Reclamewaakhond hekelt campagne tegen Europese tabaksregels

Tabaksfabrikant Philip Morris heeft de regels voor tabaksreclame overtreden, oordeelt de Reclame Code Commissie (RCC), de toezichthouder voor advertenties. Philip Morris had een flyer en een website laten maken waarop mensen hun mening over komende Europese tabaksregels konden laten doorgeven aan de Europese Commissie. Kunstmatige intelligentie (AI) schreef de teksten voor de gebruikers.

De campagne bestond uit posters met een QR-code. Die leidde mensen naar een website waar zij bezwaren tegen strengere regels rond tabak en nicotine konden aanklikken. Op basis daarvan kregen ze een door AI gemaakt betoog aangereikt dat ze bij de Europese Commissie konden indienen.

Volgens Philip Morris ging het niet om reclame, maar om het "bevorderen van burgerparticipatie". Daar is de commissie het niet mee eens. De campagne was opgezet en betaald door Philip Morris, de boodschap werd verspreid via verkooppunten en de site waarschuwde tegen strenge regels, bijvoorbeeld door te zeggen dat de keuzevrijheid van mensen gevaar zou lopen.

Een groep artsen en gezondheidsfondsen had over de campagne van Philip Morris geklaagd. Ze vinden de AI-tool sturend, en dat het bedrijf daardoor "op oneerlijke wijze" invloed probeert uit te oefenen op Europese regels. "Er zijn tientallen buttons tegen strengere regelgeving, en slechts één button waarbij je kunt aangeven vóór strengere regelgeving te zijn", zei longpatholoog Danielle Cohen van ziekenhuis LUMC in Leiden.

Uitspraken van de Reclame Code Commissie zijn niet bindend.

Philip Morris zegt de uitspraak te bestuderen. Volgens het bedrijf was er geen sprake van marketing en was de campagne bedoeld "om burgers aan te moedigen deel te nemen aan de openbare consultatie" over toekomstige tabaksregels. Deelname was vrijwillig en mensen konden de aangeboden teksten "vooraf bekijken, aanpassen of ervoor kiezen deze niet te gebruiken", laat een woordvoerder weten.