Dit zijn de plannen van minister Hugo de Jonge om het woningtekort op te lossen

Minister Hugo de Jonge (Volkshuisvesting) wil sneller bouwen om de woningnood te verhelpen. Hij kijkt daarbij naar de rol van woningcorporaties en onteigeningsprocedure. "Dit kan helpen in de hele procedure voorafgaand", zegt econoom Nic Vrieselaar bij Goedemorgen Nederland.

De Jonge wil het grondbeleid aanpassen en ellenlange procedures inkorten zodat hij sneller kan bouwen. De bewindsman wil dat de overheid het heft in handen neemt en niet moet terugdeinzen voor grondonteigening.

Onteigeningsprocedure

Volgens Vrieselaar kan dit een oplossing zijn om sneller te bouwen, omdat niet het bouwen zelf, maar de procedures voorafgaand aan het bouwen soms jaren "zeker vijf tot tien" in beslag nemen. "Wat nu vaak gebeurt is dat een gemeente onderhandelt met een grondeigenaar over de prijs. Ze komen er niet altijd uit, en dan moet je nog de onteigeningsprocedure starten. Dat kan jaren duren."

"Als je snelheid wilt moet je sneller bouwen, bijvoorbeeld met prefab, maar dit kan daar ook bij helpen", doelt Vrieselaar op het onteigenen van grond. Mochten de reguliere onderhandelingen tussen de overheid en een grondeigenaar spaak lopen, dan kan het Rijk met het starten van een onteigeningsprocedure "sneller doorpakken" en dus sneller bouwen.

Voor de overheid klinkt het als een mooie uitweg, maar voor grondeigenaren kan het aanvoelen als "onderhandelen met het mes op de keel", stelt de econoom. Want als de grondeigenaar weigert tegen de geboden prijs te verkopen, kan de overheid een onteigeningsprocedure starten en moet de grondeigenaar zijn grond verkopen tegen een prijs die door de rechter wordt bepaald. "Dat klinkt niet heel netjes."

Plannen De Jonge

De woningminister heeft tevens plannen op tafel gelegd om het huizentekort aan te pakken. Hij wil dat er een 'actief grondbeleid' komt voor woningcorporaties. "Die bouwen van oudsher betaalbare huizen, maar zijn sinds de financiële crisis op een zijspoor gezet", zegt Vrieselaar.

Daar ligt een onderdeel van het probleem: het tekort aan betaalbare woningen in Nederland. Daar wil De Jonge verandering in brengen door woningcorporaties meer vrijheid te geven zelf te ontwikkelen. Vrieselaar ziet dit als een voordeel, omdat woningcorporaties minder de grillen van de markt ervaren. Of het nu slecht of goed gaat op de woningmarkt, de woningcorporaties blijven bouwen, in tegenstelling tot commerciële projectontwikkelaars die vooral bouwen wanneer het goed gaat. "Als het slecht gaat trekken zij hun handen ervan af."

"De hoop is dat als je woningcorporaties een grotere rol geeft er wordt doorgebouwd in slechte tijden. Het biedt werkgelegenheid en zorgt ervoor dat het woningtekort beheersbaar blijft. Er komen hierdoor meer betaalbare woningen bij", aldus Vrieselaar.