main-logo NPO Start
Steun WNL Steun WNL Steun WNL
Goedemorgen Nederland - 4 mei 2021 — 14:10

Persoonlijke verhalen van oorlogsslachtoffers steeds belangrijker: ‘Gebeurtenissen moeten gezicht krijgen’

Het wordt steeds belangrijker om de persoonlijke verhalen van oorlogsslachtoffers te vertellen en niet te blijven steken in een gesprek over getallen. “Die gebeurtenissen moeten een gezicht, een stem en een geschiedenis krijgen. We moeten nooit vergeten tot welke verschrikkelijke dingen wij als mensen in staat zijn en wat wij elkaar kunnen aandoen”, zegt Jaap Smit, vicevoorzitter van het Nationaal Comité 4 en 5 mei.

En dat wordt enkel zichtbaar door verhalen, zegt Smit in Goedemorgen Nederland op NPO 1. “We raken in de tijd waar de ooggetuigen die het zelf hebben meegemaakt er niet meer zijn, en we moeten het hebben van het elkaar doorvertellen van die verhalen.”

Zo is de oorlog voor Smit zelf ook sprekend geworden door de verhalen die hij hoorde van zijn familie. “Ik zal nooit vergeten dat ik als student met mijn grootouders sprak”, vertelt hij. “Mijn grootvader is als jonge vader van straat geplukt in Hilversum. Hij was negen maanden van de wereld en niemand wist waar hij was. Hij werd meegenomen naar Kamp Amersfoort, en ging vanuit daar naar Noord-Duitsland waar hij te werk is gesteld in een fabriek.”

‘Ik krijg er nog kippenvel van’

Zijn grootvader sprak nooit over de oorlog, maar op een avond besloot de toen ongeveer 22-jarige Smit niet te vertrekken voordat hij het verhaal te horen kreeg. “Ik krijg er nog kippenvel van”, vertelt hij. “Dat was een overlevingsverhaal van iemand die niet wist wat hem overkwam en daar gedwee moest doen wat hem opgedragen werd. Hij is lopend en deels fietsend teruggekomen en stond uiteindelijk weer voor de deur.”

Dit verhaal maakte een enorme indruk op de vicevoorzitter. “Je moet je voorstellen dat je van de straat geplukt wordt door iemand die jouw lot in zijn handen neemt en bepaalt wat jij gaat doen. Ik kan me dat niet voorstellen.”

‘Al die mensen die zeggen dat we een dictatuur zouden zijn: hou toch op’

“Al die mensen die wel eens zeggen dat we een dictatuur zouden zijn, hou toch op man”, zegt Smit. “Je kunt hier gewoon gaan en staan waar je wil. Je kunt zeggen wat je wil, en het leven leiden wat je wil. Het is nu even beperkt door de coronamaatregelen, maar je moet je eens realiseren dat er iemand stampend door de straten loopt en jou in je kraag pakt.” Dat is onvoorstelbaar, beklemtoont Smit. “En dat geeft aan hoe belangrijk die vrijheid is, en hoe belangrijk het is dat wij die verhalen aan elkaar blijven vertellen en dat we er zuinig op zijn. Ook op onze democratie en onze rechtstaat.”

Op NPO 1 begint vanavond om 18.45 uur de herdenkingsbijeenkomst in De Nieuwe Kerk in Amsterdam. Rond 19.50 uur begint de Nationale Herdenking op de Dam in Amsterdam, die op alle drie de publieke zenders te volgen is. Op NPO Radio 1 is er vanaf 18.30 uur een extra uitzending over de Nationale Herdenking.

LEES OOK: Duizenden objecten in depot van Westerbork moeten herinnering in leven houden

Door: Marinka Wagemans

Maak nu het verschil. Het telt. Word lid. Klik hier

U heeft niet de juiste cookie settings om een reactie te plaatsen. Klik hier om uw instellingen te wijzigen

Stand van Nederland: Generatie Next

Millennials namen in coronatijd massaal een puppy! En illegale handelaren spelen dankbaar in op die groeiende vraag. Wat zijn de gevolgen van deze ongekende huisdierenpopulariteit?

Donderdag om 22.10
Cultuursector: gebruik toegangstesten onder voorwaarden

De cultuurbranche vindt testbewijzen voor concerten, voorstellingen en festivals een goede tijdelijke maatregel. De toegangstesten zijn in te zetten tijdens periodes waarin het besmettingsrisico hoog…

Lees meer

Duitsland en WHO kondigen kenniscentrum over pandemieën aan

Duitsland en de Wereldgezondheidsorganisatie WHO hebben woensdag hun plan voor een nieuw kenniscentrum in Berlijn aangekondigd dat kennis en inzicht over pandemieën moet verzamelen en…

Lees meer

RIVM: aantal nieuwe coronagevallen opnieuw afgenomen

Het aantal nieuwe coronagevallen is afgelopen etmaal verder gedaald. Het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) telde tussen dinsdagochtend en woensdagochtend 7336 positieve tests, 461…

Lees meer

Trump krijgt accounts op Facebook en Instagram nog niet terug

De voormalig Amerikaanse president Donald Trump blijft voorlopig verbannen van Facebook en Instagram. Het Oversight Board bepaalde woensdag dat het terecht was dat beide platforms…

Lees meer

Rutte: jaarlijkse vrije dag op Bevrijdingsdag heel dichtbij

Naar verwachting zijn mensen in de toekomst ieder jaar vrij op Bevrijdingsdag. Dat zegt demissionair premier Mark Rutte. Nu is dat voor veel werknemers nog…

Lees meer

Brussel stelt gezamenlijke inkoop van corona-medicijnen voor

De Europese Commissie wil namens de EU-landen ook geneesmiddelen tegen Covid-19 gaan inkopen. Het is “broodnodig” dat de EU naast een voorraad vaccins ook voor…

Lees meer

Steeds meer millennials nemen een hond: ‘Asiel was nog nooit zo leeg’

Het aantal jonge mensen dat een puppy neemt is in coronatijd explosief gestegen. Ook millennial Jill Blijksloot kon de verleidende puppyogen niet weerstaan en heeft…

Lees meer

Leids stel wordt duizenden euro’s afhandig gemaakt door Whatsappfraude

Een 56-jarige vrouw uit Leiden is opgelicht door een onbekende man die zich op WhatsApp voordeed als haar dochter. Ze maakte uiteindelijk 2750 euro naar…

Lees meer

Merkel in 5 mei-lezing: Duitse misdaden verjaren niet en zijn lessen voor de toekomst

De misdaden die Duitsland heeft gepleegd tijdens de Tweede Wereldoorlog verjaren nooit en dienen als lessen voor de toekomst. Dat zei de Duitse bondskanselier Angela…

Lees meer

Horeca noemt eis sneltest voor uit eten gaan onbespreekbaar: ‘Huiskamer van Nederland’

Een meerderheid van de horeca-ondernemers wil geen verplichte coronasneltest voor een bezoek aan een café of restaurant. Ook niet als ze daardoor weer open kunnen…

Lees meer

Benzineprijs naar recordhoogte door aantrekkende economieën

Benzine was tijdens de coronacrisis lange tijd relatief goedkoop, maar daar lijkt nu een einde aan te komen. De adviesprijs aan de pomp voor een…

Lees meer