GTA VI zet gamewereld op zijn kop: 'Is dit niet het eindpunt van gaming?'
GTA VI is nog maar net verschenen, maar de nieuwe game heeft nu al een ongekende omvang. Alleen al in Nederland hebben 500.000 mensen het spel gekocht voordat het officieel uitkwam. Volgens game-expert Simon Zijlemans is de release een enorme stap voor de gamewereld. "Dit is echt met afstand het nieuwe plafond."
Bij een paar duizend verkochte boeken spreken we al van een bestseller. Een film krijgt een gouden status bij honderdduizend bioscoopbezoeken. Maar bij GTA VI gaat het om heel andere aantallen. Alleen al in Nederland hebben 500.000 mensen de game gekocht voordat die officieel verscheen. Wereldwijd loopt dat aantal volgens Zijlemans in de miljoenen.
Om duidelijk te maken hoe groot die ontwikkeling is, vergelijkt de hoofdredacteur van Power Unlimited Magazine het met de begintijd van de televisie. "Misschien hebben je opa en oma een tijd meegemaakt waarin we Nederland 1, 2 en 3 hadden en meer niet. En dat je dan op een dag wakker wordt en ineens twintig zenders hebt, en zes zenders voor sport. Dat is een beetje de stap die nu gemaakt wordt."
De gamingwereld bestaat al tientallen jaren en ontwikkelt zich voortdurend. Toch springt GTA VI er volgens Zijlemans met kop en schouders bovenuit. "Dit is echt met afstand het nieuwe plafond, waarvan de vraag is: zijn we er niet gewoon? Is dit niet het eindpunt van gaming?"
Dat succes komt volgens hem niet uit de lucht vallen. De reeks veranderde de gamewereld al met GTA 3, waarin spelers voor het eerst op grote schaal de vrijheid kregen om zelf een stad te verkennen. "Wij waren gewend aan Mario: je begint links en je rent naar rechts tot het eindpunt. Maar GTA zei echt: wij bouwen een stad. De speler mag daarin doen wat hij zelf wil. Eigenlijk een soort simulatie. Ik kan gaan waar ik wil en elke auto die ik zie, kan ik jatten. Die vrijheid was ongekend."
Meer dan geweld en criminaliteit
GTA staat bekend om geweld, seks en criminaliteit. Toch vindt Zijlemans dat critici daarmee voorbijgaan aan een belangrijk onderdeel van de spellen: het verhaal. De scripts en personages zijn volgens hem van een niveau dat je ook bij grote films en series ziet. "Dat zijn schrijvers van de beste series en films ter wereld. Die kijken jaloers naar de personages en de manier waarop die gelaagd zijn."
Luister de uitzending hier terug:
Als voorbeeld noemt hij de serie The Wire. "Er zijn Rockstar-games die op dat niveau zitten." In GTA VI komt daar volgens hem ook nog eens indrukwekkende techniek bij. Spelers belanden in een fictieve versie van Florida, waar ze het verhaal van Jason en Lucia kunnen volgen. Maar dat hoeft niet. "Je kunt ook gewoon uit het script stappen en zeggen: nou, ik ga nu minigolfen."
Geen bewijs voor verband met geweld
Dat GTA geweld zou verheerlijken en spelers daardoor gewelddadiger maakt, vindt de game-expert een achterhaalde discussie. "Het is een heel erg 2001-onderwerp. Toen was het zo: games zijn gewelddadig." Hij trekt de vergelijking met films en series. "Op Videoland staat ook Mocro Maffia." Volgens Zijlemans is er bovendien geen wetenschappelijk bewijs voor een verband tussen het spelen van gewelddadige games en gewelddadig gedrag.
Een goed verhaal kan volgens Zijlemans bovendien meer betekenen dan alleen vermaak. "Een goed geschreven verhaal met realistisch, menselijk geschreven personages noem ik leerzaam. Of in ieder geval een verbreding van je perspectief." En wie na alle verhalen en cijfers nieuwsgierig is geworden, hoeft volgens de gamekenner niet bang te zijn dat de game te ingewikkeld is: "Het is geen moeilijk spel. Iedereen kan het spelen."