main-logo NPO Start
Steun WNL Steun WNL Steun WNL
Stand van Nederland - 31 maart 2021 — 15:24

Economen proberen de toekomst te voorspellen: ‘Er zitten natuurlijk wel modellen achter’

De grote Nederlandse banken proberen te voorspellen wat de economie gaat doen. Maar hoewel ze gebruikmaken van grote hoeveelheden gegevens en geavanceerde modellen, komen die voorspellingen niet altijd uit zoals bijvoorbeeld die over de woningmarkt tijdens de coronacrisis. “Dat zijn dingen die wij niet kennen uit de historie en dus niet in onze modellen zitten”, legt Rabobank-econoom Carlijn Prins uit in Stand van Nederland: Generatie Next. “Die moeten wij dus naderhand bijstellen en aanpassen in onze ramingen.”

Prins is een van de tientallen ‘weermannen en -vrouwen’ die werken bij de grote Nederlandse banken en daar de toestand van de economie probeert te doorgronden. Soms doet ze ook voorspellingen. “Zelf noemen wij dat eigenlijk liever ramen of het maken van verwachtingen. Bij voorspellingen heb ik een beetje het idee dat je in een glazen bol tuurt of met een wichelroede rondloopt. Er zitten natuurlijk echt wel modellen achter bij wat wij doen.”

Voor veel mensen voelt de macro-economie als ver weg, vertelt Prins. “Maar als wij bijvoorbeeld schrijven over een toename van de werkloosheid, dan raakt dat wel degelijk de mensen in die economie. Er zijn dan echt mensen die hun baan kwijtraken.”

‘Voorspellingen leggen zwakheden bloot’

Achter de ramingen van de Nederlandse economie zitten modellen. “Die modellen zijn voor een groot deel gebaseerd op de historische relatie tussen economische variabelen”, aldus Prins. Maar toch kan je voor verrassingen komen te staan, zoals vorig jaar bij de woningmarkt. “Na het uitbreken van de coronacrisis werd van links tot rechts geraamd dat de huizenprijzen zouden dalen omdat de economische klap zo groot was. Maar wat voor de huizenprijzen ook meespeelt is dat de overheidssteun zo goed op gang is gekomen dat de inkomens van huishoudens op peil zijn gebleven.”

Hoewel die economische voorspellingen niet altijd kloppen, zijn ze wel van groot belang. “Die voorspellingen leggen ook zwakheden in een economie bloot. Dat geeft beleidsmakers de kans om daarop in te spelen en aan te passen”

‘Uiteindelijk is de overheid daarin goed geslaagd’

Dat gebeurde ook in de coronacrisis. “De overheid heeft met de lockdownmaatregelen grote delen van de economie stilgelegd. Dat zou een enorme impact kunnen hebben op de werkloosheid. Dat is ook waar wij in eerste instantie van uitgingen, maar de overheid kwam met enorme steunpakketten over de brug om zoveel mogelijk banen in stand te houden. Uiteindelijk is de overheid daarin goed geslaagd en is die werkloosheid niet zo hard opgelopen.”

Jill Bleiksloot is gek op voorspellingen, maar dan moeten ze wel uitkomen. Dat gebeurde niet bij de huizenmarkt, waarbij werd gezegd dat de groei minimaal zou stagneren. Ze besloot te wachten. En nu? Een huis kopen zit er voorlopig niet in. Iedereen is op zoek naar grip op de toekomst. De politiek, de banken, de economie, de hele samenleving drijft op voorspellingen. Kunnen we onze welvaart sturen met voorspellingen?

Dat zie je in een nieuwe aflevering van Stand van Nederland: Generatie Next, donderdag om 22.10 uur op NPO 2. Daarna terug te kijken via NPO Start

Door: Bert van Doorn

Maak nu het verschil. Het telt. Word lid. Klik hier

U heeft niet de juiste cookie settings om een reactie te plaatsen. Klik hier om uw instellingen te wijzigen

Vrouw uit Middelburg zakt tot haar nek in zinkgat

Een vrouw is tot haar nek weggezakt in een zinkgat. Haar echtgenoot en buurman moesten haar nek vasthouden zodat ze kon blijven ademen. Het voorval…

Lees meer

WODC: Veel meer mensen in Nederland slachtoffer van mensenhandel dan wordt gemeld

Het kennisinstituut voor het ministerie van Justitie en Veiligheid, WODC, zegt dat er drie tot vier keer zoveel meer mensenhandel plaatsvindt in Nederland dan dat…

Lees meer

Pfizer en Moderna werken aan nieuw vaccin tegen omikron-variant

De zorgen over de nieuwe coronavariant ‘omikron’ zijn dusdanig groot dat zowel Pfizer als Moderna al een nieuw vaccin aan het ontwikkelen zijn. Pfizer heeft…

Lees meer

Aantal positieve coronatest lijkt met 21.552 nieuwe gevallen niet verder te stijgen

Het aantal positieve coronatests lijkt voorlopig een plafond te hebben bereikt. Tussen zondagochtend en maandagochtend zijn 21.552 nieuwe gevallen geregistreerd. Het is de veertiende dag…

Lees meer

Veel Nederlanders onderschatten uitgaven en overschatten inkomsten

Uit nieuw onderzoek blijkt dat zeker de helft van de Nederlandse huishoudens financieel kwetsbaar is. Dit betekent dat bij enige tegenslag zij hun rekeningen en…

Lees meer

De Jonge meldt veertiende persoon die in Nederland besmet is met omikron-variant

Van een veertiende persoon is vast komen te staan dat die besmet is met de nieuwe omikron-variant van het coronavirus. Het gaat ook hier om…

Lees meer

Grootste groei coronapatiënten in ziekenhuizen sinds begin januari

Het aantal coronapatiënten in de Nederlandse ziekenhuizen is maandag met 130 toegenomen tot 2772. Dat is de grootste toename sinds 4 januari, aldus cijfers van…

Lees meer

Coronazelftesten in veel winkels en online uitverkocht: ‘Deze week worden de winkelvoorraden weer aangevuld’

De zelftesten voor het coronavirus zijn in veel winkels en online uitverkocht. Dat meldt koepelorganisatie Centraal Bureau Drogisterijbedrijven (CBD). Mensen die een zelftest willen kopen…

Lees meer