Temperatuur kan oplopen tot 38 graden in Nederland, GGD opent koeltelocaties in Amsterdam

Het kwik kan deze week oplopen tot wel 38 graden in Nederland. In Amsterdam openen dinsdag twaalf locaties die mensen bescherming bieden tijdens de hitte. Hittecoördinator Eline Coolen van de GGD hoopt dat veel mensen gebruik zullen maken van de koeltekaart.

In deze gratis koelteplekken in een bibliotheek, stadsboerderij, theater, kerk, buurthuis of supermarkt zijn zitplekken, water en toiletten en vaak kunnen huisdieren meegenomen worden. Coolen en collega's trokken de wijken in en vroegen mensen waar zij graag naartoe zouden willen als het heel warm is. 

"Daar kwamen locaties naar voren zoals een theater of een grote supermarkt waar je even lang kan blijven zitten", legt Coolen het ontstaan van de hittekaart uit in Goedemorgen Nederland op NPO 1. "Toen hebben we die locaties benaderd. Ik hoop echt dat mensen hier gebruik van gaan maken."

Nieuw-West

De koelteplekken zijn in een eerste pilotperiode vooral te vinden in stadsdeel Nieuw-West, omdat is berekend dat de risico's van hitte daar het grootst zijn. Bij die inschatting is niet alleen gekeken naar hoe warm een buurt wordt en hoeveel schaduw er is, maar ook naar hoeveel kwetsbaren als kleine kinderen of ouderen er wonen en of huizen snel opwarmen. Lang verblijf in een woning waar het 27 graden of warmer is, kan slecht zijn voor de gezondheid, waarschuwt GGD Amsterdam.

De koeltekaart betreft een pilot. "We gaan kijken of we mensen hier echt mee helpen", zegt Coolen. "We zijn begonnen in Nieuw-West, waar het echt heel heet kan worden. De grote droom is dat er in elke buurt één plek is waar mensen verkoeling kunnen vinden tijdens de hete dagen zoals deze week."

De wens van Coolen is om het idee uit te rollen over de rest van het land. "Ik zie dat andere steden hier ook mee bezig zijn. Den Haag heeft een aantal locaties en ik weet dat Kerkrade en Heerlen hier ook mee bezig waren. Het is mijn oproep om dat overal te doen, want ik vind dat iedereen wel recht heeft op een koele plek, het liefst op niet meer dan vijf minuten lopen."

Gratis

De locaties zijn beschikbaar als deel van het Amsterdams Hitteplan, dat gelijktijdig met het Nationaal Hitteplan van het RIVM van kracht is. De plekken zijn bedacht omdat door klimaatverandering het aantal tropische dagen toeneemt. "Verkoeling mag niet afhangen van je inkomen, je netwerk of de woning waarin je woont", zegt wethouder Alexander Scholtes. "Daarom maken we het met deze koelteplekken concreet: dichtbij, gratis en op plekken die mensen kennen." De wethouder wijst erop dat locaties die ook willen bijdragen aan een koelere stad, zich kunnen aanmelden. De plekken zijn te zien op de online 'Koeltekaart' van de GGD.

Tijdens het Nationaal Hitteplan dient iedereen rekening te houden met de hitte en wordt gevraagd te letten op kwetsbare mensen, dieren en natuur. Van woensdag tot en met vrijdag waarschuwt het KNMI met code oranje voor extreme hitte in het midden en zuiden van het land. In Groningen, Friesland en Drenthe geldt dan nog code geel.