Flinke stopbonus voor piekbelasters: ‘Maar hoe zit het met de blijvers?’

Het kabinet gaat zo'n 3000 piekbelasters actief benaderen met een aanbod om te stoppen of flink te verduurzamen. Zij kunnen bij uitkoop zo'n 120 procent van de waarde van hun bedrijf ontvangen. Dat bevestigen Haagse bronnen tegenover ANP na berichten van het AD en De Telegraaf. Officieel worden deze kabinetsplannen pas vrijdag bekend.

De stopbonus vloeit voort uit het advies van Johan Remkes, die afgelopen zomer als bemiddelaar optrad in het hoog opgelopen conflict tussen het kabinet en een groot deel van de landbouwsector. Hij adviseerde onder meer binnen een jaar de uitstoot van de 500 tot 600 grootste zogenoemde piekbelasters aan te pakken.

Wat wordt er gedaan voor de 'blijvers'?

"Het lijkt er nu op dat dit daar de invulling van is, en dat is mooi - al hebben we de Kamerbrief nog niet gezien", reageert Trienke Elshof, voorzitter van Land- en Tuinbouworganisatie Nederland (LTO) regio Noord, voorzichtig positief. "Maar aan de andere kant wil je natuurlijk ook kijken wat je kunt doen voor de blijvers die niet geconfronteerd moeten worden met enorme kostenstijgingen."

Bekend is in ieder geval dat piekbelasters die hun bedrijf niet willen laten uitkopen te maken krijgen met strengere milieueisen. "Het betekent in alle gevallen dat het ingrijpende maatregelen zijn die qua kosten natuurlijk bovenop de reguliere bedrijfsvoering komen. Dus dat is enorm ingrijpend", zegt Elshof in Goedemorgen Nederland op NPO 1.

De meeste piekbelasters zijn boerenbedrijven. Om in aanmerking te komen voor een regeling hoeven zij niet per se helemaal te stoppen, ook verregaande verduurzaming of verplaatsing naar een plek verder uit de buurt van kwetsbare natuur behoren tot de mogelijkheden.

Vrijwillige uitkoop of verplaatsing moet volgens de LTO-voorzitter eigenlijk inhouden dat de kosten voor boeren in gebieden waar meer aan stikstofreductie gedaan moet worden even hoog moeten zijn als voor boeren in gebieden waar dit in mindere mate het geval is. "Zij moeten dezelfde mogelijkheden hebben om ook voort te kunnen met hun bedrijfsvoering."

Voedselzekerheid in gevaar?

Melkveehouder Annemiek Koekoek is nog niet helemaal overtuigd van de uitgelekte plannen: "Ik vind hier nog veel onduidelijk aan." Zo vraagt ze zich af of die 120 procent over de boekwaarde of marktwaarde van het boerenbedrijf gerekend wordt. "En wat krijgt iemand die verplaatst? Als je van een goedkoper deel van het land naar een duurder deel van het land wil verplaatsen, zal je meer dan 120 procent moeten hebben."

Tekst gaat verder onder de tweet.

Daarbij is Koekoek geschrokken van het aantal dat genoemd wordt: 3000. Eerst werd er gesproken over 500 piekbelasters, geeft ze aan. "Ik vind het veel. Blijven we wel met genoeg boeren over?" Ze vreest voor de voedselzekerheid in Nederland over twintig jaar. "Er stoppen elk jaar boeren en lang niet iedereen heeft een opvolger. Dus ik denk dat ik me daar als kabinet zorgen over zou gaan maken."

Tweede Kamerlid namens de VVD Hatte van der Woude reageert in Goedemorgen Nederland dat de voedselzekerheid niet iets is waar zorgen over nodig zijn. "We produceren enorm veel voor de export, en het is echt niet zo dat we binnenkort zonder aardappelen zitten."

Vergunning

De nieuwe regeling moet stikstofruimte opleveren om bedrijven te legaliseren die in de knel zijn gekomen door een uitspraak van de Raad van State in mei 2019. De hoogste bestuursrechter zette een streep door het vergunningenbeleid dat tot dan toe werd gevoerd. Daardoor hadden duizenden bedrijven ineens een vergunning nodig, terwijl dat eerder niet hoefde. Vrijgespeelde stikstofruimte kan ook helpen de vergunningverlening voor bouw- en infrastructuurprojecten vlot te trekken.

Elshof en Koekoek hopen op meer duidelijkheid wanneer de plannen vrijdag daadwerkelijk gepresenteerd worden. Daarbij is Koekoek benieuwd naar de toon, die ze op dit moment weer "erg hard" vindt.

LEES OOK: CDA-Kamerlid Henri Bontenbal: kabinet, help boeren bij produceren groen gas