Smartwatches zijn 'winst voor preventie', zorgverzekeraar beloont klanten voor stappen

Twee op de vijf Nederlanders monitort zijn gezondheid met een app of een zogeheten wearable, zoals een smartwatch, fitnesstracker of slimme ring. Volgens cardioloog en gezondheidswetenschapper Janneke Wittekoek kunnen wearables een belangrijke rol spelen bij het voorkomen van ziekte, mits ze op de juiste manier worden gebruikt.

De markt voor deze draagbare technologie is inmiddels zo'n 80 miljard euro waard en groeide het afgelopen jaar met 9 procent. "De winst is dat je mensen bewust maakt van hun gezondheid", zegt Wittekoek in radioprogramma Stand van Nederland. "Als we het hebben over wearables is het heel erg belangrijk om een heel duidelijk verschil te maken: gaan we ze inzetten in gezondheid en preventie? Of gaan we ze inzetten als meettool bij ziekte en het begeleiden van ziekte?"

Luister Stand van Nederland hier terug als podcast:

Volgens Wittekoek is het hoog tijd om in te zetten op preventie. "Ik denk dat het de hoogste tijd is dat we wat gaan doen aan het voorkomen van ziekte, juist ook om die zorgkosten terug te dringen. Dat begint bij een soort educatie aan de mensen om meer inzicht te krijgen in hun gezondheid en bijvoorbeeld het meten van bloeddruk of cholesterol. Dat zijn allemaal spiegels van hartgezondheid."

Gezondheidswinst

Een groot deel van de hartgezondheid is volgens haar te beïnvloeden door een gezondere leefstijl. "Als mensen gezonder gaan leven, zien ze ook dat die waarden verbeteren. Natuurlijk kan het in eerste instantie leiden tot wat meer zorgvragen, omdat mensen zich zorgen maken over een meting. Maar als je op termijn inzicht krijgt in hoe jouw gezondheid zich ontwikkelt, is dat juist winst voor de preventie."

Redacteur Erik de Vries Lentsch zocht uit wat wearables daadwerkelijk opleveren. Zijn conclusie: "Ja, een beetje. Door een wearable zetten mensen gemiddeld 1.800 extra stappen per dag. Ze bewegen ongeveer veertig minuten langer en vallen gemiddeld een kilo extra af. Het doet niets voor je bloeddruk, cholesterol of welzijn, maar dat beetje extra beweging is volgens onderzoekers wel degelijk veel waard."

Beloning voor bewegen

Steeds vaker worden wearables ook gekoppeld aan beloningsprogramma's. Zo kunnen klanten van zorgverzekeraar ASR via het zogeheten Vitality-programma punten verdienen door te bewegen. De app wordt gekoppeld aan een smartwatch of fitnesstracker en beloont gebruikers die voldoende stappen zetten.

"De gedachte achter het programma is heel simpel", legt Mariëlle Duin van ASR uit. "Ken je gezondheid, kom in beweging en word daarvoor beloond. We zien dat mensen daadwerkelijk meer gaan bewegen als ze een positieve prikkel krijgen."

Risico op tweedeling

Wittekoek plaatst daar wel een kanttekening bij. Niet iedereen is immers in staat om aan zulke programma's mee te doen. "Sommige mensen kunnen die stappen simpelweg niet zetten. Dan voelt het al snel alsof het je eigen schuld is als je niet meedoet. Dat vind ik een ingewikkeld punt, omdat je zo een tweedeling kunt creëren."

Volgens Duin is dat nadrukkelijk niet de bedoeling. "We willen juist gezond gedrag positief belonen. Mensen die niet kunnen of willen deelnemen, hoeven dat natuurlijk niet. Maar als iemand wel in staat is om net dat stapje extra te zetten, willen we hem of haar daar graag bij helpen."

ASR zegt het programma niet te gebruiken om winst te maken. "Ik vind dat wij als verzekeraar een steentje moeten bijdragen aan een gezondere samenleving. Dat is wat we doen op deze manier. We hopen dat ooit die zorgkosten naar beneden zullen gaan. We verwachten dat het rendement zichtbaar wordt."