Miljarden vliegen over tafel bij Amerikaanse verkiezingen: 'Eén groot spel met cijfers'
Elon Musk heeft inmiddels 366 miljoen dollar uitgetrokken om Republikeinen te helpen bij de Amerikaanse midterm-verkiezingen. Ook president Donald Trump probeert kiezers voor zich te winnen met financiële beloften. In een videoboodschap zegt hij iedere volwassen Amerikaan 5000 dollar te willen geven als de Republikeinen de verkiezingen winnen. Amerikakenner Kirsten Verdel noemt de bedragen die in de campagne omgaan "krankzinnig".
De tussentijdse verkiezingen vinden op 3 november plaats. Daarbij wordt onder meer gestemd over alle zetels in het Huis van Afgevaardigden en een deel van de Senaat. De uitslag bepaalt hoeveel steun Trump de rest van zijn presidentschap in het Congres kan verwachten. Volgens persbureau Reuters heeft Musk sinds het begin van de verkiezingscyclus ongeveer 366 miljoen dollar uitgegeven, grotendeels om Republikeinse kandidaten te steunen.
Miljarden aan campagnegeld
Volgens Verdel is inmiddels ongeveer 10 miljard dollar aan de verkiezingen besteed. Naar verwachting loopt dat bedrag de komende weken op tot 11,6 miljard dollar. "Dat zijn echt krankzinnige bedragen. Elon Musk dus in z'n eentje sinds vorig jaar al 366 miljoen. Het ging altijd al om miljarden, maar het is nu misschien wel het dubbele van de vorige keer."
“Het is één groot spel met cijfers.”
Een belangrijk deel van het geld loopt via zogeheten super PAC's, politieke organisaties die onbeperkt geld mogen ophalen en onafhankelijk van kandidaten campagne mogen voeren. Individuele donaties rechtstreeks aan kandidaten zijn daarentegen aan wettelijke limieten gebonden. "Het is één groot spel met cijfers", zegt Verdel. Alles bij elkaar opgeteld gaat het om enorme bedragen. Volgens haar hebben de Republikeinen bovendien een financieel voordeel ten opzichte van de Democraten.
Trump belooft 5000 dollar
Trump probeert ondertussen zelf kiezers te overtuigen met een opvallende financiële belofte. In een videoboodschap zegt hij dat iedere volwassen Amerikaan 5000 dollar kan krijgen als de Republikeinen winnen. Hij waarschuwt tegelijkertijd dat een overwinning van de Democraten juist tot hogere belastingen en economische problemen zou leiden.
Het is vooralsnog een politieke belofte, geen vaststaande uitbetaling. Trump zet de verkiezingen neer als een keuze tussen economische voorspoed onder de Republikeinen en achteruitgang onder de Democraten.
“Het is niet serieus te nemen eigenlijk, maar we moeten het serieus nemen.”
Democraten maken kans
Ondanks de financiële voorsprong van de Republikeinen staan de Democraten er volgens Verdel in de peilingen goed voor. Zij schat de kans dat de Democraten het Huis van Afgevaardigden overnemen op 85 procent. Dat de partij ook de Senaat wint, acht ze minder waarschijnlijk, al noemt ze daarvoor een kans van 62 procent.
Om de Senaat te veroveren, moeten de Democraten zetels winnen in staten waar Trump bij de presidentsverkiezingen van 2024 nog overtuigend won. "Dat is echt een uphill battle. Maar geld is ontzettend belangrijk", zegt Verdel. Ze wijst op Texas, waar volgens haar in één week tijd 200 miljoen dollar aan Republikeinse campagne-uitgaven is gedaan.
Kandidaten overspoelen kiezers vooral met televisiereclames. Ook daarover bestaat discussie: Trump liet vanuit het Witte Huis reclames maken waarin hij positief werd neergezet. Volgens Verdel werd daarvoor 20 miljoen dollar aan belastinggeld gebruikt, waarna hij daarmee moest stoppen.
'Niet serieus te nemen'
Journalist Tom Egbers moet lachen om de nieuwste berichten over Trump en de campagne. "Het is niet serieus te nemen eigenlijk, maar we moeten het serieus nemen."