Tekstgrootte
Artikel delen
  • Gekopieerd

Rusland waarschuwt Nederland mogelijk met inslag bij ambassade: 'Dan zit je heel dicht bij een oorlogsdaad'

Wouter Luijken
•

Een projectiel is ingeslagen vlak achter de Nederlandse ambassade in Kyiv, waarbij het gebouw lichte schade opliep. Of Rusland de ambassade bewust heeft willen raken, is nog onduidelijk. Diplomaat Ron Keller sluit niet uit dat de inslag een waarschuwing aan Nederland is, vanwege de betrokkenheid van een Nederlands defensiebedrijf bij de aanval op de Krimbrug. "Als onomstotelijk vaststaat dat de Russen bewust de Nederlandse ambassade hebben willen raken, dan zit je eigenlijk heel dicht bij een oorlogsdaad."

Premier Rob Jetten vermoedt dat Rusland achter de inslag zit. "Er is een hele grote kans dat dit inderdaad komt door een Russische aanval", zei hij gisteren tegenover verschillende media. Vanuit Berlijn laat de premier weten dat Nederland zich niet laat intimideren. Alle medewerkers van de ambassade zijn ongedeerd gebleven.

Voor diplomaat Ron Keller, die zo'n twintig jaar geleden jarenlang op de ambassade werkte, kwam het nieuws hard aan. "Er ging echt iets door me heen. Dat klinkt een beetje cliché, maar ik kreeg even koude rillingen. Ik heb goede herinneringen aan dat kantoor, aan de mensen die daar werken en die daar nog steeds werken. De helft van de staf op zo'n ambassade is lokaal. Dat zijn Oekraïners die daar met alle inzet en loyaliteit en met veel plezier werken."

De oud-diplomaat herinnert zich ook de rol die de ambassade speelde voor Oekraïners die naar Nederland en de rest van West-Europa wilden reizen. Vlak bij de plek van de inslag bevindt zich de visumafdeling. "Daar gingen duizenden Oekraïners ieder jaar via die visumafdeling naar Nederland toe, naar West-Europa toe. De wereld ontdekken." Keller heeft inmiddels contact gehad met twee medewerkers. "Die zaten thuis. Die waren geschokt."

Toeval of Russische waarschuwing?

Of de inslag bewust op de ambassade was gericht, moet nog worden onderzocht. Keller sluit niet uit dat het om een ongeluk gaat. Hij kent de omgeving van het gebouw goed en wijst op de geografische ligging. Het Oekraïense ministerie van Buitenlandse Zaken ligt op een heuvel, terwijl de Nederlandse ambassade aan de voet daarvan staat.

"Dus je stelt je voor: een zwerm drones vliegt op het ministerie af en er komt er één die iets te laag vliegt. Die komt dan tegen dat gebouw achter de ambassade aan. Dat kan natuurlijk." Toch is er volgens de diplomaat ook een andere mogelijke verklaring. De inslag vond plaats kort na een Oekraïense aanval op de Krimbrug, waarbij raketten van het in Nederland gevestigde defensiebedrijf Destinus zijn gebruikt. Het bedrijf liet weten trots te zijn de Oekraïense strijdkrachten te ondersteunen. Ook de Russische ambassade reageerde op die aanval en stelde dat Den Haag zich openlijk in het conflict mengde. "Het is wel heel toevallig dat het maar één dag later gebeurt. Maar soms gebeurt het toevallig."

Luister de uitzending hier terug:

Om deze content te bekijken dien je akkoord te gaan met sociale media cookies.

De diplomaat plaatst ook kanttekeningen bij de betrokkenheid van Nederlandse bedrijven bij de oorlog. Uit onderzoek van NRC bleek dat medewerkers van Destinus zelf in Oekraïne Russische drones hebben beschoten. Volgens Keller moeten bedrijven goed beseffen welke risico's dat met zich meebrengt. "Dan ben je dus ook partij van het gevecht op dat moment."

Dat betekent volgens hem niet automatisch dat Nederland of de fabriek hier een legitiem doelwit wordt. Wel vindt hij dat het ministerie van Defensie bedrijven beter moet wijzen op de mogelijke gevolgen van hun activiteiten. Ook de commerciële belangen van Destinus spelen volgens hem een rol. "Het bedrijf gaat naar de beurs. Het wil dus reclame maken. Dan zie je de commerciële en de veiligheidsdoelstellingen die een beetje met elkaar botsen."

Zelf gaat Keller ervan uit dat de inslag waarschijnlijk een afzwaaier was. Toch heeft het incident volgens hem ook een positieve kant. "Ik denk dat we nu in Nederland allemaal weer wakker worden en beseffen dat Oekraïners dag in dag uit over heel Oekraïne dit meemaken."

Russische ambassadeur op het matje

Minister van Buitenlandse Zaken Tom Berendsen heeft de Russische ambassadeur laten ontbieden. Daarmee wil Nederland duidelijk maken dat de inslag vlak bij de ambassade onacceptabel is. Keller noemt het een noodzakelijke diplomatieke stap, ook als die op het eerste gezicht vooral symbolisch lijkt. "Je zou zeggen: dat is een ritueel. Want die krijgt dan te horen: voortaan niet meer je drones op Nederlandse gebouwen neer laten komen. En dan zal de Rus zeggen: sorry, maar dat hadden we niet tot doel."

Toch moet Nederland volgens Keller laten zien dat het de gebeurtenis serieus neemt. "Als je het niet doet, dan zeggen de Russen: ah, die Nederlanders hebben we in onze binnenzak. Daar kunnen we misschien ook andere dingen mee doen."

Een nog zwaardere diplomatieke maatregel is het uitzetten van de Russische ambassadeur. Dat is volgens Keller op dit moment niet aan de orde. "Als je echt boos bent, dan stuur je de Russische ambassadeur het land uit."

Ron Keller
Ron Keller
Voormalig ambassadeur

“Als je echt boos bent, dan stuur je de Russische ambassadeur het land uit.”

Of het zover komt, hangt volgens hem af van het onderzoek naar de inslag. Mocht blijken dat Rusland de Nederlandse ambassade bewust heeft willen raken, dan verandert de zaak aanzienlijk. "Dan zit je eigenlijk heel dicht bij een oorlogsdaad."

Wat vond je er van?

Laat ons weten wat je van dit artikel vindt, deel jouw mening en praat mee.

Ook de moeite waard
Meest gelezen
Korte WNL video's
Meer van WNL
Steun WNL

Word lid. Het telt.

Waardeert u onze programma's? Steun WNL dan met de jaarlijkse bijdrage van slechts €8,50, de wettelijk minimale verplichte bijdrage voor omroepen.

Hiermee helpt u ons journalistieke geluid te behouden en voorkomt u dat WNL zijn publieke status en zendtijd verliest.

€ 8,50 per jaar

Word lid van WNL
Goedemorgen Nederland Op Zondag Stand van Nederland Café Kockelmann In de kantine Sven op 1 Het Misdaad- bureau