Waarom is D66 pas een jaar strenger op asiel? 'We geloven dat Nederland veel aankan'

Den Haag kibbelt al jaren over een strenger asielbeleid, maar D66 hield zich vrijwel al die tijd op de vlakte. Dat veranderde tijdens de afgelopen verkiezingen. Waarom was de partij zo laat met een koerswijziging? Tweede Kamerlid Robert van Asten: "Omdat we geloven dat Nederland een heleboel aankan."

De Tweede Kamer debatteert vandaag over asiel, terwijl de Eerste Kamer stemt over het Europees migratiepact. Vooral van dat laatste wordt veel verwacht. Politiek verslaggever Mats Akkerman vertelt in Goedemorgen Nederland: "Het is een heel omvangrijk pakket, waarbij we asielzoekers aan de buitengrenzen van de EU moeten gaan screenen, sneller beoordelen en sneller terugsturen als hun asielaanvraag wordt afgewezen. Ook moet er binnen Europa beter gespreid kunnen worden. Het is een superomvangrijk pakket dat hopelijk de druk gaat verlichten."

'Grootste pakket sinds 2000'

"Ik verwacht dat zeker. Eindelijk pakken we het grootste pakket asielmaatregelen sinds 2000 op", reageert D66-Kamerlid Van Asten. "We doen het in Europees verband, wat belangrijk is, want de meeste vluchtelingen komen toch binnen via Italië, Griekenland en Spanje. Uiteindelijk komen ze binnen in Ter Apel en moeten we ze ook opvangen. Als je dat op de goede manier doet, met goede registratie en snelle afhandeling, kunnen we de keten weer op gang brengen."

Van Asten denkt ook dat de asielwetten van asielminister Bart van den Brink - bijvoorbeeld het sneller ongewenst verklaren van overlastgevende asielzoekers en een strenger terugkeerbeleid - door de Eerste en Tweede Kamer komen. "Daarmee geven we een krachtig signaal af dat we daadwerkelijk iets doen aan de snelle afhandeling van een asielverzoek."

'Debat bij de flanken neergelegd'

Presentator Fidan Ekiz stelt dat Nederlanders door asiel lijnrecht tegenover elkaar zijn komen te staan. Ze vraagt zich af waarom D66 pas in 2025 een koerswijziging inzette. "Het hele debat is neergelegd bij de flanken, omdat partijen als D66 er niet mee aan de slag wilden. Ik denk: is het niet een beetje te laat?"

Van Asten reageert: "Het is zeker niet te laat. We hebben met het Europees migratiepact echt afspraken gemaakt: hoe zorgen we ervoor dat we mensen die vluchten goed en snel opvangen in heel Europa? Hier in Nederland zorgen we ervoor dat we een goede verdeling over het land krijgen."

"Na jarenlang stilstand en het sluiten van allemaal opvanglocaties hebben we nu een probleem. Laten we dat nu oplossen, maar als politiek wel achter de mensen in het land blijven staan. We moeten pal staan voor burgemeesters en wethouders die zeggen: wij willen wel mensen opvangen."

'Geen barmhartigheid'

Journalist Sander de Kramer onderbreekt: "Ik snap wel wat Fidan bedoelt. Dat het wel heel laat is. Als je ziet wat voor emoties er allemaal vrijkomen, weet je dat het heel laat is."

Ekiz vult aan: "Onder het mom van barmhartigheid, terwijl als je naar Ter Apel kijkt, hoe mensen op straat slapen en waar overlast is, het uiteindelijk helemaal niet zo barmhartig en humaan is gebleken. Niet willen praten over de discussie omdat het dan als te rechts kan worden opgevat door het land, er voorzichtig mee omgaan, het uit handen geven aan de flanken en dan later denken: misschien hebben we het niet goed aangepakt. Dat is iets waar D66 van mag zeggen: dat hebben wij niet goed aangepakt."

De D66'er reageert: "Ik denk dat we vooral kunnen zeggen dat het de afgelopen tien jaar continu over één onderwerp is gegaan: migratie, opvang en asiel. Dit is niet iets van de laatste jaren. Als partij hebben we een koerswijziging ingezet om daar strenger op te zijn."

Ekiz laat niet los: "Waarom zo laat?"

Van Asten: "Omdat we geloven dat Nederland een heleboel aankan. Dat Nederland echt wel een plek is waar we mensen kunnen opvangen, waar we een goed asielsysteem moeten hebben. Ik denk dat het goed is dat we nu veel sneller kunnen zijn met het nemen van een beslissing. We hebben nu 50.000 mensen die al jaren wachten totdat wij als Nederland een beslissing nemen of ze mogen blijven."

'Lidstaten niet klaar voor migratiepact'

Politiek verslaggever Akkerman wijst erop dat het Europees migratiepact nog niet in kannen en kruiken is. "De vraag is of het wel gaat werken. Het moet al op 12 juni ingaan, maar veel lidstaten zijn er nog niet klaar voor. Er moet ook nog een terugkeerwet komen, zodat mensen die afgewezen zijn ook daadwerkelijk teruggestuurd kunnen worden."