Trump krijgt Nobelprijs voor de Vrede, maar op steun hoeft Machado niet te rekenen: 'Gaat hem om de olie'

President Donald Trump is niet uit op een nieuw regime in Venezuela. Dat de Venezolaanse oppositieleider María Corina Machado Trump gisteren haar Nobelprijs voor de Vrede heeft aangeboden, verandert daar niets aan, zegt Amerikakenner Diederik Brink. "Trump heeft heel openlijk gezegd: het gaat ons om de toegang tot olie."

Amerikaanse militairen namen begin januari de Venezolaanse president Nicolás Maduro gevangen tijdens een bliksemoperatie, onder meer in de hoofdstad Caracas. Maduro en zijn vrouw worden onder andere verdacht van drugshandel. Sindsdien heeft interim-president Delcy Rodríguez de touwtjes in handen. Nobelprijswinnaar Machado hoopt met Amerikaanse steun alsnog de macht in Venezuela over te nemen.

Daarom probeert zij Trump gunstig te stemmen. Gisteren bezocht ze het Witte Huis, waar ze de Amerikaanse president de medaille van de Nobelprijs overhandigde als "erkenning van zijn unieke toewijding aan onze vrijheid". Ook zei ze volgens persbureau AFP in het Spaans tegen verslaggevers ter plaatse "te kunnen rekenen" op Trump.

"Zwitserse bankiers die tegen de invoerheffing strijden namen goudstaven en gouden horloges mee, de Duitse bondskanselier Merz kwam met een goud omhulde geboorteakte van de opa van Trump, de Britse premier Starmer kwam met een brief van de koning met een excellente uitnodiging, Rutte noemde hem 'daddy', de Qatari gaven hem een Boeing 747 en onze koning heeft hem op het paleis uitgenodigd. Dit is de nieuwe manier van zakendoen met de Verenigde Staten", zegt Amerikakenner Brink in Goedemorgen Nederland over het charmeoffensief van Machado.

Trump liet eerder al weten dat hij vindt dat hij zelf de Nobelprijs voor de Vrede zou moeten krijgen. Overigens kan Machado de Nobelprijs voor de Vrede niet daadwerkelijk aan Trump geven. "De prijs zelf is niet overdraagbaar, maar je zou kunnen zeggen dat dit haar wanhoopsdaad is om maar de aandacht van Trump te krijgen", aldus Brink.

Trump gaat niets doen voor Machado

Op Truth Social reageerde hij dat hij het een grote eer vond om Machado te ontmoeten en bedankte haar voor het "prachtige gebaar van wederzijds respect". Toch denkt Brink dat het charmeoffensief Machado weinig zal opleveren. Hoewel Trump Maduro gevangennam, die de laatste verkiezingen vermoedelijk verloor van het kamp van Machado, lijkt hij niet uit te zijn op de val van het regime.

Tekst gaat verder onder X.

Brink: "Hij maakt van zijn hart geen moordkuil. Trump heeft eerst gezegd dat de inval in Venezuela draait om narcoterrorisme. Dat verhaal is een beetje in het water gevallen; ten tijde van het oppakken van Maduro hebben ze de voormalig president van Honduras, die in een Amerikaanse gevangenis zat voor drugssmokkel, vrijgelaten. Nu hoor je ook niks meer over de drugs in Venezuela. Dit draait om olie, geeft Trump toe. Amerika wil toegang tot de oliereserves in Venezuela."

Machado wil op haar beurt de democratie in Venezuela herstellen. "Dat komt Trump helemaal niet goed uit. Bovendien moet hij dan nog meer investeringen doen in Venezuela", zegt Brink. Defensie-expert Peter Wijninga, ook te gast in de studio, vult aan: "Trump heeft gezegd dat Machado niet het respect heeft van de strijdkrachten in Venezuela. Hij ziet haar niet als de leider van het land. Hij doet nu zaken met de interim-president, die uit de kring van Maduro komt."

De val van Maduro leidt dus niet tot een regimewisseling. "Het regime zit er nog. De VS hebben alleen de leider weggehaald", zegt Brink. "De keuze voor Trump was vervolgens: zet ik alles in op Machado, met de onzekerheid of zij voldoende steun heeft, een stabiel landsbestuur kan vormen en ik zaken met haar kan doen, of kan ik druk uitoefenen op Delcy Rodríguez, de interim-president, zodat ik alsnog toegang tot olie krijg?" Volgens Brink koos Trump voor Rodríguez, waardoor Machado aan de zijlijn moet toekijken.

Dat Machado Trump haar Nobelprijs aanbood, verandert daar niets aan. "Er zijn geen toezeggingen uit voortgekomen. Je merkt dat haar opties een beetje op zijn. Trump heeft heel openlijk gezegd: het gaat ons om de toegang tot olie en wij willen dat voor hen gaan verkopen."

Waarom er dan toch een ontmoeting kwam tussen Trump en Machado? Brink: "Zij heeft overal gelobbyd en ook een heleboel internationale spelers hebben aan Trump gevraagd: wil je in ieder geval met deze vrouw een gesprek aangaan? Je kunt zeggen dat het voor de bühne is geweest."

Wijninga deelt die analyse. "Machado kon de Nobelprijs gebruiken om binnen te komen. Ze heeft geleerd van anderen dat je Trump moet paaien om aandacht te krijgen. In die zin is het een slimme zet, maar uiteindelijk is Trump helemaal niet geïnteresseerd in democratie in Venezuela. Hij wil zaken kunnen doen met het regime zoals dat nu bestaat. Machado mag van hem misschien een bijrol vervullen, maar voor hem is zij niet belangrijk."

'Amerikanen hebben geleerd van Irak'

Zelfs als Trump Machado aan de macht zou willen helpen, kan hij dat op dit moment niet. "Als je Machado aan de macht wilt helpen, vraagt dat misschien wel militaire aanwezigheid op de grond. Maar je ziet nu dat de Amerikanen onvoldoende strategische middelen hebben in Iran, omdat ze zich volledig op het Caribisch gebied hebben gericht. Alles wat je daar langer laat staan, beperkt voor een deel je mogelijkheden om op andere plekken in de wereld iets te kunnen doen."

"De Amerikanen hebben ook geleerd van Irak", besluit Wijninga. "Daar hebben ze het regime van Saddam Hoessein volledig ontmanteld, wat een enorme chaos veroorzaakte met langdurige Amerikaanse aanwezigheid. Dat willen ze niet." Brink sluit af: "If you break it, you own it. Dat willen de Amerikanen niet. Dit moment laat alleen zien hoe je aandacht moet krijgen van Trump. Dat weet Machado en dat weet eigenlijk iedereen."