Rechter doet vandaag uitspraak: ‘MH17 en oorlog in Oekraïne onlosmakelijk met elkaar verbonden’

Ruim acht jaar na de aanslag doet de rechtbank vandaag uitspraak in de zaak over het neerhalen van vlucht MH17. "Hier kijkt de hele wereld naar", zegt directeur politieke zaken bij het Haags Centrum voor Strategische Studies (HCSS) Han ten Broeke. "Dit is echt een hele belangrijke uitspraak die vandaag gedaan wordt. Voor nabestaanden moet het heel spannend zijn, want het is zeker niet gezegd dat hier wel even een veroordeling uitrolt."

Op 17 juli 2014 stortte het toestel van Malaysia Airlines, vertrokken van Schiphol en onderweg naar de Maleisische hoofdstad Kuala Lumpur, neer boven Oost-Oekraïne. Het vliegtuig was uit de lucht geschoten. Alle 298 inzittenden kwamen om het leven, onder hen bijna 200 Nederlanders.

Verbinding MH17 en de oorlog

Ten Broeke geeft verder aan dat hij het "heel raar" vindt dat er – ook vanuit de politiek – weinig te horen is over het feit dat de verbinding van MH17 met de huidige oorlog van Oekraïne in Rusland "een hele rechtstreekse is". "Wij zijn het land - Nederland - dat de meeste dodelijke slachtoffers te betreuren heeft in deze oorlog na de strijdende partijen, Oekraïne en Rusland. Heel weinig mensen realiseren zich dat."

Tekst gaat verder onder de tweet.

Robbert Oehlers, die zijn 20-jarige nichtje Daisy Oehlers verloor bij de ramp, onderschrijft dat MH17 en de oorlog in Oekraïne "onlosmakelijk met elkaar verbonden zijn". "Wij zijn ongevraagd betrokken bij de oorlog op het moment dat het vliegtuig is neergehaald."

Volgens het Openbaar Ministerie zijn pro-Russische separatisten verantwoordelijk voor het inzetten van de Buk-raket waarmee het vliegtuig is neergehaald. Zij hadden mogelijk niet door dat het ging om een passagiersvlucht. Het OM vervolgt hiervoor vier mannen. Het gaat om rebellenleider Igor Girkin, zijn rechterhand Sergej Doebinski, diens assistent Oleg Poelatov en garnizoenscommandant Leonid Chartsjenko. Deze drie Russen en een Oekraïner worden verantwoordelijk gehouden voor de dood van alle inzittenden. Volgens het OM hebben zij een rol gespeeld bij het binnenhalen of het wegbrengen van de Buk-raketinstallatie. In het gebied was, toen al, een gewapend conflict gaande. Tegen alle vier de mannen is een levenslange gevangenisstraf geëist.

Girkin

Alle verdachten hebben zich het hele proces niet in de rechtbank laten zien. Alleen Poelatov heeft zich laten vertegenwoordigen door advocaten, en hij ontkent iedere betrokkenheid. Girkin, "misschien wel de beruchtste", aldus Ten Broeke, heeft zich al laten zien in de oorlog in Rusland. Oekraïne looft een beloning uit van 100.000 dollar voor tips die tot de overdracht van de Rus Igor Girkin aan Oekraïne leiden: het land beschouwt Girkin als 'een van de beroemdste Russische terroristen'. Hij zou zijn aangesteld als leidinggevende van een Russische eenheid in Oekraïne.

"We zagen hem een paar weken geleden op social media voorbijkomen", zegt Ten Broeke. "Als deze man nog in die oorlog zit en rondloopt in de Donbas, en hij zou gevangen gezet kunnen worden, dan hebben we hem te pakken."

De uitspraak is donderdag om 13.30 uur in het Justitieel Complex op Schiphol en duurt naar verwachting ongeveer twee uur.

LEES OOK: Bellingcat-directeur: ‘We weten waar de MH17-hoofdverdachte is’