main-logo NPO Start
Steun WNL Steun WNL Steun WNL
Foto ANP. Staatssecretaris Marnix van Rij van Fiscaliteit en Belastingdienst.
30 mei 2022 — 15:29

Kabinet erkent institutioneel racisme ‘zonder kwade trouw’ bij Belastingdienst

Het kabinet erkent dat er bij de Belastingdienst sprake was van institutioneel racisme. Wel werd er volgens staatssecretaris Marnix van Rij gehandeld “zonder kwade trouw. Er zat totaal geen beleid achter”, aldus de bewindspersoon. Hij stuurde maandag namens het kabinet een brief naar de Tweede Kamer.

Institutioneel racisme is wel echt wat anders dan rassenhaat, benadrukt Van Rij maandag nogmaals. “Institutioneel racisme is geen juridische term, maar een sociologische.” Wel was er sprake van expliciet institutioneel racisme, zegt hij desgevraagd.

Persoonlijke kenmerken, waaronder nationaliteit, wogen mee bij het bepalen of iemands aangifte handmatig werd gecontroleerd. Dat blijkt uit discriminerende handleidingen die werden gebruikt. Dit valt onder institutioneel racisme, schrijft de bewindsman. Hij verwijst naar een recente definitie van die term door het College voor de Rechten van de Mens.

De handleidingen kunnen niet door de beugel, zegt Van Rij, evenals de door inspecteurs gebruikte “bewoordingen” zoals die naar boven kwamen in een onderzoeksrapport naar de zwarte lijsten die het kabinet tot enige tijd geleden gebruikte.

Reinigingsproces

Maar het gaat hierbij om acties van “een aantal medewerkers” en niet iets dat breed bij de Belastingdienst speelde, beklemtoont de bewindsman. Op de handleidingen zaten “geen kwaliteitscontroles, geen waarborgen”. Ze zijn ook jarenlang niet opgemerkt. “Met de inzichten van nu, 2022, denk je: hoe heeft dat kunnen gebeuren?”, aldus Van Rij.

Het erkennen van institutioneel racisme zonder aan die erkenning gevolg te geven zou volgens de staatssecretaris een “loze handeling” zijn. Er is al veel in gang gezet om zaken bij de fiscus te verbeteren, benadrukt hij. De erkenning is volgens Van Rij onderdeel van een “reinigingsproces”.

‘Niet elk onderscheid is discriminerend’

Maar Van Rij wil niet dat de Belastingdienst “in een kramp” schiet. Selectie op bepaalde risico’s is nodig om toezicht te houden en misbruik te voorkomen. “Discriminatie is en blijft verboden, maar niet elk onderscheid is discriminerend”, benadrukt Van Rij. Dat hangt volgens hem af van de “rechtvaardigingsgrond”.

Bij risicoselectie wordt het risico op fraude ingeschat op basis van een aantal criteria, bijvoorbeeld inkomen. Maar dit gebeurde bij de Belastingdienst ook op basis van nationaliteit, zonder dat daar een rechtvaardigheidsgrond voor was, én op basis van “uiterlijke kenmerken”. Daarom erkende het kabinet maandag dat er bij de fiscus sprake is geweest van institutioneel racisme.

Dit betekent echter niet dat het maken van onderscheid per definitie fout is, vindt Van Rij. Risicoselectie is zelfs broodnodig, omdat de overheid gewoonweg niet genoeg mensen heeft om controles uit te voeren zonder dat daar selectie aan vooraf gaat. De bewindsman wil een “discussie” voeren over de balans tussen efficiënte fraudeaanpak en het voorkomen van discriminatie.

LEES OOK: ‘Bekennen racisme in toeslagenaffaire heeft geen zin’

Door: Redactie

Maak nu het verschil. Het telt. Word lid van WNL. Klik hier

Terugluisteren als podcast: Haagse Lobby

Luister nu naar de nieuwste aflevering van WNL Haagse Lobby! Martijn de Greve gaat met de gasten in gesprek over de verzoeningspoging van politiek Den Haag met de aanstelling van een bemiddelaar om te voorkomen dat de boerenprotesten nog verder escaleren.
Te gast zijn:
– Oud-directeur communicatie van LNV & voormalig hoofd voorlichting van de VVD, Henri Kruithof
– Voorzitter van LTO-Nederland, Sjaak van der Tak
– Europarlementariër van de SGP Bert-Jan Ruissen
Maandagavond 20.30
Verdachte inbreker wordt opgespoord door ‘Find My AirPods’

Een man die van een inbraak in Leiden wordt verdacht is opgespoord door de AirPods die hij had meegenomen. Dat meldt de politie. Hij werd…

Lees meer

Drie verdachten tot levenslang veroordeeld in Caloh Wagoh-proces

De rechtbank heeft in het liquidatieproces tegen leden van de voormalige motorclub Caloh Wagoh drie verdachten tot levenslang veroordeeld voor moord, poging tot moord en…

Lees meer

Ook groot pensioenfonds PMT besluit pensioenen te verhogen

Het Pensioenfonds Metaal & Techniek (PMT) heeft als laatste van de grootste pensioenfondsen in Nederland besloten om de pensioenen te verhogen. Aangesloten gepensioneerden krijgen er…

Lees meer

Kabinet: gemeenten zien toch ruimte voor hogere energietoeslag

Gemeenten noemen een hogere energietoeslag voor 2022 “bespreekbaar”, en daarmee ziet het kabinet toch een mogelijkheid om wat te doen aan de koopkrachtpijn van de…

Lees meer

Ziekenhuizen nemen hoogste aantal coronapatiënten op sinds april

De Nederlandse ziekenhuizen zagen afgelopen etmaal 155 nieuwe patiënten met corona binnenkomen op de verpleegafdelingen en intensive cares. Dat is het hoogste aantal nieuwe opnames…

Lees meer

Thom de Graaf waarschuwt opnieuw voor ontbreken crisiswetgeving bij nieuwe coronagolf

Vicepresident van de Raad van State Thom de Graaf maakt zich zorgen over het instabiele politieke en maatschappelijke klimaat. Dat zei hij dinsdagochtend in het…

Lees meer

Kabinet akkoord met toetreding Zweden en Finland tot NAVO

Het kabinet is dinsdag akkoord gegaan met de toetreding van Finland en Zweden tot de NAVO. Beide landen besloten tot aansluiting bij het Atlantische bondgenootschap…

Lees meer

Angst voor recessie zorgt voor enorme daling waarde euro: laagste niveau in 20 jaar

De euro is gezakt naar het laagste niveau ten opzichte van de Amerikaanse dollar in twintig jaar. De daling wordt veroorzaakt door het toenemende risico…

Lees meer

Politieactie tegen mensensmokkel in Duitsland en ook in Nederland

De Duitse politie is dinsdag op grote schaal in actie gekomen tegen bendes mensensmokkelaars. Er zijn negenhonderd agenten actief met talrijke huiszoekingen in heel het…

Lees meer

Gezondheidsraad adviseert geen bevolkingsonderzoek huidkanker

Om huidkanker te bestrijden moet vooral worden ingezet op voorlichting en gedragsverandering, stelt de Gezondheidsraad in een advies aan het kabinet. Een landelijk bevolkingsonderzoek is…

Lees meer

Verschillende distributiecentra van supermarkten nog steeds geblokkeerd

Verschillende distributiecentra van supermarkten worden nog altijd geblokkeerd door protesterende boeren. Sommigen hebben er de nacht doorgebracht. Er zijn op dit moment protestacties gaande bij…

Lees meer

Mkb’ers maken steeds vaker gebruik van alternatieve financiers

Kleinere ondernemers maken steeds vaker gebruik van alternatieve financiers, zoals crowdfunders, vastgoedfinanciers en leasemaatschappijen. Deze partijen bedienen bij zakelijke leningen tot 250.000 euro al ruim…

Lees meer

Supermarkten bekijken of ze schade blokkadeacties boeren kunnen verhalen

Supermarkten bekijken de mogelijkheid of zij de schade die zij lijden door boerenblokkades ergens kunnen verhalen. Het is volgens een woordvoerster van supermarktkoepel Centraal Bureau…

Lees meer

Gevangenen zamelen geld in voor familie van Gino

De gevangenen van de Sittardse gevangenis hebben bijna duizend euro ingezameld voor de familie van Gino. Het jongetje van negen werd een paar weken geleden…

Lees meer

Voorzitter LTO-Nederland: ‘We hebben drie harde eisen voor Remkes’

De boerengemeenschap, waaronder LTO-Nederland, kijkt met enige argwaan naar de aanstelling van stikstofbemiddelaar Johan Remkes. De voormalig bestuurder moet de gesprekken tussen de boeren en…

Lees meer

Ontvang de gratis WNL Vandaag Nieuwsbrief

Iedere dag de actualiteit gratis in je mailbox.

Schrijf je in