Eppo van Nispen tot Sevenaer bewondert overleden Sonja Barend: 'Presenteren zat in haar bloed'

Tv-icoon Sonja Barend is op 86-jarige leeftijd overleden. In Goedemorgen Nederland staan Eppo van Nispen tot Sevenaer en Justine Marcella stil bij haar nalatenschap. "Ze kreeg altijd de hele zaal mee en was helemaal zichzelf."

De Nederlandse televisie heeft afscheid moeten nemen van een van haar grootste iconen. Sonja Barend overleed dit weekend op 86-jarige leeftijd, thuis en in het bijzijn van haar familie. Generaties groeiden met haar op en ze werd niet voor niets de koningin van de talkshow genoemd.

In Goedemorgen Nederland reageert directeur van Beeld & Geluid Eppo van Nispen tot Sevenaer zichtbaar geraakt op het nieuws. "Ik had drie weken geleden nog contact met haar via de mail in het kader van 75 jaar televisie. Ze is natuurlijk dé icoon als het gaat om praatprogramma's. Ik had haar gevraagd om iets te doen, maar ze meldde dat het nu even niet ging. Dus toen dat nieuws kwam, dat raakt je echt. Het is iemand waarmee ik ben opgegroeid, eigenlijk al als klein kind. En tot aan nu. Het is een ongelooflijk sympathiek, leuk mens. Ja, dat ook nog."

Barend begon haar carrière al in de jaren zestig en groeide uit tot een van de meest invloedrijke interviewers van Nederland. Programma’s als Sonja’s goed nieuws show en Sonja op… werden kijkcijferkanonnen en haar kenmerkende afsluiting – "Voor straks: lekker slapen en morgen gezond weer op" – werd iconisch.

'Ze was helemaal zichzelf'

Volgens Van Nispen tot Sevenaer was haar talent al vroeg zichtbaar. "Je ziet het in de jongerenprogramma's die ze aan het begin van haar carrière deed. De lol die zij maakt, dat ondervragen. Je hoort aan haar stem en de manier waarop ze speelt: ze krijgt meteen die hele zaal mee. Ze was helemaal zichzelf."

Die authenticiteit was volgens hem haar grootste kracht. "Ik zeg altijd, je hebt acteurs die presentatoren spelen. Bij haar zat dat gewoon in het bloed, in het systeem. Het echt willen weten, doorvragen en de kunst om verbinding te maken. Ernstig kunnen zijn, maar toch af en toe in die ernst een mooie grap maken."

Ook koningshuisdeskundige Justine Marcella benadrukt de enorme invloed van Barend. "Je ging niet van huis als Sonja op tv was. Bij ons was Sonja belangrijker dan de paus, de minister-president en de koning. Ik durf zelfs te zeggen dat ik nog heel veel uitzendingen kan herinneren. Met Danny de Munk bijvoorbeeld, dat was heel aandoenlijk. Maar ook met een man die meer gaf om zijn auto’s dan om zijn vrouw. Het zijn echt iconische, historische momenten."

Barend wist volgens Marcella als geen ander hoe je een goed interview voert. "Toen ik journalistiek ging doen, wilde ik een kruising worden tussen Ischa Meijer, Sonja Barend en Ruby Wax. Het interview vind ik nog steeds een van de mooiste onderdelen van de journalistiek. Maar zoals zij dat deed, dat is lesstof voor iedereen."

Interview met topcrimineel

Een van de bekendste – en meest controversiële – momenten uit haar carrière was het interview met topcrimineel Stanley Hillis in 1985, die vermomd in de studio verscheen terwijl hij voortvluchtig was. Het zorgde destijds voor veel ophef, maar onderstreepte ook haar lef als programmamaker.

"Dit was overigens niet haar beste interview, maar wel een mooi voorbeeld van hoe zij werkte. Er zat een zekere zucht naar sensatie in, zou je kunnen zeggen, maar het moest vooral spraakmakend zijn", aldus Van Nispen tot Sevenaer. "En dan zie je de reactie van Klaas Welting, toen een bekende woordvoerder van het OM. Die zie je gewoon steeds bozer worden."

Juist dat soort keuzes maakten haar programma’s tot gesprek van de dag. "Het feit dat ze die keuze maakte, maakte het ook echt spraakmakend. Want wat Justine zegt: je bleef daarvoor thuis. En bij het koffieapparaat werd er de volgende dag over nagepraat." Marcella sluit af: "Je kon met niemand meer praten als je niet keek."