals…

Lees meer

Ziekenhuizen weigeren boerkaverbod actief te handhaven, VVD en CDA kritisch

Ondanks het boerkaverbod vanaf 1 augustus zullen veel ziekenhuizen in Nederland patiënten met een boerka of nikab niet wegsturen als zij deze weigeren af te…

Lees meer

Partijen Tweede Kamer blijken best regels rond financiering te willen omzeilen of overtreden

Politieke partijen in de Tweede Kamer blijken er niet zoveel moeite mee te hebben om regels rond partijfinanciering te omzeilen of zelfs te overtreden, dat…

Lees meer

Lovende woorden van Rutte voor Bert Kreuk na overhandiging D-Day-vlag aan Trump: ‘Waanzinnig’

Premier Mark Rutte prijst kunstverzamelaar Bert Kreuk voor diens speech tijdens de overhandiging van de D-Day-vlag aan de Amerikaanse president Trump afgelopen donderdag. “Waanzinnig”, zei…

Lees meer

Drie aanhoudingen na steekpartij op azc in Oisterwijk, één gewonde

Bij een steekpartij in het asielzoekerscentrum in het Brabantse Oisterwijk is vanochtend een 32-jarige bewoner gewond geraakt. Het steekincident ontstond na een ruzie tussen twee…

Lees meer

18-jarige man overleden op Zwarte Cross, organisatie ‘enorm geschrokken’

Op het festival de Zwarte Cross in het Gelderse Lichtenvoorde is gistermiddag een 18-jarige man om het leven gekomen. De politie heeft vanmiddag laten weten…

Lees meer

Bert Kreuk in Witte Huis: ‘Helden gaven hun leven, de D-Day-vlag is een blijvend symbool’

Tijdens de ceremonie waarbij kunstverzamelaar Bert Kreuk de D-Day-Vlag overhandigde aan president Trump, eerde hij in zijn speech de gevallen helden van 1944. “Greatness will…

Lees meer

ZIEN: Koninklijk Huis poseert voor vakantiekiekjes in tuin Paleis Huis ten Bosch

Vanmiddag was het weer tijd voor de jaarlijkse fotosessie van het Koninklijk Huis. Koning Willem-Alexander, koningin Máxima en de drie prinsesjes Amalia, Alexia en Ariane…

Lees meer

Jongeren minder vaak gelukkig dan in 1997, ouderen juist vaker

Het percentage van de 18- tot 25-jarigen dat in 2018 gelukkig was, is iets lager dan in 1997: waren vorig jaar 86 procent van de…

Lees meer

NIDA in opstand tegen boerkaverbod: partij gaat boetes betalen

Het boerkaverbod gaat op 1 augustus in. Vanaf dat moment kunnen mensen die gezichtsbedekkende kleding dragen een boete krijgen van 150 euro. De politieke partij…

Lees meer

ZIEN: President Trump bedankt Bert Kreuk voor terugbrengen D-Day-vlag: ‘Ik waardeer het’

De Amerikaanse president Donald Trump heeft kunstverzamelaar Bert Kreuk bedankt voor het terugbrengen van de D-Day-Vlag. Tijdens de ceremonie gisteren in Washington dolde hij ook…

Lees meer