Europese militairen in Groenland is 'mogelijk precies wat Trump wil'

Het sturen van Europese militairen naar Groenland is mogelijk juist wat Donald Trump van de Europeanen wil zien. Dat stelt Amerikadeskundige Diederik Brink in Goedemorgen Nederland op NPO 1. "Het is bij Trump zoeken wat nou precies de reden is dat hij Groenland wil hebben. Is dit een onderhandelingsmanier om Europa aan te zetten in Groenland te investeren?"

Nederland stuurt twee militairen voor een verkenningsmissie naar Groenland, maakte demissionair minister van Defensie Ruben Brekelmans vrijdag bekend. Naast de Nederlandse officier en een logistiek planner sturen ook de Duitsers, Fransen, Noren, Zweden en Denen militairen naar Groenland. Samen gaan ze deelnemen aan een verkenning voor een militaire oefening in het Arctische gebied.

Het gaat om een grote internationale oefening, die onder zware geopolitieke druk plaatsvindt. Trump heeft openlijk gedreigd met het annexeren van Groenland, "goedschiks of kwaadschiks". Hij wil het land hebben voor de nationale veiligheid van de Verenigde Staten, omdat volgens hem China of Rusland het gebied anders innemen en gaan profiteren van de vele beschikbare grondstoffen.

Volgens de Denen betekent bezetting van Groenland door de Amerikanen het einde van het Atlantische bondgenootschap. De Groenlandse premier heeft gezegd bij Denemarken te willen blijven. Woensdag spraken de landen elkaar in Washington, maar daar kwam nog weinig concreets uit.

'Serieuze zaken doen'

De twee Nederlandse militairen gaan samen met de andere militairen "kijken waar ze zich kunnen legeren, waar ze kampementen kunnen bouwen en waar de oefening fysiek plaatsvindt", zegt defensiedeskundige Peter Wijninga. "Op langere termijn kan dat tot permanentere aanwezigheid leiden. Dan moet je weten waar je terechtkomt en hoe je daar langer kunt verblijven."

Wijninga stoort zich niet aan het feit dat lacherig wordt gedaan over het sturen van slechts twee Nederlandse militairen. "We zijn geen militair land. 37 jaar lang ben ik militair geweest, ik weet dat er soms lacherig over wordt gedaan en ik haal mijn schouders erover op. Dan denk ik bij mezelf: prima joh."

De militairen die worden gestuurd "gaan serieuze zaken doen" en met "buitenlandse collega's die verkenning uitvoeren". Wijninga denkt dat de officier iemand van het Korps Mariniers is. "Dat zijn de meest wintergetrainde mensen binnen onze krijgsmacht." De Noren, Denen en Finnen zijn vanwege hun locatie ook behoorlijk getraind in winterse omstandigheden. "Dat zijn de mensen die je daar het snelst kunt verwachten."

Nederlandse mariniers krijgen ieder jaar koudetraining in Noorwegen, waardoor zij goed bekend zijn met de barre Groenlandse omstandigheden. "Als er een substantiële bijdrage van Nederland komt, verwacht ik dat die daarvandaan komt."

Toegang tot grondstoffen

De Denen zijn maar wat blij dat Europese landen zich politiek gezien achter Denemarken scharen. Volgens Wijninga is het doel niet het afschrikken van de Amerikanen, maar "om hun argumenten uit hun handen te slaan".

Die argumenten zijn volgens hem als volgt: "Het Noordpoolgebied ontdooit steeds meer en er komen vaarroutes vrij, deze zomer al, en mogelijk blijven die in de winter ook open. Dat betekent toegang tot allerlei grondstoffen die daar zitten. Landen gaan daar om strijden."

Waarom wil de VS het nou echt hebben?

De Verenigde Staten willen andere wereldmachten als China en Rusland dus voor zijn. Het sturen van Europese militairen doet daarom niets af aan de plannen van de Amerikanen, bracht het Witte Huis in een statement naar buiten. "Het is bij Trump zoeken naar wat nou precies de reden is dat hij Groenland wil", zegt Amerikadeskundige Brink. "Hij zegt het nodig te hebben voor de nationale veiligheid, maar dat is vreemd, omdat ze daar al kunnen doen wat ze willen."

Brink legt uit: "Ze hebben heel veel bases gesloten die ze daar tijdens de Koude Oorlog hadden", waaronder Thule Air Base, een grote basis dat in 2020 werd overgedragen aan de United States Space Force. "Als ze deze bases opnieuw willen opbouwen, dan kan dat onder de bestaande afspraken. Groenland hoort bij Denemarken, wat Groenland onderdeel maakt van NAVO-grondgebied. De Amerikanen kunnen daar al van alles."

Volgens Brink zijn er mogelijk andere redenen waarom Trump Groenland zo graag in wil lijven. "Wil hij dit omdat Amerika dit jaar 250 jaar bestaat en Trump heel graag het Amerikaanse grondgebied wil uitbreiden? Of is dit voor hem een onderhandelingsmanier om de Europeanen aan te zetten om te investeren in Groenland? Dat zijn dus de Nederlanders, Zweden, Noren en Denen die nu allemaal naar het gebied gaan voor oefeningen en mogelijke permanente aanwezigheid."