Nederlandse ambassadeur over leven in Kyiv: 'Slaap in de schuilkelder'

Ruim 1100 huishoudens in Kyiv zitten sinds vannacht zonder verwarming door nieuwe Russische aanvallen. Ambassadeur in Oekraïne Alle Dorhout woont al twee jaar in de hoofdstad en ziet hoe de bevolking lijdt onder stroomuitval en extreme kou. In Goedemorgen Nederland vertelt hij over de bittere realiteit van leven in een verscheurde stad.

Volgens president Volodymyr Zelensky hebben de Russen vannacht zeventig raketten en 450 drones gebruikt om energiefaciliteiten aan te vallen. Dorhout ziet het met lede ogen aan. "Op dit moment is het met name voor de bevolking van Kyiv heel taai. Het is een stad die voortdurend onder vuur ligt. Het is er ook ontzettend koud op dit moment."

Het land heeft al weken te maken met zeer lage temperaturen. Afgelopen nacht was het -20 graden en overdag lijkt het niet warmer te worden dan -12. "Op het moment dat je geen elektriciteit hebt, heb je vaak ook geen verwarming en komt er vaak ook geen water uit de kraan. Voor sommige mensen geldt dat voor 24 uur of langer."

De lokale bevolking van Kyiv verzamelt rond een vuur bij een mobiele foodtruck. De temperaturen liggen de afgelopen weken ver onder het vriespunt en er is vaak geen stroom.

De energiefaciliteiten zijn continu doelwit van Russische drone- en raketaanvallen. "De infrastructuur is aan gort geschoten. Het wordt weer gerepareerd, maar dat wordt steeds lastiger en het gebeurt telkens opnieuw", uit Dorhout zijn zorgen.

De aanvallen van afgelopen nacht waren verspreid over meerdere regio's. Volgens Zelensky is er schade aan onder meer woonblokken en een kleuterschool. Negen mensen raakten gewond.

"Misbruik maken van de koudste winterdagen om mensen te terroriseren is voor Rusland belangrijker dan diplomatie", schrijft Zelensky. Hij roept zijn bondgenoten op tot de levering van meer luchtafweer. "Moskou kiest nu voor terreur en escalatie, en daarom is maximale druk noodzakelijk."

'Ik slaap in de schuilkelder'

Dorhout mag niet klagen over zijn woon- en werksituatie in Kyiv, zegt hij. "Ik heb een generator bij mijn huis staan. Dat betekent dat ik elektriciteit en verwarming heb. Wel heb ik soms geen water en laatst ben ik ben teruggevallen op ouderwetse methoden. Ik maak een pan water warm, dan heb je een bakje, gooi je wat water over je heen en ga je zepen. Zo is iedereen aan het improviseren en aan het overleven."

De ambassadeur slaapt al anderhalf jaar in de schuilkelder onder zijn huis. "Als wij een raketalarm krijgen, dan moeten wij de schuilkelder in. Om te voorkomen dat ik elke nacht op en neer moet, heb ik mijn bed maar in de kelder gezet."

Ambassadeur sinds 2024

Dorhout is sinds 2024 ambassadeur in Oekraïne. Bij zijn aankomst zag hij twee leefwerelden: één waarin mensen continu proberen te overleven door de aanhoudende oorlog, maar ook één waarin de bevolking doorgaat met leven en ze hun bestaan niet laten bepalen door de oorlog met Rusland. Het maakte diepe indruk op hem.

Feestende mensen op de bevroren Kyiv Reservoir in januari 2026:

In zijn rol vertegenwoordigt hij Nederland in Kyiv, waar hij samenwerkt met de Oekraïense regering en andere organisaties om Oekraïne politiek, militair en humanitair te steunen, de samenwerking te versterken en bij te dragen aan de wederopbouw tijdens en na de oorlog.

Wake-up call

Om in de gaten te houden wanneer gevaar dreigt, hebben Oekraïners een app op hun telefoon die ze waarschuwt voor mogelijke raketaanvallen. "Die app maakt een enorm kabaal op het moment dat er wat gebeurt. Alleen gaat deze app heel vaak af. Als er vliegtuigen in Rusland opstijgen, dan begint die app al te loeien."

"Voor mij en mijn collega's is deze app een belangrijke wake-up call, letterlijk en figuurlijk. Wij wachten op het advies van onze beveiligingsmanager. Hij vertelt ons of we in de schuilkelder moeten gaan zitten of bijvoorbeeld in de badkamer. Als het gaat om drones, dan is het vaak voldoende om een ruimte binnen de ruimte te zoeken, zolang het niet bij een raam is. Bij raketten moet je echt naar de kelder."

Dorhout voelt zich bevoorrecht door zijn positie. "Het is af en toe ongemakkelijk. Daarom leg ik graag uit dat het niet om ons gaat, maar met name om de lokale mensen die in Oekraïne wonen. Zij hebben geen veiligheidsmanager."

Wel hebben ze meer toegang tot bijvoorbeeld Telegram, zegt hij. "Ze hebben hun eigen informatiebronnen; het is niet zo dat ze die informatie niet hebben. Sterker nog, ze weten vaak beter wat er gebeurt dan wij, maar ze worden wel harder geraakt omdat wij wat weerbaarder zijn en meer terugvalopties hebben."