Mensen hebben vertekend beeld van duurder leven: 'Lonen zijn sterker gestegen dan inflatie'
Volgens econoom Jan-Paul van de Kerke (ABN-AMRO) hebben Nederlanders een vertekend beeld van hoe duur het leven op dit moment is. De lonen zijn namelijk sterker gestegen dan de inflatie, vertelt hij in Stand van Nederland op NPO 2.
De inflatie in Nederland is al lange tijd hoog. Dat heeft onder meer met de inval in Oekraïne te maken, zegt Van de Kerke. "In 2022 piekte de inflatie op 14,5 procent. Dat betekent dat ten opzichte van 2021 prijzen 14,5 procent hoger lagen."
Nu ligt de inflatie op 2,4 procent. "Dat betekent dat het tempo van prijsverhogingen lager is komen te liggen. Maar dat betekent niet dat de prijzen lager zijn geworden", benadrukt hij.
De prijzen mogen dan flink gestegen zijn, maar volgens Van de Kerke is er ook een belangrijke keerzijde: de loonstijging. "De lonen zijn met ongeveer 36 procent gestegen. De lonen zijn zelfs iets sterker gestegen dan de inflatie."
Wel is het belangrijk dat deze cijfers een gemiddelde zijn en niet voor iedereen gelden. "Dat kan een deel van het sentiment verklaren. Niet iedereen heeft dezelfde inflatie, want dat hangt af van je uitgaven, en zeker niet iedereen heeft dezelfde loonstijging ervaren."
Lonen hoger dan inflatie
De inflatie in Nederland ligt al langere tijd hoog, zeker vergeleken met de landen om ons heen. In de afgelopen tien jaar werd vrijwel alles in Nederland duurder, van boodschappen tot een bioscoopkaartje. Toch wil dat niet zeggen dat de gemiddelde Nederlander minder te besteden heeft. Nederland heeft namelijk een krappe arbeidsmarkt en de inflatie zorgt er ook voor dat de lonen in Nederland net wat hoger liggen dan omliggende landen. "En dat zie je weer terug in prijzen van producten."
Een kopje koffie is bijvoorbeeld niet alleen maar opgebouwd uit de prijs van het kopje en de koffie zelf, maar de totale prijs wordt ook bepaald door de loonkosten van degene die hem zet en de huur van het café. "Dat is allemaal in prijs gestegen de afgelopen tijd, waardoor het kopje koffie ook in prijs toeneemt."
Kortom, de prijzen zijn dan misschien wel gestegen, maar gemiddeld gezien is het leven helemaal niet duurder geworden. "Inflatie wordt vaak gezien als iets dat men overkomt. Terwijl mensen de loonstijging zien als iets waar je recht op hebt. Dit verschil kan een verklaring zijn tussen het verschil tussen het sentiment en het beeld dat we zien in de samenleving." Maar, voegt hij toe, "het blijven gemiddelden en het kan voor elk huishouden anders zijn".
Kijk de hele aflevering van Stand van Nederland nu terug op NPO Start.