WNL PODCAST: Hoe houden we de zorg betaalbaar? ‘Dokters moeten durven op de rem te trappen’

In zes afleveringen van de Stand van Nederland-podcast maakt Leon Mastik de rekening op van de zorgkosten in onze laatste levensjaren. We worden steeds ouder, maar hoe duur mag de laatste fase van ons leven zijn? En hoe houden we de zorgkosten behapbaar? De zesde en laatste aflevering is nu te beluisteren via de NPO Radio 1-site en de verschillende podcast-apps.

Professionals in de zorg moeten gestimuleerd worden om dapper te zijn en keuzes te durven maken die geld opleveren. Dat zegt huisarts Pieter Barnhoorn in de zesde podcast van het onderzoeksplatform Stand van Nederland. "Weinig dokters durven nu dapper te zijn."

"Het gaat er daarbij vooral om dat dokters durven na te denken en op de rem trappen," zegt Barnhoorn. "Dokters zijn nu te veel doeners, en geen denkers." Veel artsen zijn gewend om tot het einde van iemands leven door te behandelen. Toch willen patiënten zelf dat vaak niet. Door hen te laten meebeslissen, worden een hoop onnodige zorgkosten bespaard.

Als huisarts komt Barnhoorn heel veel kleine handelingen tegen die heel veel geld kosten. Dat geldt niet alleen voor de laatste levensfase, maar ook bij jongere patiënten. "Een heleboel mensen geloven dat je, het liefst dagelijks, je Prostaat Specifiek Antigeen (PSA) zou moeten bepalen. Sommigen denken dat je daarmee prostaatkanker kan vangen," zegt Barnhoorn.

'Niet laf zijn'

Dat het bepalen van PSA een screeningsinstrument is, is een misvatting, zegt de huisarts. "Maar elke man van boven de vijftig leest vroeg of laat dat bij een bekende Nederlander prostaatkanker is ontdekt op basis van zijn PSA. Die komt bij mij zo'n check vragen. Dan kan ik laf zijn en gewoon even prikken. Maar daarmee geef ik het geld uit van een ander."

Direct overgaan tot handelen leidt tot hoge kosten, zegt Barnhoorn. "Dan ben ik gul met andermans spul. Ik geef het geld van de belastingbetaler uit, en de patiënt help ik er niet eens mee."

Door eerst na te denken en in gesprek te gaan met de patiënt, wordt veel geld bespaard, zo ziet Barnhoorn. "Het leuke is dat met patiënten praten helemaal niet spannend is." Patiënten willen helemaal niet dat de arts gelijk aan de slag gaat, zo merkt de huisarts tijdens die gesprekken. "Dan willen zij vaak helemaal niet dat die dokters doén."