main-logo NPO Start
Steun WNL Steun WNL Steun WNL
Jacques Grishaver, voorzitter Auschwitzcomité, initiatiefnemer Namenmonument / Foto: Hans Jaap Melissen
Iedere Steen heeft een Gezicht - 14 september 2021 — 13:47

PODCAST Iedere Steen heeft een Gezicht: ‘Bij ons thuis heerste altijd de oorlog’

Het Holocaust Namenmonument wordt aankomend weekend onthuld door koning Willem-Alexander. Een monument dat herinnert aan de ruim 102.000 Nederlandse Joden, Sinti en Roma die tijdens de Tweede Wereldoorlog zijn omgekomen en vermoord. Jacques Grishaver, voorzitter van het Auschwitz-comité, is de drijvende kracht achter dit monument aan de Weesperstraat in Amsterdam. “In de hele wereld is niet zo’n monument, met 102.000 namen”, vertelt hij in de podcastserie Iedere Steen heeft een Gezicht. “Veel mensen die nu met me meegaan om het te bekijken zijn verbijsterd en onder de indruk.”

Het monument moet een belangrijke rol gaan spelen bij de jeugd, benadrukt hij. “We hebben ook een educatief programma. We nodigen klassen uit om ’s ochtends het monument te bezoeken, en ’s middags naar het Verzetsmuseum, Joods Historisch Museum of de Portugese Synagoge te gaan.” Glunderend vertelt hij dat binnen enkele weken meer dan 3300 leerlingen zich hebben aangemeld.

‘Bij ons thuis heerste altijd de oorlog’

Toen Jacques één jaar oud was, in 1943, zat hij met zijn opa ondergedoken op de Linnaeusdwarsstraat in Amsterdam. Zijn ouders komen uiteindelijk terecht in de Hollandse Schouwburg, een plek die toen door de Duitse bezetter gebruikt werd als plaats waar joden zich moesten melden. Tienduizenden vrouwen, mannen werden vanaf hier naar concentratie- en vernietigingskampen gedeporteerd.

Zijn ouders wisten te ontsnappen, wat betekende dat Jacques in het laatste jaar van de oorlog weer kon terugkeren naar zijn ouders. Dat hield echter niet automatisch in dat hij een gelukkige jeugd had. Aan vaderskant van de familie waren veel mensen gespaard, maar aan moederskant was dat absoluut niet het geval.

“Bij ons thuis heerste altijd de oorlog. Je leeft in een traumatische omgeving”, vertelt hij. “Iedere keer als er iets fout ging, als mijn ouders bijvoorbeeld ruzie hadden, zei mijn moeder: Jacques, als jij er niet was geweest, was ik lekker met mijn ouders meegegaan naar Polen.” Daarmee bedoelde ze: dan had ik niet zo’n traumatisch leven gehad. “Dat geeft een enorme druk op een kind.”

Maar Jacques is er nog het best vanaf gekomen, zo zegt hij zelf. “Zowel mijn broer als mijn zus, inmiddels overleden, hebben al heel jong in een psychiatrische inrichting gezeten. Ze hebben altijd te lijden gehad van hun achtergrond.”

Oorlogsjournalist Hans Jaap Melissen spreekt in de WNL-podcastserie Iedere Steen heeft een Gezicht met familieleden, in verschillende generaties, van mensen die op het nieuwe Holocaust Namenmonument vermeld staan.

In de tweede aflevering spreekt Melissen ook met de zoon van Jacques, Mischa Grishaver, over het effect dat de oorlog op hem heeft gehad. Ook werpt hij de vraag op: hoe zit hetnu met antisemitisme in Nederland, en in de wereld?

Geen enkele aflevering missen? Neem nu een abonnement via Apple PodcastsSpotifyGoogle Podcasts, of een andere podcast-app.

Door: Redactie

Maak nu het verschil. Het telt. Word lid. Klik hier

U heeft niet de juiste cookie settings om een reactie te plaatsen. Klik hier om uw instellingen te wijzigen

Vrouw uit Middelburg zakt tot haar nek in zinkgat

Een vrouw is tot haar nek weggezakt in een zinkgat. Haar echtgenoot en buurman moesten haar nek vasthouden zodat ze kon blijven ademen. Het voorval…

Lees meer

WODC: Veel meer mensen in Nederland slachtoffer van mensenhandel dan wordt gemeld

Het kennisinstituut voor het ministerie van Justitie en Veiligheid, WODC, zegt dat er drie tot vier keer zoveel meer mensenhandel plaatsvindt in Nederland dan dat…

Lees meer

Pfizer en Moderna werken aan nieuw vaccin tegen omikron-variant

De zorgen over de nieuwe coronavariant ‘omikron’ zijn dusdanig groot dat zowel Pfizer als Moderna al een nieuw vaccin aan het ontwikkelen zijn. Pfizer heeft…

Lees meer

Aantal positieve coronatest lijkt met 21.552 nieuwe gevallen niet verder te stijgen

Het aantal positieve coronatests lijkt voorlopig een plafond te hebben bereikt. Tussen zondagochtend en maandagochtend zijn 21.552 nieuwe gevallen geregistreerd. Het is de veertiende dag…

Lees meer

Veel Nederlanders onderschatten uitgaven en overschatten inkomsten

Uit nieuw onderzoek blijkt dat zeker de helft van de Nederlandse huishoudens financieel kwetsbaar is. Dit betekent dat bij enige tegenslag zij hun rekeningen en…

Lees meer

De Jonge meldt veertiende persoon die in Nederland besmet is met omikron-variant

Van een veertiende persoon is vast komen te staan dat die besmet is met de nieuwe omikron-variant van het coronavirus. Het gaat ook hier om…

Lees meer

Grootste groei coronapatiënten in ziekenhuizen sinds begin januari

Het aantal coronapatiënten in de Nederlandse ziekenhuizen is maandag met 130 toegenomen tot 2772. Dat is de grootste toename sinds 4 januari, aldus cijfers van…

Lees meer

Coronazelftesten in veel winkels en online uitverkocht: ‘Deze week worden de winkelvoorraden weer aangevuld’

De zelftesten voor het coronavirus zijn in veel winkels en online uitverkocht. Dat meldt koepelorganisatie Centraal Bureau Drogisterijbedrijven (CBD). Mensen die een zelftest willen kopen…

Lees meer