VS en China strijden om macht over Rotterdamse haven: 'Onacceptabel!', zegt CDA-Europarlementariër Tom Berendsen
In de Rotterdamse haven vindt momenteel een strijd plaats tussen China en de VS. Beiden willen het merendeel van de containerterminals in handen krijgen. Momenteel bezit een bedrijf uit Hongkong met Chinese banden een merendeel van de aandelen en Amerika wil deze graag overnemen. Tom Berendsen, leider van het CDA in het Europees Parlement, gaat over de Europese havens en luidt de noodklok. “De Rotterdamse haven is de poort naar Europa en daar moeten we zelf de controle over hebben.”
Hoe heeft het ooit zover kunnen komen dat wij de controle kwijt lijken te zijn over onze eigen haven? “Dat komt omdat investeerders de dienst uitmaken. Het zijn private bedrijven die containerterminals hebben gekocht en deze zonder overheidsinterventie aan elkaar kunnen doorverkopen.” Hier zitten zeker voordelen aan, maar “de realiteit in de wereld is veranderd,” zegt Berendsen. “Kritieke infrastructuur heet niet voor niets kritiek en moet in onze eigen handen zijn. We kunnen niet uitsluiten dat, wanneer China ons onder druk wil zetten, zij de mogelijkheid gebruiken om kranen in de Rotterdamse haven stil te zetten of storingen uit te voeren op onze terminals.”
Nu is het de vraag wat Den Haag en Brussel kunnen doen aan dit potentiële gevaar. “Het lastige is dat je als Nederland moeilijk dit soort investeringen kunt afslaan. Want als die dan naar Hamburg of Antwerpen gaan, verzwakken wij onze marktpositie.” De oplossing? “We moeten Europese afspraken maken over hoeveel buitenlandse invloed we toelaten in onze havens. Op basis van juridische maatregelen moeten investeringen dan worden afgeslagen,” zegt de CDA-Europarlementariër.
Momenteel lijkt het hek in ieder geval van de dam. Zowel China als de VS hebben een grote hoeveelheid aandelen in Europese havens. Berendsen: “Op dit moment moeten we voorkomen dat aandelenbelangen verder worden uitgebreid. De hoeveelheid aandelen die er nu al is kunnen we het beste gaan afbouwen.” Een aandeel is echter een bezit en dat mag je niet zomaar afpakken volgens Nederlandse en Europese wetgeving. “In een crisissituatie zou dit zeker wel mogen, maar daar zitten we momenteel niet in. Dan zou er sprake zijn van een oorlogseconomie.”
Luister deze uitzending van Sven op 1 hier terug als podcast:
Berendsen benadrukt ook het belang van een Europees initiatief. “Weinig landen willen zelf aangeven dat dit moet gebeuren omdat ze bang zijn investeerders te verliezen. Daarom is het extra belangrijk dat dit soort maatregelen van bovenaf komen: vanuit de Europese Commissie en het Europees Parlement.”
China en Engeland
Hoewel er wordt gepleit voor een sterk Europees geluid tegen Chinese en Amerikaanse inmenging, lijkt het Verenigd Koninkrijk juist de hand uit te reiken naar China. Wat moeten we als Europa daar dan van maken? “Iedereen zoekt momenteel zijn weg in een veranderende wereldorde,” verklaart het CDA-lid. “Ik ben niet tegen goede relaties met China, maar essentieel daarbij is de machtsbalans. Als Europa zijn we te afhankelijk van anderen. Om een goede relatie te hebben, moet je krachtig aan tafel kunnen zitten en daarvoor moet je afhankelijkheden afbouwen.”
Ook geeft Berendsen toe dat we op een aantal vlakken veel van de Chinezen kunnen leren: “Als je kijkt naar hun industriestrategieën en de wijze waarop zij strategische investeringen hebben gedaan in de wereld, dan denk ik dat wij als Europa daar veel van kunnen leren, maar ook al aan het leren zijn.”
Het CDA maakt deel uit van de Europese Volkspartij (EVP), de grootste fractie in het Europees Parlement, en Berendsen heeft het ook aan hen voorgelegd. “Het is niet snel gegaan. Jaren geleden heb ik al mijn pleidooi gehouden. Op 18 februari wordt er een Europese havenstrategie gepresenteerd door de Europese Commissie.”