main-logo NPO Start
Word lid
30 november 2017 — 12:33

Nepbericht over Zwarte Piet bereikt miljoenenpubliek: honderdduizenden trappen erin

Een nepnieuwsbericht waarin beweerd wordt dat de NTR (de makers van Sinterklaajournaal) Zwarte Piet zwart zullen laten als het bericht maar voldoende gedeeld wordt heeft in luttele weken miljoenen Nederlanders bereikt. Maar liefst 285.000 mensen trapten kennelijk in het bericht en deelden het nepnieuws met hun volgers.

“Dringende oproep: De NTR heeft toegezegd dat Zwarte Piet definitief zwart blijft in het Sinterklaasjournaal, als dit bericht voor dinsdag 5 december minimaal 300.000 keer is gedeeld. Dat gaan wij redden door dit bericht massaal te delen!” luidt de volledige tekst van het bericht, die vergezeld gaat van een foto van een Zwarte Piet in het Sinterklaasjournaal. Het bericht werd 11 november gepost door de Facebookpagina ‘Zwarte Piet Fan‘.

De NTR is bekend met het bericht. “Natuurlijk is dit niet waar”, zegt woordvoerder René Takken. Volgens hem wordt op sociale media echter zoveel nepnieuws verspreid rondom het Sinterklaasjournaal dat het voor de NTR “onbegonnen werk” is op dergelijke berichten te reageren. “We kunnen wel aan de gang blijven.”

Succevolste Nederlandse ‘fake news’ ooit?

Ondanks de grote stroom aan nepnieuws over Zwarte Piet onderscheidt dit bericht zich door de mate van succes extreem succesvol. Nepnieuwsdeskundige Peter Burger, coördinator het Nieuwscheckersteam van de Universiteit Leiden, noemt het “op zijn minst een van de succesvolste nepberichten van het afgelopen jaar”. Hij sluit niet uit dat het met 285.000 shares een record heeft gebroken in Nederland. “We hebben een top-tien opgesteld een paar maanden geleden. Het best scorende bericht kwam daarin niet verder dan 245.000.”

De Facebookpagina waarvan het bericht afkomstig is, verspreidt al maanden met succes nepnieuws volgens deze formule. Zo beweerde de pagina dinsdag  dat Gerard Ekdom en Andre van Duijn een oproep hadden gedaan “Zwarte Piet met rust te laten” vergezeld met de vraag het bericht te delen. Ekdom zelf ontzenuwde het bericht vrijwel direct op Twitter. Toch staat de Facebookpost nog steeds online. Inmiddels is hij 5.000 keer gedeeld

Nepnieuwsmakers vaak op geld uit

Volgens Burger proberen de eigenaren van de pagina op deze wijze meer volgers te krijgen. Wie een Facebookpagina met duizenden likes controleert kan vervolgens linkjes naar webpagina’s vol advertenties plaatsen en daarmee veel geld verdienen. “Of je kan de pagina online verkopen. Daar zijn veilingen voor.”

Het Leidse Nieuwscheckersteam werkt samen met Facebook aan de bestrijding van nepnieuws. Toch is Burgers bijzonder kritisch op het Amerikaanse bedrijf.  “Ik begrijp niet hoe het kan dat dit soort pagina’s blijven bestaan. Ik denk zeker dat ze hier meer aan zouden kunnen doen.”

Facebook kent weliswaar tegenwoordig een knop waarmee nepberichten kunnen worden gemeld, volgens Burgers hebben nepnieuwsmakers daar wat op gevonden. “Een van de manco’s van die Facebookknop is dat je alleen maar berichten kunt melden met een link naar een pagina erin.” De berichten op de Zwarte Piet Fan-pagina bevatten vaak alleen foto’s. “Dit blijft dus onder de radar.”

Door: Eric van den Berg

Word ook Superlid van WNL en houd de NPO in evenwicht!  Klik hier.

U heeft niet de juiste cookie settings om een reactie te plaatsen. Klik hier om uw instellingen te wijzigen

De kiezers van Forum voor Democratie: veel mannen, weinig jongeren, en tegen het kabinet

Een grote meerderheid van de kiezers die gisteren op Forum voor Democratie heeft gestemd, deed dit omdat zij tegen het kabinet wilden stemmen. Dat blijkt…

Lees meer

Weer verdacht pakketje op station Enschede, weer loos alarm: ‘Mensen melden eerder door Utrecht’

Het station in Enschede werd vandaag deels afgezet vanwege de vondst van een verdacht pakketje. Afgelopen maandag gebeurde hetzelfde. De politie ziet geen trend, maar…

Lees meer

Veroordeelde Utrechter is twee jaar onvindbaar, maar nu toch gepakt

De politie kan een naam van de lijst met voortvluchtige criminelen afstrepen. Een 23-jarige man uit Utrecht was namelijk twee jaar lang onvindbaar voor agenten,…

Lees meer

Vorig jaar in haven Rotterdam ruim 1300 ‘verstekelingen’ gepakt

In 2018 zijn in de haven van Rotterdam 1371 ‘verstekelingen’ gepakt die illegaal aan boord van een boot of vrachtwagen richting het Verenigd-Koninkrijk waren geklommen….

Lees meer

Uitdaging voor FVD: partij kan mogelijk niet alle Statenzetels invullen

Forum voor Democratie is de grote winnaar van de Provinciale Statenverkiezingen, maar die groei kan ook nadelen hebben. Niet alle FVD-kandidaten voor de Provinciale Staten…

Lees meer

Gemiddelde huizenprijs duikt onder de drie ton na piek van vorige maand

De gemiddelde huizenprijs is na de piek van vorige maand weer onder de drie ton gekropen. Dat meldt het Centraal Bureau voor de Statistiek op…

Lees meer

Auschwitz Museum: stop met foto’s maken op treinrails

Het Auschwitz Museum heeft bezoekers opgeroepen om geen foto’s meer te maken, terwijl zij op de treinrails balanceren. Dit doet de beheerder van het voormalige…

Lees meer

Geschorste docent school Hoofddorp die mogelijk Mohammed beledigde eist baan terug

De 49-jarige techniekinstructeur die sinds eind januari geschorst is door een school in Hoofddorp eist zijn baan terug bij de Stichting Onderwijsgeschillen. Dat meldt het…

Lees meer

Rutte wil ook praten met FVD over samenwerking in Eerste Kamer

Premier Mark Rutte laat aan ANP weten dat hij zeker samen wil werken met Forum voor Democratie als dat nodig is. Hij wil per onderwerp…

Lees meer

Nieuwe prognose: Forum voor Democratie nu alleen de grootste

Forum voor Democratie wordt ook in aantal zetels de grootste partij in de Eerste Kamer. FVD krijgt er 13. Dat blijkt uit een prognose van…

Lees meer

CBR vergeet mensen brief te sturen over ophalen rijbewijs

Het Centraal Bureau Rijvaardigheidsbewijzen (CBR) is bijna twee maanden lang vergeten om een brief te sturen naar mensen die hun rijbewijs op konden halen. Dat…

Lees meer