'Indicaties dat incident met Russische drones in Polen opzettelijk was'
Volgens demissionair minister van Buitenlandse Zaken David van Weel zijn er indicaties dat het incident in Polen met Russische drones opzettelijk was. Deze uitspraak doet hij in het televisieprogramma Café Kockelmann op NPO 2. "De intentie moet nog vastgesteld worden", maar als het een ongeluk was, "dan was het van een roekeloosheid die alleen maar bij Rusland voorkomt".
Russische drones vlogen in de nacht van dinsdag op woensdag over NAVO-grondgebied in Polen. De projectielen werden door de Poolse luchtmacht, gesteund door andere NAVO-eenheden, waaronder de Nederlandse, uit de lucht geschoten. Een huis in een Pools dorp raakte door een neervallende drone zwaar beschadigd. Van Weel reageerde woensdag dat "het een grove escalatie van Rusland" was, mocht de actie geen incident blijken.
Niet speculeren
De bewindsman benadrukt "niet honderd procent te willen uitsluiten" dat de actie met opzet is gepleegd, maar "de indicaties zijn er". Die Welt, een Duitse krant, suggereerde op basis van bronnen dat een aantal drones op weg waren naar NAVO-bases in Polen.
Van Weel wil daar niet over speculeren. "Ik wacht echt op het onderzoek van de NAVO." Wel geeft hij aan dat duidelijkheid "niet lang hoeft te duren", maar "dat de ervaring leert dat er een gegeven moment meer verhalen rondgaan dan er waarheden kunnen zijn".
Daarom is geduldig afwachten van het onderzoek noodzakelijk, "maar je hoeft niet te wachten met extra beschermingsmaatregelen, waar de NAVO nu mee komt".
Wat is de beste verdediging?
Tijdens de nachtelijke indringing van de drones boven Pools grondgebied moesten Nederlandse F35's eraan te pas komen om ze uit de lucht te schieten. Bij de persconferentie van NAVO-chef Mark Rutte en de hoogste commandant van de alliantie, Alexus Grynkewich, werd duidelijk dat er een discussie plaatsvindt of de inzet van jachtvliegtuigen wel de beste manier is om drones uit te schakelen.
Volgens Van Weel zijn er ook andere, noodzakelijke mogelijkheden. "Oekraïne krijgt er gemiddeld 800 per nacht op zich afgevuurd. Met F35's of F16's kun je dat niet bijbenen. Het moet op creatievere manieren, met jammers, sensoren, waar Oekraïne over beschikt. Wij moeten daar nu ook over na gaan denken."
Grootschalige oefening
Naar aanleiding van de gebeurtenissen eerder deze week is vrijdag een grote oefening van de Russische krijgsmacht begonnen, samen met het leger van Wit-Rusland. De oefening vindt plaats langs de grens met Polen en de Baltische Staten. De Poolse grens met Wit-Rusland is in reactie daarop afgesloten.
De militaire oefening komt op een uiterst ongelukkig moment, beaamt Van Weel. "Maar dit lijkt op het oog een reguliere oefening. We moeten het hoofd koel houden en de NAVO monitort alles wat daar gebeurt."