Consumentenbeïnvloeding is een serieuze industrie: ‘Om te kijken wat mensen doen en waar zij gevoelig voor zijn’
Millennials brengen veel van hun tijd online door. Ook op financieel gebied. Steeds meer aankopen of financiële keuzes worden online gedaan. Dat geeft ondernemingen de mogelijkheid om het gedrag van mensen online te volgen en ook te beïnvloeden.
Financiële ondernemingen volgen consumenten op de voet. Er is zelfs een hele industrie ontstaan rond de online beïnvloeding van consumenten. "Om te kijken naar wat zij doen en waar zij gevoelig voor zijn", zegt psycholoog Stefanie de Beer bij Stand van Nederland: Generatie Next.
Kredietverstrekking
Vervolgens proberen bedrijven op die gevoeligheden in te spelen door het gedrag van mensen met informatie te beïnvloeden. Dat kan bijvoorbeeld middels een kredietverstrekking. Op een site kan een aanbieding staan, bijvoorbeeld lenen tegen een rentepercentage van 3,4 procent. "De consument denkt misschien dat dat tarief ook op hem of haar van toepassing zal zijn."
Bij het daadwerkelijk afsluiten van die lening kan dat percentage veel hoger liggen, maar vaak is het dan al te laat. Helaas is het vaak voor millennials ook makkelijker om te betalen op afbetaling, dan om direct te betalen.
Geen stok om mee te slaan
In Nederland houdt de Autoriteit Financiële Markten (AFM) toezicht op bedrijven die kredieten verstrekken. De Beer, werkzaam bij AFM, voert een "serieus gesprek" met een partij "afhankelijk van hoe erg wij bepaalde gedragingen vinden".
Een wettelijke grondslag om bedrijven tot een gesprek met AFM te dwingen heeft de toezichthouder niet. Dus "moeten wij ons erbij neerleggen" als een financiële onderneming een gesprek afslaat.
Het AFM is er weliswaar om toezicht te houden, maar heeft niet op alle gebieden een stok om mee te slaan. "Dat is soms moeilijk en frustrerend, omdat je schadelijk gedrag kordaat wilt aanpakken. Soms is een gesprek ook niet voldoende."
Consumentbeïnvloeding is een serieuze industrie geworden. Zijn millennials daartegen bestand als zij onbewust grote hoeveelheden data over hun koopgedrag delen? Lisette Wellens ging op onderzoek uit.
Deze aflevering van Stand van Nederland: Generatie Next was op donderdag om 21.04 uur te zien op NPO 2. Kijk hem nu hier terug, op NPO Start.